Donald Tramp Ağ Evdə jurnalistlərə açıqlamasında IAEA müfəttişlərinin İrana “uyğun zamanda” göndəriləcəyini bildirib. O, prosesin tələsik aparılmadığını və planın mövcud olduğunu deyib. Tramp Tehran tərəfinin səfərlərin planlaşdırılmadığı iddiasını rədd edib və ABŞ-ın bununla bağlı “tam məlumatlı olduğunu” vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, əks halda danışıqlar dərhal dayandırılardı. Açıqlama İranın nüvə proqramı ilə bağlı gərginlik fonunda verilib.

İtamar Ben-Qvir İsrailin ABŞ Prezidenti Trampın çağırışlarını belə rədd edə biləcəyini deyib. O, Livanla bağlı atəşkəsi qəti şəkildə istisna edib. Nazir sağçı hökumətin seçkilərdən sonra da qala biləcəyini bildirib. Açıqlama daxili siyasi gərginlik fonunda verilib.

Analitik Əli Əkbər Dərini ABŞ-ın İsrail üzərində ciddi təsir imkanına malik olduğunu bildirib. O, Vaşinqtonun Livan və İranla bağlı öhdəlik götürdüyünü iddia edib. Dərini İsrailin razılaşmaları pozduğunu söyləyib. O, Trampın Netanyahu üzərində “təsir gücünə” sahib olduğunu vurğulayıb. Lakin bu siyasi iradənin istifadə olunub-olunmayacağı sual altındadır.

Donald Tramp Hörmüz boğazında blokadanın olmayacağını və İranın nüvə yoxlamalarına razılaşdığını iddia edib. O, vəsaitlərin ABŞ nəzarətində xüsusi hesablarda saxlanılacağını bildirib. Tramp bu pulların yalnız ərzaq və dərman üçün istifadə olunacağını deyib. İranla danışıqların bu şərtlərlə davam edəcəyi qeyd olunub.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, İran razılaşma çərçivəsində geniş silah yoxlamalarına razı olacaq. O, bu mexanizmin “nüvə şəffaflığı” üçün vacib olduğunu deyib. Trampın sözlərinə görə, beynəlxalq nəzarət sistemi yaradılacaq. Tehran tərəfi isə açıqlamaya münasibət bildirməyib. Məsələ ABŞ–İran danışıqları fonunda gündəmdədir.

Livan Suriya Prezidentinin hərbi müdaxilədən imtina mövqeyini alqışlayıb. Baş nazir Nəvaf Salam bu mövqeni “qardaşcasına və açıq” adlandırıb. Tərəflər regiondakı sürətli dəyişiklikləri müzakirə ediblər. Suriya Prezidenti diplomatik həll yolunu seçdiyini bildirib. ABŞ Prezidenti Donald Trampın açıqlamaları fonunda regionda gərginlik artıb. Livan diplomatik yanaşmanı dəstəkləyir. Münasibətlərin yumşalması ehtimalı gündəmdədir.

"Körfəz dövlətləri ABŞ-İran razılaşmasını necə görür?" sualı müasir Yaxın Şərq geosiyasətinin, regional təhlükəsizlik arxitekturasının və qlobal diplomatiyanın ən mərkəzi, ən həssas mövzularından biridir. Amerika Birləşmiş Ştatlarında Donald Tramp administrasiyasının yenidən hakimiyyətə gəlməsindən sonra, Vaşinqton və Tehran arasında diplomatik kanalların gözlənilmədən aktivləşməsi və İsveçrənin Cenevrə şəhərində rəsmiləşdirilməsi nəzərdə tutulan strateji saziş, regiondakı bütün daxili balansları kökündən dəyişdirmişdir. Körfəz Əməkdaşlıq Şurası (KƏŞ) üzvü olan dövlətlər - başda Səudiyyə Ərəbistanı Krallığı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Qətər Dövləti, Küveyt, Oman və Bəhreyn olmaqla - bu sürətli de-eskalasiya (gərginliyin azaldılması) prosesini sadəcə kənardan izləmir, həm də bu razılaşmanın öz milli təhlükəsizliklərinə, regional nüfuz dairələrinə və gələcək iqtisadi layihələrinə verəcəyi birbaşa və dolayı təsirləri ən xırda detallarına qədər analiz edirlər.

