Müasir daxili təbabətin və qastroenterologiyanın ən çox rast gəlinən problemlərindən biri olan mədə və onikibarmaq bağırsağın xora xəstəliyi, insanın həyat keyfiyyətinə birbaşa mənfi təsir göstərən, xroniki xarakterli təhlükəli bir patologiyadır. Tibb mütəxəssislərinin rəsmi qeydlərinə görə, bu xəstəlik vaxtında diaqnoz qoyulub düzgün müalicə edilmədikdə orqanizmdə daxili qanaxma, mədə divarının deşilməsi və xoranın bədxassəli şişə çevrilməsi kimi insan həyatı üçün qorxulu fəsadlara yol aça bilir. Xəstəliyin əsas daxili törədicisi spesifik bir bakteriya növü olsa da, nizamsız qidalanma, zərərli vərdişlər və güclü emosional gərginlik də prosesi sürətləndirən daxili faktorlar sırasındadır. Müasir tibb elmi xəstəliyin erkən mərhələlərində xüsusi pəhriz və dərman terapiyası ilə tam sağalma vəd etsə də, gecikmiş və ağırlaşmış formalarda cərrahi müdaxilə qaçılmaz reallığa çevrilir. Bu genişhəcmli tibbi xəbər materialında, xora xəstəliyinin elmi təsnifatını, daxili əlamətlərini, laborator diaqnostika üsullarını, stasionar və cərrahi müalicə mərhələlərini heç bir ixtisara yol vermədən sətir-sətir təhlil edirik:

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) Afrika qitəsində yayılan, "meymunçiçəyi" kimi də tanınan mpox virusuna görə qlobal fövqəladə vəziyyət elan edib. Virus son illərdə ilk dəfə Afrikadan kənarda- İsveçdə aşkar edilib. ÜST yaxın günlərdə Avropada meymunçiçəyinə yoluxma hallarının artacağını gözləyir.

Qudurmuş bir heyvan deyəndə ağlınıza ilk olaraq nə gəlir? Gözlərinizin önündə dərhal qorxu filmlərindən tanış olan bir mənzərə canlanır: qəzəbdən sırıyan ağız, ətrafa saçılan selikli köpük, qan çanağına dönmüş gözlər və idarəolunmaz aqressiya. Biz elə zənn edirik ki, bu təhlükəni hələ uzaqdan hiss edib qaçmağa vaxt tapacağıq. Real təbiətdə isə vəziyyət tamamilə əksinə ola bilər.

Müasir oftalmologiyada göz qapaqlarının infeksion-iltihabi xəstəlikləri arasında ən çox rast gəlinən patologiyalardan biri xalq arasında "arpa" (it dirsəyi) kimi tanınan kəskin irınlı iltihab prosesidir. Tibbi dildə hordoleum adlanan bu xəstəlik, göz qapağının kənarındakı piy və ya tər vəzilərinin, yaxud kirpik follikullarının kəskin bakterial infeksiyası nəticəsində inkişaf edir. Bir çox hallarda sadə və keçici bir estetik problem kimi görünsə də, arpa xəstəliyi daxili immun sisteminin zəifləməsindən və ya daxili orqanların xroniki patologiyalarından xəbər verən ciddi bir siqnal ola bilər. Zamanında düzgün diaqnostika aparılmadıqda və gigiyena qaydalarına riayət edilmədikdə, iltihab prosesi ətraf toxumalara yayıla və daha mürəkkəb oftalmoloji fəsadlara yol aça bilər. Bu materialda arpa xəstəliyinin yaranma mexanizmini, kliniki formalarını, simptomlarını və profilaktika prinsiplərini tam təfərrüatı ilə təhlil edirik:

ALLERGİYA, orqanizmin immun sisteminin normal olaraq zərərsiz maddələrə reaksiyasıdır. Bu reaksiya antigen kimi fəaliyyət göstərən bir maddə ilə antikor adlanan immunitet sistemi tərəfindən istehsal olunan bir protein arasında baş verir. Kimyəvi nöqteyi-nəzərdən antikorlar immunoqlobulinlərdir, çünki onlar orqanizmin immun reaksiyasında iştirak edir və qlobulinlər adlanan zülallar sinfinə aiddir.

Düyünlü zob (və ya qalxanabənzər vəzin düyünləri) — normal qalxanabənzər vəz daxilində inkişaf edən, toxuma və ya maye tərkibli yüksəlmiş sahələrdir. Bu düyünlər quruluşuna görə hiperplastik (toxuma artımı) və ya şiş xarakterli ola bilər. Qeyd etmək lazımdır ki, qalxanabənzər vəzin şişlərinin yalnız çox kiçik bir hissəsi bədxassəli (xərçəng) olur. Çox vaxt kiçik düyünlər heç bir simptom vermir (asimptomatik) və uzun müddət nəzərə çarpmır.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı Atlantik okeanında kruiz gəmisində baş verən hadisə ilə bağlı üç nəfərin ölümünü açıqlayıb və nadir rast gəlinən Hanta virusu ilə bağlı şübhələrin araşdırıldığını bildirib. Mütəxəssislər qeyd edir ki, nadir olsa da, bu virus bəzi hallarda ağır və ölümcül nəticələrə səbəb ola bilər.

Tibb dünyasının ən tanınmış simvollarından biri olan kadusey, qanadlı bir əsaya dolanmış iki ilan təsviridir. "Elçinin əsası" mənasını verən bu qədim rəmz yunan mifologiyasında tanrıların elçisi olan Hermesin əsası kimi məşhurdur. Kadusey təkcə tibb sahəsində deyil, eyni zamanda astrologiya, kimyagərlik, ticarət və mifologiya kimi bir çox fərqli sahədə dərin mənalar daşıyır.

Müasir dünyada insanların psixoloji sağlamlığına təsir edən yüzlərlə fobiya növü mövcuddur. Bunlar arasında ən geniş yayılan, lakin çox vaxt təmizlik vəsvəsəsi (OKP) ilə qarışdırılan qorxulardan biri də Verminofobiyadır.

Misofobiya – mikroblardan, kirdən, bakteriyalardan və yoluxmadan duyulan hədsiz, irrasional və idarəolunmaz qorxudur. Bu termin yunan dilindəki "mysos" (çirk, murdarlıq) və "phobos" (qorxu) sözlərinin birləşməsindən yaranmışdır. Bu fobiyadan əziyyət çəkən insanlar hər hansı bir əşyaya toxunmağın və ya insanlarla təmasda olmağın onları ölümcül xəstəliyə yoluxduracağına inanırlar.

Cüzam və ya Lepra çöpü ( Mycobacterium leprae ) adlı mikroorqanizmin törətdiyi yoluxucu xəstəlikdir və bir çox sistem və orqanlara , xüsusən də periferik sinir sistemi və dəriyə təsir edə bilər. Ancaq yoluxma ehtimalı demək olar ki, yox dərəcəsindədir, ona görə də uzun illər yoluxucu xəstəlik hesab edilmirdi, lakin xalq tərəfindən ən azı vəba qədər qorxulu qəbul edilən xədtəlikdir.

Brodi absesi sümüyün süngər maddəsində inkişaf edən, nekroz ocağı ilə xarakterik olan lokal iltihabi fokusdur. O, birinci dərəcəli xroniki osteomielitin atipik variantı hesab olunur və əsasən tədrici inkişaf edən, yüngül, lakin uzunmüddətli simptomlarla müşahidə edilir.