#ticarət gəmiləri

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinin davam etdiyini açıqlayıb. Məlumata görə, gün ərzində 55 ticarət gəmisi boğazdan keçib. Bu gəmilər dünya bazarlarına milyonlarla barel neft və müxtəlif yüklər daşıyıb. ABŞ tərəfi beynəlxalq su yolunda təhlükəsizliyin qorunduğunu bildirib. Hərbi qüvvələrin bölgədə fəaliyyətini davam etdirdiyi vurğulanıb. Açıqlama İranın boğazın bağlandığını bəyan etməsindən sonra verilib. Tehran qərarını Livandakı hadisələrlə əlaqələndirib. Hörmüz boğazı ətrafında vəziyyət diqqətlə izlənilir.

ABŞ və İran arasında ilkin razılaşmadan sonra Hörmüz boğazından 25 ticarət gəmisi keçib. Bu, aprel ayının ortasından bəri ən yüksək gündəlik göstəricidir. Boğazın açılması ticarət və enerji tədarükü üçün əhəmiyyətlidir. Gəmi keçidləri ABXMarine şirkətinin məlumatlarına əsaslanır. Razılaşma Hörmüzdən ticarət gəmilərinin təhlükəsiz keçidini təmin edir. Bu, regionda iqtisadi sabitliyə töhfə verir. Analitiklər boğazın açılmasını beynəlxalq ticarət üçün müsbət addım sayır. Sığorta və logistika şirkətləri də bu inkişafdan faydalanacaq.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazında hərəkət etməyə çalışan 136 gəmini istiqamətini dəyişdirib. ABŞ qüvvələri bu gəmiləri blokadaya uyğunluq üçün saxlayıb. CENTCOM həmçinin 9 gəmidə zərər yaratdığını bildirib. ABŞ donanması və hava qüvvələri region sularında patrul xidməti aparır. Blokada İran limanlarına giriş və çıxışa təsir edir. Məqsəd İranın hərbi strateji imkanlarına təzyiq göstərməkdir. Bu hadisələr regionda gərginliyin davam etdiyini göstərir. Beynəlxalq gəmiçilik üçün risk səviyyəsi yüksəlib.

Hindistan ABŞ-ın Hörmüzdə Hind dənizçilərini daşıyan gəmilərə hücumuna görə ABŞ-ın yüksək səviyyəli diplomatıni çağırıb. Nazirlik Ceyson Miksi qəbul edərək güclü etirazını bildirib. ABŞ hərbi gəmiləri Oman körfəzində hücumlara davam edib. Hücumlar nəticəsində üç Hind dənizçisi həlak olub. Hindistan bu hücumları pisləyir. Nazirlik mülki gəmiçilik üzərində ölümcül güc tətbiqindən narahatdır. Bu hadisələr regional gərginliyi artırır. Hindistan hökuməti və xalqı üçün ciddi əhəmiyyət kəsb edir.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazının ticarət gəmiləri üçün açıq olduğunu açıqlayıb. Təhlükəsiz keçid yolları yaradılıb. Bu yollar blokadaya riayət edən bütün gəmilər üçün əlçatandır. Son iki ayda yüzlərlə gəmi boğazdan keçib. İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu Hörmüz boğazını tam bağladığını bildirmişdi. CENTCOM bu açıqlama ilə beynəlxalq ticarətin davamını təmin etmək istəyir. Boğaz region üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. ABŞ komandanlığı təhlükəsizlik və nəqliyyatın qorunmasını vurğulayıb.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, Hörmüz boğazından 100 milyon bareldən çox neft artıq keçib. O vurğulayıb ki, ABŞ hərbi qüvvələri neft tankerleri və digər gəmiləri təhlükəsiz keçirmək üçün gizli əməliyyat aparıb. Tramp qeyd edib ki, 200-dən çox ticarət gəmisi boğazdan təhlükəsiz şəkildə keçib və boğazın nəzarəti ABŞ-da yerləşir, İranın deyil. Prezidentin iddiaları hələ rəsmi sənədlərlə təsdiqlənməyib, lakin bu açıqlama qlobal enerji bazarına və region təhlükəsizliyinə dair ciddi narahatlıq doğurur.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) bildirib ki, İran limanlarının blokadası çərçivəsində 129 ticarət gəmisinin istiqaməti dəyişdirilib, blokadaya əməl etməyən altı gəmi isə deaktiv edilib. Bu əməliyyat İran limanlarına daxil olmaq və ya onlardan çıxmaq istəyən gəmilərin yönünü dəyişdirərək onların təhlükəsiz fəaliyyətini təmin etməyi hədəfləyir. Bundan başqa, bəzi humanitar yardım daşıyan gəmiavtomaşınlarına keçid izni verilib. Bu tədbirlər ABŞ‑ın İran limanlarına nəzarətini gücləndirmək və blokadanı səmərəli şəkildə tətbiq etmək məqsədilə həyata keçirilir, regional dəniz nəqliyyatına və təhlükəsizliyə təsir göstərir.

