#İran müharibəsi

İran müharibəsi dünya neft bazarında qiymətlərin artmasına səbəb olub. Münaqişə fevral ayından bəri davam edir. Benzin və yanacaq qiymətləri bir çox ölkələrdə yüksəlib. Təchizat şoku Hörmüz boğazı üzərindən neft nəqlini çətinləşdirib. Bu boğaz dünya neft ticarətində əsas marşrutdur. Qiymət artımı qlobal inflyasiyanı artırır. İstehlakçılar benzinə daha çox pul ödəyirlər. Analitiklər qiymətlərin daha da yüksələ biləcəyini bildirirlər.

ABŞ mediası Yaxın Şərqdəki gərginlik və müharibə şəraitində Trampın siyasətini diqqətlə izləyir. Onilliklər boyu ABŞ medianın hadisələri Vaşinqtonun mövqeyinə uyğun işıqlandırması ənənəsi dəyişir. Prezident Trampın “qələbə” bəyanatları və aydın strategiyanın olmaması tənqid obyekti olub, mediası siyasətinin effektivliyini sual altına alır. Eyni zamanda, İran ordusunun fəaliyyətini davam etdirməsi, Hörmüz boğazına nəzarət və qlobal enerji təchizatındakı pozuntular region və qlobal iqtisadiyyat üçün ciddi risklər yaradır.

ABŞ dövlət katibi Marko Rubio bildirib ki, Prezident Donald Tramp NATO-nun İran müharibəsinə verdiyi reaksiyadan çox məyusdur. İspaniyanın ABŞ–İsrail əməliyyatları zamanı Amerika ordusuna hərbi bazalardan istifadə etməyə icazə verməməsi NATO daxilində narazılığı artırıb. Rubio qeyd edib ki, bu məhdudiyyət alyansın məqsədini sual altına qoyur və Trampın narazılığı diplomatik gərginliyi daha da dərinləşdirir.

Üç günlük güclü artımdan sonra bu gün, çərşənbə günü neft qiymətlərində geriləmə müşahidə olunub. Eyni zamanda, investorların ABŞ Prezidenti Donald Tramp və çinli həmkarı Si Cinpin arasında Pekində keçiriləcək mühüm zirvə görüşünü gözləməsi fonunda qızıl qiymətləri sabit qalıb. VOA xəbər verir ki, Bbazardakı bu dinamika həm də İrandakı müharibə və Hörmüz boğazının bağlanması ilə bağlı davam edən gərginliklər fonunda baş verir.

İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai bildirib ki, Çin hazırkı gərginliyin İran üçün “məcburi müharibə” olduğunu anlayır. Bəqai qeyd edib ki, İran xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ötən həftə Pekində olub və Tehranın mövqelərini Çin tərəfinə çatdırıb. O əlavə edib ki, Çin regionda – xüsusilə Fars körfəzi, Oman körfəzi və daha geniş Asiya–Sakit okean bölgəsində sabitliyin qorunmasına böyük önəm verir və ABŞ-ın addımlarının qlobal iqtisadi təhlükəsizliyə risk yaratdığına dair xəbərdarlıqlar edir

İran Ali Rəhbərinin Ofisinin mərasimlər üzrə baş direktoru Məzahir Hüseyni İranın yeni ali rəhbəri Müctəba Xameneinin səhhəti və ABŞ-İsrail müharibəsinin ilk günündə aldığı xəsarətlərlə bağlı yeni açıqlamalar verib. Hüseyni Tehranda keçirilən müharibə əleyhinə toplantıda çıxışı zamanı Müctəba Xameneinin bel və diz nahiyəsindən zədələr aldığını bildirib. Onun sözlərinə görə, xəsarətlərin bir hissəsi artıq sağalıb və İranın ali rəhbəri hazırda tam sağlam vəziyyətdədir.

İran müharibəsinin başlanğıcından bəri Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının Tehranın Körfəz ölkələrinə qarşı təcavüzlərinə qarşı mübarizədə oynadığı fərqli rol özünü büruzə verdi. Bu, Səudiyyə rəhbərliyinin İranın hücumlarından zərər çəkmiş Körfəz dövlətlərinin tələblərinə sürətli reaksiyasında - hava limanlarının və limanların açılması, qida və istehlak malları üçün tədarük zəncirlərinin təmin edilməsi, habelə dünyanın neft tələbatına çevik cavab verilməsində özünü göstərdi. Xüsusilə, "Şərq-Qərb" boru kəmərinin işə salınması və Yənbu limanından gündəlik 7 milyon barel neftin ixrac edilməsi bu fəaliyyətin mərkəzində dayandı.