İran Prezidenti Məsud Pezeşkian bəzi maliyyə və valyuta məhdudiyyətlərinin yumşaldıldığını açıqlayıb. Onun sözlərinə görə, son razılaşmalar nəticəsində neft ixracı davam edir və iqtisadi əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaranır. Pezeşkian bu dəyişikliklərin ölkə iqtisadiyyatına müsbət təsir göstərə biləcəyini bildirib. Bu il ABŞ–İsrail müharibəsi fonunda İran rialı ABŞ dolları qarşısında rekord dərəcədə ucuzlaşmışdı. İran 2018-ci ildən bəri ABŞ sanksiyalarının təsiri altında fəaliyyət göstərir. Donald Tramp həmin il nüvə sazişindən çıxaraq Tehrana qarşı yeni sanksiyalar tətbiq etmişdi. Hazırda ABŞ ilə İran arasında diplomatik təmaslar davam edir.
#Məsud Pezeşkian
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian bildirib ki, ABŞ Pakistanın vasitəçiliyi ilə əldə olunmuş anlaşma memorandumunun şərtlərinə sadiq qalacağı təqdirdə, Tehran da üzərinə götürdüyü bütün öhdəlikləri yerinə yetirəcək. Məsud Pezeşkian vurğulayıb ki, Tehran qərarlarını bundan sonra da rasionallıq və insan ləyaqətinə hörmət prinsipləri əsasında qəbul edəcək. O əlavə edib ki, İran əsassız təhdidlərə və məntiqsiz bəyanatlara qətiyyətlə cavab verməyə davam edəcək.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ABŞ–İran danışıqlarında ballistik raketlərlə bağlı heç bir müzakirənin aparılmayacağını və gələcəkdə də aparılmayacağını bildirib. O, ABŞ-a etimadsızlıq olduğunu, lakin dialoq və sülh üçün hazır olduqlarını qeyd edib. Pezeşkian Pakistanın danışıqlardakı rolunu yüksək qiymətləndirib. O, regionun inkişafının sülh və əməkdaşlıqdan asılı olduğunu deyib. Açıqlama İslamabadda verilib və diplomatik prosesin həssas mərhələsində səslənib.
Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərif ABŞ–İran danışıqları ilə bağlı əldə olunan razılaşmanı pozmağa çalışan “qüvvələrin” olduğunu bildirib. O, bu qüvvələrin regionda sülh prosesini zəiflətmək istədiyini qeyd edib. Şərif İranın müharibədən sonra sabitliyə çıxmasının bəzi tərəfləri narahat etdiyini deyib. Baş nazir Pakistanın sülh prosesini dəstəkləməyə davam edəcəyini vurğulayıb. O, regionda gərginliklərin azaldılmasının vacibliyini qeyd edib.
Şahbaz Şərif İran–ABŞ memorandumunda ballistik raketlərlə bağlı heç bir müddəanın olmadığını bildirib. O, bu məsələnin danışıqlar masasında müzakirə edilmədiyini qeyd edib. Baş nazir beynəlxalq arenada ikili standartlara qarşı çıxış edib. Onun sözlərinə görə, bəzi ölkələrin raket silahlarına sahib olması, digərlərinə məhdudiyyətlərin qoyulmasını ədalətsiz edir. Şərif bu yanaşmanın regionda gərginliyi artıra biləcəyini deyib. O, daha balanslı və ədalətli yanaşmanın vacibliyini vurğulayıb.
