Qəzza zolağında həlak olanların sayı artaraq 72 610 nəfərə çatıb. Bu barədə Qəzza səhiyyə orqanları məlumat yayıb. Bildirilir ki, yaralananların sayı isə 172 448 nəfər təşkil edir. Qeyd olunur ki, itkilər HƏMAS-İsrail münaqişəsinin 2023-cü il oktyabrın 7-də başlamasından bəri qeydə alınıb.
#HƏMAS
Fələstin Milli Administrasiyasının rəhbəri Mahmud Abbasın (Əbu Mazen) bələdiyyə seçkiləri ilə bağlı çıxardığı ümumi çağırış qərarına əsasən, Deyr əl-Bələh şəhəri Qəzza səviyyəsində seçkilərin keçiriləcəyi yeganə bölgə kimi seçilib. Buna səbəb İsrail müharibəsindən sonra şəhərin ən az zərər görən bölgə hesab edilməsidir; belə ki, bəzi infrastruktur obyektləri zolağın digər əraziləri ilə müqayisədə hələ də daha yaxşı vəziyyətdədir.
İsrail ordusu regionda gərginliyin davam etdiyi şəraitdə yüksək döyüş hazırlığını qoruyur. Eyal Zamir İsrailin “Müstəqillik Günü” münasibətilə keçirilən tədbirdə çıxışı zamanı bildirib ki, ölkə ordusu bütün cəbhələrdə dərhal və güclü döyüşə qayıtmağa hazırdır.
İsrailə qarşı hərbi mübarizə tarixinə onun 1948-ci ildə qurulmasından bəri nəzər saldıqda, iki əsas dövrü bir-birindən fərqləndirmək olar: Birinci dövr, bəzi ərəb ordularının İsrailə qarşı apardığı nizami dövlət müharibələri seçimidir. İkinci dövr isə müxtəlif qruplaşmalar və ya milislər (qeyri-nizami silahlı qüvvələr) vasitəsilə həyata keçirilən silahlı mübarizə seçimidir.
Diqqət ABŞ və İsrailin İrana qarşı apardığı müharibəyə yönəldiyi bir vaxtda, Qəzza zolağı getdikcə daha mürəkkəb şərtlərlə üz-üzə qalır. Ötən ilin oktyabrında əldə edilmiş atəşkəs şərtlərinin icrasına yönəlmiş siyasi səylər dondurulub, bu isə bölgədəki humanitar böhranı daha da dərinləşdirir. HƏMAS və digər Fələstin qruplaşmaları "Tramp planı"nın ikinci mərhələsinə keçməyə ümid etsələr də, İranla müharibənin nəticələri bu yolu qeyri-müəyyənliyə itələyib. Atəşkəs sazişindən bəri İsrail bir neçə mühüm addımı gecikdirir. Rəsmi Təl-Əviv Qəzzanın idarə edilməsi üçün yaradılan "Milli Komitə"nin anklava daxil olmasına mane olur və qruplaşmaların tərksilah edilməsi üçün təzyiqləri artırır. Eyni zamanda, Vaşinqtonun xahişi ilə açılmış keçid məntəqələri yenidən bağlanıb.
Avropa İttifaqının ali nümayəndəsi Kaya Kallas, Aİ Xarici İşlər Nazirləri Toplantısı öncəsi verdiyi bəqlanatlarda Qəzza zolağında sülh prosesinin mühüm tərəfdaşı olmaq istədiklərini bəyan edib. Kallas vurğulayıb ki, Fələstin polisinin təlim keçməsi və bölgədə asayişin təmin olunması üçün İsrail tərəfinin rəsmi icazəsi lazımdır. O, həmçinin İordaniya və Misirlə bu mövzuda razılıqların əldə olunduğunu diqqətə çatdırıb.
Qəzzanın gələcəyi ilə bağlı müzakirələr İsrailin “təcavüzünün” tam dayandırılması ilə başlamalıdır. Bu barədə Fələstin hərəkatı HƏMAS ABŞ Prezidenti Donald Trampın Sülh Şurasının ilk iclasından sonra bəyan edib. “Qəzza zolağı və Fələstin xalqımızın gələcəyi ilə bağlı müzakirə olunan hər hansı siyasi proses və ya razılaşma İsrailin təcavüzünün tam dayandırılması, blokadanın aradan qaldırılması və xalqımızın qanuni milli hüquqlarının – ilk növbədə azadlıq və öz müqəddəratını təyin etmə hüququnun təmin olunması ilə başlamalıdır.”- HƏMAS cümə axşamı yaydığı açıqlamada qeyd edib.
