ABŞ maliyyə naziri Skott Bessent bildirib ki, İrana qarşı sanksiyaların məqsədi Tehranın danışıqlar masasına qayıtması üçün şərait yaratmaqdır. O, İranın hərbi addımlarını ölkədəki iqtisadi çətinliklərlə əlaqələndirib. Bessent İran rəhbərliyinin vəziyyətin ağırlaşmasından narahat olduğunu iddia edib. ABŞ yeni sanksiyalar vasitəsilə İranın iqtisadi əlaqələrini məhdudlaşdırmağa çalışır. Vaşinqton daha bir İran bankına qarşı tədbir hazırladığını açıqlayıb. Tehran isə ABŞ-nin təzyiq siyasətinə qarşı çıxır. Tərəflər arasında diplomatik gərginlik davam edir.
#diplomatiya
Livan Prezidenti Cozef Aun Yunanıstandan İsraillə atəşkəs razılaşmasının həyata keçirilməsinə dəstək istəyib. Aun bildirib ki, Livan xalqı uzunmüddətli müharibələrdən yorulub. O, İsraillə danışıqların əsas məqsədinin düşmənçilik vəziyyətinə son qoymaq olduğunu deyib. Livan Prezidenti ABŞ-nin dəstəklədiyi razılaşmanın yalnız hər iki tərəfin iştirakı ilə icra oluna biləcəyini vurğulayıb. O, hərbi həll yolunun nəticə verməyəcəyini bildirib. Aun İsrail qüvvələrinin Livan ərazisindən tam çıxarılmasının vacibliyini qeyd edib. Yunanıstanın ərəb ölkələri ilə münasibətləri və İsraillə hərbi əlaqələri prosesdə xüsusi rol oynayır.
Qətər və Türkiyənin xarici işlər nazirləri arasında telefon danışığı keçirilib. Tərəflər Yaxın Şərqdə gərginliyin azaldılması yollarını müzakirə ediblər. Danışıq zamanı regional təhlükəsizlik və sabitliyin gücləndirilməsi məsələlərinə toxunulub. İki ölkə arasında əməkdaşlığın daha da inkişaf etdirilməsi imkanları nəzərdən keçirilib. Qətər bütün diplomatik səylərə dəstəyini bir daha ifadə edib. Doha dəniz yollarında sərbəst hərəkətin təmin olunmasının vacibliyini vurğulayıb. Qətər bölgədə davamlı sülhə gətirib çıxaracaq razılaşmanın əldə edilməsinin tərəfdarı olduğunu bildirib. Tərəflər regional sabitliyin təmin olunması istiqamətində birgə səylərin əhəmiyyətini qeyd ediblər.
ABŞ və İran arasında danışıqların yenidən başlanmasına imkan yaradacaq ciddi irəliləyiş müşahidə edilmir. Donald Tramp danışıqlar və ya başqa addımlar üçün tələsmədiyini bildirir. ABŞ Prezidenti lazım olduğu qədər gözləməyə hazır olduğunu vurğulayır. Bununla belə, administrasiyadakı bəzi müşavirlərin müharibənin uzanmasına daha ehtiyatlı yanaşdığı bildirilir. Onlar qarşıdurmanın ABŞ əhalisinə təsirini qiymətləndirirlər. Müharibənin ölkə daxilində siyasi əhval-ruhiyyəyə təsiri də diqqətlə izlənilir. Xüsusilə noyabrda keçiriləcək aralıq seçkilər əsas amillərdən biri kimi nəzərdən keçirilir. Müharibənin daxili siyasi təsirlərinin artması gələcəkdə Vaşinqtonun İran siyasətinə təsir göstərə bilər.
Ağ Ev ABŞ ilə İran arasında hazırda heç bir danışığın aparılmadığını açıqlayıb. Ağ Evin mətbuat katibinin müavini Anna Kelli yaxın dövr üçün danışıqların planlaşdırılmadığını da bildirib. Vaşinqton Tehranla hər hansı müzakirədə iştirak etmədiyini vurğulayır. Kelli Hörmüz boğazının açıq olduğunu da bildirib. ABŞ tərəfi strateji su yolunun minalardan tamamilə təmizləndiyini iddia edir. Açıqlama bölgədə gərginliyin azaldılması üçün diplomatik səylərin davam etdiyi bir dövrdə verilib. Qətər və digər bölgə dövlətləri İranla təmaslarını davam etdirsələr də, Vaşinqton birbaşa danışıqlara başlamayıb. ABŞ-İran danışıqlarının nə vaxt bərpa oluna biləcəyi hələlik məlum deyil.
Bölgə dövlətləri İran müharibəsinin dayandırılması üçün əsas çıxış yolunu danışıqlarda görürlər. Rəşid əl-Mühənnədi müharibənin Qətər və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri kimi ölkələrin iqtisadiyyatına təsir etdiyini bildirib. Bununla belə, Körfəz dövlətlərinin böhranlara qarşı əhəmiyyətli maliyyə ehtiyatlarına malik olduğu qeyd olunur. Qətərin Hörmüz boğazının bağlanması və hərbi hücumlar kimi mümkün vəziyyətlərə əvvəlcədən hazırlaşdığı bildirilir. Əl-Mühənnədi bölgə ölkələrinin əsas mövqeyinin tərəfləri danışıqlar masasına qaytarmaq olduğunu vurğulayıb. O, Hörmüz boğazının mümkün qədər tez açılmasının vacibliyini qeyd edib. Körfəzin dünya üzrə gübrə tədarükünün təxminən 20 faizini təmin etməsi müharibənin qlobal təsirlərini artırır. Mütəxəssis hesab edir ki, döyüş meydanı heç bir tərəfə üstünlük qazandırmadığından ən məqbul yol diplomatik danışıqlardır.