Şahbaz Şərif İslamabadda İran Prezidenti Məsud Pezeşkianla keçirdiyi birgə mətbuat konfransında Pakistanın İran–ABŞ danışıqlarında vasitəçilik rolunu davam etdirəcəyini bildirib. O, İranın ABŞ ilə əldə etdiyi memorandumun və atəşkəsin regionda gərginliyin azaldılmasında mühüm rol oynadığını qeyd edərək, bu prosesi yüksək qiymətləndirib. Baş nazir İran rəhbərliyinə, xüsusilə Ali Rəhbər Ayətullah Müctəba Xameneiyə salamlarını çatdırmağı xahiş edib və əldə olunan razılaşmanı “şərəfli və ləyaqətli atəşkəs” kimi xarakterizə edib. Şərif vurğulayıb ki, Pakistan yalnız ilkin razılaşmalarla kifayətlənmək niyyətində deyil və regionda real sabitlik yaranana, uzunmüddətli və davamlı sülh təmin olunana qədər vasitəçilik missiyasını davam etdirməyə hazırdır. O, həmçinin İslamabadın bölgədə dialoq, deeskalasiya və diplomatik həll yollarını dəstəkləməyə sadiq olduğunu bildirib.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian Pakistan ordusunun baş komandanı Asim Munir ilə İslamabadda görüşüb. O, Pakistanın regionda dialoqa verdiyi töhfəni yüksək qiymətləndirib. Səfər ABŞ–İran danışıqlarında əldə olunan 60 günlük yol xəritəsindən sonra baş tutub. Prezident Şahbaz Şəriflə də görüşəcək.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ilə telefon danışığında ABŞ–İran razılaşmasını dəstəklədiyini bildirib. O, prosesə qarşı sabotaj cəhdlərinə diqqət çəkib. Ərdoğan Türkiyənin diplomatik prosesə dəstək verməyə hazır olduğunu qeyd edib. Tərəflər regiondakı vəziyyəti müzakirə ediblər. Ankara razılaşmanın sabitlik üçün vacib olduğunu vurğulayıb.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian sabah Pakistana birgünlük səfər edəcək. Səfərin məqsədi əvvəlki razılaşmaların icrası və yeni ticarət əməkdaşlığının müzakirəsidir. İran tərəfi Pakistanın ABŞ-İran danışıqlarında vasitəçilik roluna görə təşəkkür edəcək. Məlumat prezident aparatının rəsmisi tərəfindən təsdiqlənib. Səfər iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafı baxımından mühüm hesab olunur. Regionda diplomatik aktivlik artır. Tehran və İslamabad arasında əlaqələr gündəmdə qalır.
Naftali Bennet hesab edir ki, İsrail ABŞ və İran arasında əldə olunan razılaşmanı rədd edə bilərdi. O, Benyamin Netanyahunu İranla son müharibənin nəticələrinə görə tənqid edib. Bennetin sözlərinə görə, İran nüvə və ballistik raket proqramlarını davam etdirir. Sabiq baş nazir ABŞ prezidentlərinə "yox" deməyin mümkün olduğunu vurğulayıb. O, vaxtilə Co Baydenin Şərqi Qüdsdə konsulluq açılması təşəbbüsünü rədd etdiyini xatırladıb. Bennet dövlət maraqlarının hər şeydən üstün olduğunu bildirib. Açıqlamalar İsraildə siyasi müzakirələri daha da gücləndirib. ABŞ-İran razılaşması regionda diqqət mərkəzində qalmaqda davam edir.
Şahbaz Şərif və Məsud Pezeşkian arasında telefon danışığı olub. Tərəflər aralıq sülh razılaşmasını müzakirə ediblər. Şahbaz Şərif İranı “tarixi sülh sazişi” münasibətilə təbrik edib. O, razılaşmanın regionda sülhə töhfə verəcəyini deyib. Pakistan–İran münasibətlərinin güclənəcəyi vurğulanıb. Pezeşkian Pakistanın vasitəçilik rolunu yüksək qiymətləndirib. O, Asim Munir və Pakistan rəhbərliyinə təşəkkür edib. Tərəflər əməkdaşlığın davam etdiriləcəyini bildiriblər.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ABŞ–İran memorandumunu milli dayanıqlılığın göstəricisi adlandırıb. O, İranın təzyiqlərə baxmayaraq müstəqilliyini qoruduğunu bildirib. Pezeşkian razılaşmanı siyasi rasionalizm və diplomatiyanın nəticəsi kimi qiymətləndirib. O, sənədin mətnini sosial şəbəkədə paylaşıb. ABŞ və İran arasında ilk birbaşa danışıqların aprel ayında Pakistanda keçirildiyi qeyd olunub. Razılaşmada suverenliyə hörmət prinsipi yer alır. Həmçinin daxili işlərə qarışmamaq öhdəliyi vurğulanır. Mövzu beynəlxalq diplomatik gündəmdə qalır.