Hörmüz boğazında yaranan gərginlik və Yaxın Şərqdən enerji tədarükündəki pozulmalar Hindistanı neft idxalını diversifikasiya etməyə məcbur edib. Ölkənin emal şirkətləri Latın Amerikası və Afrika ölkələrindən daha çox neft almağa üstünlük verir, bu isə Venesuela, Braziliya, Anqola və Nigeriyadan idxalın artırılması ilə müşahidə olunur. Rusiya neftinin alınması davam etdirilir, İraqdan idxal isə may ayında müəyyən həcmdə bərpa olunacaq. Analitiklər hesab edirlər ki, Hindistanın bu siyasəti enerji təhlükəsizliyini təmin etmək və Hörmüz boğazındakı qeyri-müəyyənlikdən asılılığı azaltmaq məqsədi daşıyır.

ABŞ və Çin rəhbərlərinin İran məsələsinə yanaşmaları bir-birinə yaxın görünmür. Buna baxmayaraq, Prezident Donald Tramp Pekinin iranlıları Hörmüz boğazını yenidən açmağa və ABŞ ilə genişmiqyaslı razılaşmaya gəlməyə razı sala biləcəyinə ümid edir.

ABŞ və İran arasında Yaxın Şərqdə müharibənin dayandırılması ilə bağlı danışıqlarda yaranan dalan qlobal enerji bazarlarında narahatlığı artırıb. Diplomatik prosesdə irəliləyişin olmaması fonunda neft qiymətləri 3 faizdən çox bahalaşıb.

Uzun illər davam edən və ölkəni dağıntıya sürükləyən vətəndaş müharibəsindən sonra Suriya yeni mərhələyə daxil olub. Maraqlıdır ki, regionda ABŞ-İsrail-İran qarşıdurmasının kəskinləşdiyi bir dövrdə, əvvəllər müharibənin əsas meydanlarından biri olan bu ölkə indi özünü “təhlükəsiz zona” və strateji keçid dəhlizi kimi təqdim etməyə çalışır.

Məlumata əsasən, ABŞ Prezidenti Donald Tramp tərəfindən irəli sürülən “Azadlıq layihəsi” təşəbbüsü Vaşinqtonun Hörmüz boğazında yeni reallıq formalaşdırmaq imkanlarının məhdud olduğunu ortaya qoyub. Təşəbbüsün məqsədi İranın boğaz üzərində faktiki nəzarətini zəiflətmək və gəmiçilik azadlığını bərpa etmək idi.

ABŞ ilə İran arasında davam edən müharibə qlobal güc balansında ciddi dəyişikliklərə səbəb olaraq Vaşinqtonun beynəlxalq nüfuzunun zəifləməsi və müttəfiqlər sistemində çatların yaranması ilə nəticələnir.

ABŞ və İran arasında “son şans” kimi qiymətləndirilən danışıqlar ərəfəsində hər iki tərəfin masaya hansı güc rıçaqları ilə oturduğu sualı münaqişənin gələcək taleyini müəyyən edən əsas amilə çevrilib. Mövcud vəziyyət göstərir ki, tərəflər yalnız diplomatik arqumentlərlə deyil, paralel şəkildə hərbi, iqtisadi və geosiyasi alətlərdən istifadə edərək danışıqlara təzyiq mühiti yaradır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranın neft resurslarını nəzarətə götürmək barədə iddialı və mübahisəli planlarını yenidən gündəmə gətirib. Tramp özünün "Truth Social" platformasında paylaşdığı mesajında İran müharibəsinin iqtisadi hədəflərini açıq şəkildə bəyan edib: "Bir az vaxt keçsin, biz Hörmüz boğazını asanlıqla aça, nefti ələ keçirə və nəhəng sərvət qazana bilərik".