Məhəmməd Baqir Qalibaf Qətərin Baş naziri ilə görüşündə ABŞ-nin İrana qarşı siyasətini tənqid edib. O, Tramp administrasiyasının yanlış məlumatlara əsaslanaraq səhv qərarlar qəbul etdiyini bildirib. Qalibaf bu siyasətin ABŞ-nin imkanlarının səmərəsiz istifadəsinə səbəb olduğunu deyib. Onun fikrincə, Vaşinqtonun addımları bölgədə sabitliyin pozulmasına gətirib çıxarır. İran parlamentinin sədri ABŞ-nin iqtisadi mühasirəsinin uğursuz olacağını vurğulayıb. Qalibaf Vaşinqtonu qarşılıqlı anlaşma sənədi üzrə üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirməyə çağırıb. Açıqlamalar Qətərin Baş nazirinin Tehran səfəri çərçivəsində keçirilən görüşdə səsləndirilib. Səfər bölgədə gərginliyin azaldılması üçün diplomatik səylərin davam etdiyi bir dövrə təsadüf edir.
Qətərin Baş naziri və xarici işlər naziri Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al Tani Tehranda İranın yüksək vəzifəli rəsmiləri ilə görüşlər keçirib. O, İran Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Möhsün Rzayi ilə bölgədəki mövcud vəziyyəti müzakirə edib. Görüşdə gərginliyin nəticələri və onun azaldılması üçün regional və beynəlxalq səylər nəzərdən keçirilib. Qətərin Baş naziri mövcud böhrana münasibətdə müdrik və məsuliyyətli yanaşmanın vacibliyini vurğulayıb. O, İran Prezidenti Məsud Pezeşkianla da ayrıca görüş keçirib. Tərəflər regional vəziyyətin təhlükəsizlik və sabitliyə təsirlərini müzakirə ediblər. Görüşdə gərginliyin azaldılması və dialoq üçün uyğun şəraitin yaradılması məsələlərinə xüsusi diqqət ayrılıb. Qətər bölgədə təhlükəsizlik və sabitliyin qorunmasına yönəlmiş diplomatik səylərin davam etdirilməsini vacib hesab edir.
İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf Qətərin Baş naziri Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al Tani ilə Tehranda görüşüb. Qalibaf görüşdə bölgədə gərginliyin azaldılmasının vacibliyini vurğulayıb. Tərəflər Yaxın Şərqdəki mövcud vəziyyət barədə fikir mübadiləsi aparıblar. Görüşdə qarşıdurmanın səviyyəsinin aşağı salınması istiqamətində göstərilən səylər müzakirə olunub. Tərəflər dialoqun yenidən başlanması üçün əlverişli şəraitin yaradılması məsələsinə də toxunublar. Diplomatik təmasların davam etdirilməsinin əhəmiyyəti diqqət mərkəzində olub. Görüş Qətərin Baş nazirinin Tehrana səfəri çərçivəsində keçirilib. Doha bölgədə gərginliyin azaldılması istiqamətində diplomatik fəaliyyətini davam etdirir.
Qətərin Baş naziri və xarici işlər naziri Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al Tani cümə axşamı Tehrana səfər edəcək. O, İranın bir sıra yüksək vəzifəli rəsmiləri ilə görüşlər keçirəcək. Danışıqların əsas məqsədi bölgədə gərginliyin azaldılması yollarını müzakirə etməkdir. Tərəflər dialoqun bərpası üçün əlverişli şəraitin yaradılması imkanlarını da nəzərdən keçirəcəklər. Qətər mübahisələrin həllində diplomatik yolu ən səmərəli vasitə hesab etdiyini bir daha vurğulayıb. Görüşlərdə Hörmüz boğazında sərbəst gəmiçilik məsələsinə xüsusi diqqət yetiriləcək. Qətər boğazdakı vəziyyətin fevralın 28-dən əvvəlki şəraitə qaytarılmasının zəruriliyini gündəmə gətirəcək. Səfər bölgədə təhlükəsizlik və sabitliyin təmin olunması istiqamətində diplomatik səylərin davam etdiyi bir vaxta təsadüf edir.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Qətərin Baş naziri və xarici işlər naziri Şeyx Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al Tani ilə telefonla danışıb. Tərəflər bölgədəki son hadisələri müzakirə ediblər. Əsas diqqət gərginliyin daha da artmasının qarşısının alınmasına yönəlib. İran və Qətər diplomatik imkanlardan istifadənin vacibliyini vurğulayıblar. Tərəflər qarşılıqlı əlaqələndirmənin davam etdirilməsini zəruri hesab ediblər. Tehran və Doha arasında məsləhətləşmələrin davam etdirilməsi məsələsi də müzakirə olunub. Tərəflər bölgədə sabitliyin qorunmasının vacibliyini bildiriblər. İran və Qətər təmasları davam etdirmək barədə razılığa gəliblər.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla danışıqların gələcəkdə yenidən başlaya biləcəyini bildirib. O, bunun “nə vaxtsa” mümkün ola biləcəyini deyib. Tramp danışıqların bərpası üçün konkret vaxt açıqlamayıb. ABŞ prezidenti Vaşinqtonun əsas tələbinin İranın nüvə silahına malik olmaması olduğunu vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, İran nüvə silahı əldə edə bilməz. Tramp Tehran nüvə silahına sahib olarsa, ondan istifadə edə biləcəyini iddia edib. O, ABŞ-nin buna imkan verməyəcəyini bildirib. Trampın açıqlaması Vaşinqtonun İranla gələcək danışıqlar imkanını tamamilə istisna etmədiyini göstərir.