İslam dünyasının ən məşhur səyyahı olan İbn Bəttuta, müasir dövrə qədərki tarixin ən böyük tədqiqatçısı hesab olunur. O, ümumilikdə təxminən 117.000 km (73.000 mil) məsafə qət edərək, məşhur səyahətçilər Zheng He (50.000 km) və Marko Polonu (24.000 km) geridə qoymuşdur.

Məşhur müsəlman səyyahı İbn Battutanın xatirələrində yer alan bu tarixi epizod, orta əsrlər Şərq dünyasındakı etnik münasibətləri və siyasi intriqaları işıqlandırır. Mətndə ermənilərin Əmir Hüsəməddinə qarşı irəli sürdüyü yalan ittihamlar və bu qəsdin qarşısının son anda necə alınması təsvir olunur. Hadisələr fonunda türkmən boylarının məskunlaşdığı bərəkətli Amik ovası, eləcə də Qusayr və Sahyun kimi strateji qalaların hərbi-inzibati strukturu haqqında mühüm məlumatlar verilir. Müəllif dövrün ən qapalı icmalarından sayılan İsmayılıyyə fədayilərinin Məlik Nasir tərəfindən xüsusi tapşırıqlar üçün necə muzdlu qüvvə kimi istifadə edildiyini də ifşa edir. Nəticə etibarilə bu qeydlər, oxucuya sərkərdə Qara Sunqur kimi tarixi şəxsiyyətlərin mübarizəsini və Yaxın Şərqin orta əsrlər geosiyasi reallıqlarını anlamaq üçün mükəmməl bir sənəd təqdim edir.

"Səyahət insanı heyran edir, sonra da nağılbaza çevirir" — bu sözlərin müəllifi, İslam dünyasının ən məşhur səyyahı İbn Battutadır. O, müasir tarixə qədərki bütün tədqiqatçılardan daha çox yol qət etmiş bir simadır. 1304-cü ildə Mərakeşin Tanjer şəhərində anadan olan İbn Battuta, 30 illik səyahəti dövründə təxminən 117,000 km məsafə qət edərək Zheng He (50,000 km) və Marko Polonu (24,000 km) geridə qoymuşdur. Onun müşahidələrini topladığı "Rihla" (Yolçuluq) əsəri orta əsr İslam dünyasının ən mühüm coğrafi və sosial ensiklopediyası hesab olunur.