BAKI,VOA Analitik Təhlil Mərkəzi
Almaniya hökuməti Avropada artan geosiyasi risklər fonunda hərbi xidmət sistemində dəyişiklik etməyə hazırlaşır. Kansler Fridrix Mersin rəhbərlik etdiyi hökumət könüllülük prinsipinə əsaslanan yeni hərbi xidmət modelini nəzərdə tutan qanun layihəsini kabinetə təqdim edib.
Qanun layihəsinin əsas xüsusiyyəti ondan ibarətdir ki, zərurət yarandığı halda məcburi hərbi xidmətin yenidən tətbiqinə hüquqi baza yaradır. İlk mərhələdə Almaniya ordusunun – Bundesverin – şəxsi heyətinin artırılması planlaşdırılır.
Hazırda təxminən 184 min hərbçiyə malik olan Bundesverin sayının 260 min nəfərə çatdırılması hədəflənir. Bunun üçün yeni müraciətlərin qəbuluna başlanılması nəzərdə tutulur.
Alman ordusunda kadr çatışmazlığı
Almaniya hökumətinin bu addımı orduda yaranmış kadr çatışmazlığı və Avropada dəyişən təhlükəsizlik mühiti ilə əlaqələndirilir.
Lakin Bundesver üçün əsas problemlərdən biri gənclərin hərbi xidmətə marağının aşağı olmasıdır. Analitiklər bildirirlər ki, gənclərin böyük hissəsi Almaniyanın birbaşa hərbi təhlükə ilə üzləşəcəyinə inanmır və buna görə də orduya qoşulmağa ehtiyac görmür.
Mütəxəssislərin fikrincə, son illərdə dünyada baş verən münaqişələr təhlükəsizlik məsələlərinin yenidən gündəmə gəlməsinə səbəb olub.
Məcburi hərbi xidmət siyasi mübahisə yaradır
Mers hökumətinin müdafiə siyasəti Almaniyada siyasi fikir ayrılıqlarını da dərinləşdirir.
Qanun layihəsi mühafizəkar seçicilər və müdafiə tərəfdarları tərəfindən dəstəklənsə də, gənclər və mərkəz seçicilər arasında narazılıq yarada bilər.
Tənqidçilər hesab edirlər ki, müdafiə xərclərinin artırılması təhsil, səhiyyə və sosial proqramlar üçün ayrılan vəsaitlərə mənfi təsir göstərə bilər.
Sol Partiya və Yaşıllar kimi siyasi qüvvələr hərbi xərclərin artırılmasına qarşı çıxaraq, diplomatik yanaşmanın üstün tutulmasını müdafiə edirlər.
Sağçı Almaniya üçün Alternativ (AfD) partiyası isə Mers hökumətinin müdafiə siyasətini tənqid edir. Partiya hesab edir ki, Almaniya hərbi güclənmə əvəzinə diplomatik vasitələrlə təhlükəsizlik problemlərini həll etməlidir.
Bundesverdə milyardlarla avroluq ehtiyac
Almaniya Federal Məclisinin Müdafiə Komissiyasının hesabatlarına görə, Bundesverin infrastrukturunun yenilənməsi üçün böyük həcmdə investisiya tələb olunur.
Ordunun kazarmalarının təmiri, sursat anbarlarının modernləşdirilməsi və logistika imkanlarının yaxşılaşdırılması üçün ən azı 67 milyard avroya ehtiyac olduğu bildirilir.
Bəzi hərbi obyektlərdə istilik sistemlərinin, sanitar infrastrukturun və texniki təminatın köhnə vəziyyətdə olduğu qeyd olunur.
Ekspertlər vurğulayırlar ki, Almaniya həm öz müdafiə imkanlarını gücləndirməli, həm də NATO çərçivəsində müttəfiqlərlə münasibətlərini balanslı şəkildə davam etdirməlidir.
Merz hökuməti üçün siyasi sınaq
Məcburi hərbi xidmət məsələsi Fridrix Mers hökuməti üçün yalnız təhlükəsizlik deyil, həm də siyasi sınaq hesab olunur.
Analitiklərə görə, müdafiə siyasətində atılan bu addım hökumətin mühafizəkar dayaqlarını gücləndirə bilər, lakin iqtisadi çətinliklər və sosial narazılıqlar fonunda seçicilərin dəstəyini qorumaq çətin ola bilər.