Misir rəsmi olaraq bəyan edib ki, öz hərbi qüvvələri ilə Qəzzadakı "Beynəlxalq Sabitlik Qüvvələri"nin tərkibində iştirak edəcək və bununla da özünü Fələstin bölgəsində müharibədən sonrakı dövrün nizamlanmasının tam mərkəzinə yerləşdirib. Bu qərar rəsmi Qahirənin müharibədən sonra Qəzzanın təhlükəsizliyinə və sabitliyinə olan sadiqliyi barədə dünyaya çox aydın bir mesaj ötürsə də, eyni zamanda ən böyük ərəb dövlətini olduqca incə bir sınaq qarşısında qoyur: Öz milli təhlükəsizliyini qorumaqla yanaşı, gələcək fəsadları və bədəli öncədən proqnozlaşdırıla bilməyən açıq bir hərbi münaqişənin daxilinə sürüşməkdən necə mühafizə olunmalı?

Region dövlətlərinin və xalqlarının tarixi yaddaşında, ABŞ-ın keçmiş Prezidenti Barak Obamanın dövründə — 2015-ci ildə imzalanmış qlobal nüvə sazişi hələ də daxilən tam təzədir. Eyni zamanda, şərq dünyasında məşhur olan "Mömin eyni yerdən iki dəfə sancılmaz" atalar sözü də regionun kollektiv şüurunda öz fundamental yerini qorumaqdadır. Bu gün mövcud olan bütün rəsmi məlumatlar və göstəricilər bizə onu nümayiş etdirir ki, Amerika Birləşmiş Ştatları ilə İran İslam Respublikası arasında tam yeni bir sazişin imzalanması astanasındayıq. Lakin cari 2026-cı il əsla 2015-ci il deyil, Donald Tramp isə Barak Obama deyildir.

Ekspert Yossi Mekelberq ABŞ və İsrail arasında Livanla bağlı fikir ayrılıqlarının artdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, Donald Tramp və Cey Di Vens Benyamin Netanyahunun hərəkətlərindən narazıdırlar. Analitik İsrailin qarşısında üç mümkün ssenarinin olduğunu qeyd edib. Birinci variant diplomatik həll yolunun seçilməsidir. İkinci variant hərbi əməliyyatların qısa müddət davam etdirilməsidir. Üçüncü və ən riskli ssenari isə ABŞ-nin mövqeyinə baxmayaraq müharibənin davam etdirilməsidir. Ekspert bunun həm İsrail, həm də Livan üçün ağır nəticələr doğura biləcəyini vurğulayıb. Livan məsələsi ətrafında müzakirələr davam edir.

Naftali Bennet hesab edir ki, İsrail ABŞ və İran arasında əldə olunan razılaşmanı rədd edə bilərdi. O, Benyamin Netanyahunu İranla son müharibənin nəticələrinə görə tənqid edib. Bennetin sözlərinə görə, İran nüvə və ballistik raket proqramlarını davam etdirir. Sabiq baş nazir ABŞ prezidentlərinə "yox" deməyin mümkün olduğunu vurğulayıb. O, vaxtilə Co Baydenin Şərqi Qüdsdə konsulluq açılması təşəbbüsünü rədd etdiyini xatırladıb. Bennet dövlət maraqlarının hər şeydən üstün olduğunu bildirib. Açıqlamalar İsraildə siyasi müzakirələri daha da gücləndirib. ABŞ-İran razılaşması regionda diqqət mərkəzində qalmaqda davam edir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Benyamin Netanyahunun siyasi gələcəyi ilə bağlı məqaləni sosial şəbəkədə paylaşıb. Məqalədə Trampın İsrail siyasətinə təsir imkanlarından bəhs edilir. ABŞ lideri gələcək seçkilərdə kimi dəstəkləyəcəyi barədə qərar vermədiyini bildirib. O, Netanyahunu dəstəkləməsinin mümkün olduğunu desə də, digər namizədləri də nəzərdən keçirə biləcəyini vurğulayıb. Paylaşım ABŞ və İsrail arasında Livan məsələsinə görə fikir ayrılıqlarının artdığı dövrə təsadüf edir. Tramp son aylarda İsrailin hərbi strategiyasını açıq şəkildə tənqid edib. Vaşinqton və Təl-Əviv arasında münasibətlər diqqət mərkəzində qalır. İsraildə qarşıdakı seçkilərlə bağlı müzakirələr yenidən aktivləşib.