ABŞ dövlət katibi Marko Rubio gələn həftə İsrailə səfər edərək Baş nazir Benyamin Netanyahuya ABŞ-İran nüvə danışıqları ilə bağlı son vəziyyət barədə məlumat verəcək. Bu barədə Tramp administrasiyasının iki rəsmisi anonimlik şərti ilə açıqlama verib. Məlumata görə, Rubio fevralın 28-də Netanyahu ilə görüşməyi planlaşdırır. Səfər hələ rəsmi şəkildə elan olunmayıb. ABŞ və İran son vaxtlar İslam Respublikasının nüvə proqramı ilə bağlı iki raund dolayı danışıqlar aparıb. ABŞ-ın yüksəkvəzifəli rəsmilərindən birinin sözlərinə görə, İran Cenevrədə keçirilən son görüşdə səsləndirilən narahatlıqlara cavab olaraq yazılı təklif hazırlamağa razılaşıb. Həmin rəsmi Ağ evin Təhlükəsizlik Şurasının iclasında İranla bağlı məsələlərin müzakirə edildiyini və mümkün hərbi əməliyyat üçün “tam qüvvələrin” martın ortalarınadək hazır vəziyyətə gətiriləcəyinin bildirildiyini deyib.
Livan hakimiyyəti bildirib ki, bazar günü ölkənin şərqində, Suriya sərhədi yaxınlığında İsrailin həyata keçirdiyi hava zərbəsi nəticəsində 4 nəfər həlak olub. AFP-nin məlumatına görə, İsrail tərəfi zərbənin Fələstinin “İslami Cihad” qruplaşmasının üzvlərinə qarşı yönəldiyini açıqlayıb. 2024-cü ilin noyabrında İsrail ilə Hizbullah arasında bir ildən artıq davam edən qarşıdurmanı dayandırmaq məqsədilə əldə olunan atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq, İsrail Livan ərazisinə mütəmadi zərbələr endirməyə davam edir. Rəsmi Tel-Əviv adətən hücumların İranın dəstəklədiyi Hizbullahı hədəf aldığını bildirir, lakin bəzi hallarda Fələstin qruplaşmalarını, o cümlədən HƏMAS-ı da hədəf seçdiyini qeyd edir.
İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu bu həftə Vaşinqtona səfər edərək ABŞ prezidenti ilə İranla aparılan nüvə danışıqlarının daha geniş çərçivəyə salınmasını müzakirə etməyi planlaşdırır. Məlumata görə, İsrail tərəfi uzun müddətdir ki, İranın uranın zənginləşdirilməsini tam dayandırmasını, ballistik raket imkanlarını məhdudlaşdırmasını və regiondakı silahlı qruplarla əlaqələrini kəsməsini tələb edir. İran isə bu tələbləri rədd edərək yalnız sanksiyaların yüngülləşdirilməsi müqabilində nüvə proqramı üzrə məhdudiyyətləri müzakirə edə biləcəyini bildirib.
İsrail ordusu ABŞ Prezidenti Donald Trampın atəşkəs planının ikinci mərhələsinə uyğun olaraq Qəzza zolağındakı "Sarı xətt" boyunca xüsusi toplama məntəqələri yaradıb. Bu məntəqələr HƏMAS-ın öz silahlarını beynəlxalq sabitləşdirmə qüvvələrinə təhvil verməsi üçün nəzərdə tutulub. Planlaşdırılan prosesə əsasən, toplanan silahlar İsrailə daşınaraq orada məhv edilməlidir.
Rəfah Sərhəd Keçid Məntəqəsi atəşkəs razılaşması çərçivəsində iki istiqamətli fəaliyyətə başlayıb. Razılaşmaya əsasən, ilkin mərhələdə 150 fələstinlinin Qəzza zolağından çıxışına icazə verilib. Onun sözlərinə görə, atəşkəs razılaşmasının birinci mərhələsində keçid məntəqəsinin açılması nəzərdə tutulsa da, İsrail bu prosesi uzun müddət əsassız şəkildə gecikdirib.