İran Oman Körfəzində ABŞ hərbi gəmilərinə xəbərdarlıq raketləri və dronlar atdığını açıqlayıb. Tehran ABŞ donanmasını ticarət gəmilərinə mane olmaq və neft tankerini ələ keçirməkdə ittiham edir. ABŞ Hind-Sakit Okean Komandanlığı M/T Davina gəmisini ələ keçirdiyini bildirib və dünya üzrə dəniz nəqliyyatının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün əməliyyatları davam etdirəcəyini vurğulayıb. Bu hadisələr regionda gərginliyi artırır və İran-ABŞ arasında dənizdə qarşıdurma riskini yüksəldir. Tərəflər vəziyyəti izləyir və gələcək əməliyyatlara hazırlıq görürlər.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı bildirib ki, İran limanlarını əhatə edən blokada çərçivəsində 127 ticarət gəmisi yönləndirilib, 6 gəmi fəaliyyətsiz vəziyyətə salınıb. Humanitar yardımı daşıyan 36 gəmi təhlükəsiz şəkildə keçid alıb. Blokada ABŞ tərəfindən İran üzərində təzyiq yaratmaq, müharibəni sona çatdırmaq və Hürmüz Boğazının açılmasını təmin etmək məqsədilə davam etdirilir.

ABŞ aprel ortasında İran limanlarına qarşı başladılan dəniz blokadası çərçivəsində 125 ticarət gəmisinin istiqamətini dəyişdiyini açıqlayıb. Blokadaya əməl etməyən altı gəmi neytrallaşdırılıb. Donald Trampın başlatdığı bu əməliyyat İranın neft ixracını məhdudlaşdırmaq və ölkəni danışıqlar üçün təzyiq altında saxlamaq məqsədini daşıyır. Bu addım regionda ticarət və enerji təhlükəsizliyi ilə bağlı gərginliyi artırır.

İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (İİKK) Hörmüz Boğazından təhlükəsiz keçidin yalnız onların təyin etdiyi marşrutla mümkün olduğunu açıqlayıb. İİKK xəbərdarlıq edib ki, qaydaları pozan hər hansı gəmi hədəf alınacaq. Ötən həftəsonu Tehran xarici hərbi və ticarət gəmilərinə bu su yolu üzrə “keçid qaydalarına” əməl etmədikləri halda hücum ediləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Bu, regionda dəniz nəqliyyatı və beynəlxalq ticarət üçün risklərin artdığını göstərir.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı bildirib ki, İrana qarşı tətbiq edilən dəniz blokadası çərçivəsində ABŞ ordusu 118 ticarət gəmisini başqa istiqamətə yönləndirib və beşini deaktiv edib. Blokada 13 aprel tarixindən etibarən qüvvədədir və bütün liman daxil olan və ya çıxan gəmilər üçün tətbiq olunur. ABŞ donanması bu tədbirlərlə İran limanlarına ticarət axınını məhdudlaşdırır və İranın dəniz ticarətinə təzyiq göstərir, nəticədə regional dəniz nəqliyyatında qeyri‑sabitlik yaranır.