Close Menu
AzerVoice Logo
    Facebook X (Twitter) Linkedin Youtube

    AzerVoice

    • Baş xəbər
    • Səudiyyə
    • BƏƏ
    • Qətər
    • Arab+
    • Təhlil
    • Xəbər lenti
    Facebook X (Twitter) Linkedin Youtube
    AzerVoice
    Voice of Azerbaijan / İslam və Tarix / Tarixdə bu gün
    Tarixdə bu gün

    Səudiyyə neft sazişindən sərhəd toqquşmalarına: 4 sentyabrda Yaxın Şərqdə nə baş verdi?

    4 Sentyabr 2026 00:10
    Facebook Twitter Pinterest Copy Link Telegram LinkedIn Tumblr Email
    Səudiyyə neft sazişindən sərhəd toqquşmalarına: 4 sentyabrda Yaxın Şərqdə nə baş verdi?
    Facebook Twitter LinkedIn Pinterest Email

    Ərəb dünyası tarix boyu nəhəng enerji ehtiyatlarının kəşfi, sərhəd toqquşmaları və böyük siyasi çevrilişlərlə qlobal diqqət mərkəzində dayanmışdır. 4 sentyabr tarixi də Yaxın Şərq və Şimali Afrika xalqlarının taleyində silinməz izlər qoyan mühüm hərbi və iqtisadi hadisələrlə zəngindir. Bu təqvim günündə regionun iqtisadi gələcəyini kökündən dəyişdirən ilk strateji neft müqavilələrindən tutmuş milli parlament seçkilərinə qədər böyük proseslər baş vermişdir. Eyni zamanda siyasi liderlərə qarşı sui-qəsdlər, regional təşkilatların fövqəladə qərarları və hərbi cəbhələrdəki taktiki gedişlər məhz bu tarixdə dönüş nöqtələri yaratmışdır. Müxtəlif onilliklərdə baş verən bu hadisələr ərəb cəmiyyətlərinin bu günkü ictimai-siyasi və strateji reallıqlarına birbaşa təsir göstərmişdir.

    1933 – Səudiyyə Ərəbistanı Krallığında Amerika-Kaliforniya Standart Neft Şirkətinə (SOCAL) verilmiş güzəşt müqaviləsi çərçivəsində krallığın şərq bölgəsində ilk genişmiqyaslı geoloji qazıntı və neft kəşfiyyatı işlərinə rəsmən start verildi.

    1950 – Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Fələstin Barışıq Komissiyası Cenevrədə ərəb dövlətləri və İsrail nümayəndələri ilə fələstinli qaçqınların geri qayıtması və mülkiyyət haqları üzrə çoxtərəfli müzakirələrin yeni raundunu açdı.

    1954 – Yəmən Mütəvəkkili Krallığı ilə Böyük Britaniya arasında cənub protektoratlarının (Ədən sərhədlərinin) təhlükəsizliyi və qəbilə basqınlarının dayandırılması məqsədilə sərhəd komissiyasının təcili iclası keçirildi.

    1964 – Misirin İsgəndəriyyə şəhərində keçirilən II Ərəb Zirvə Konfransında ərəb dövlət başçıları Fələstin Azadlıq Təşkilatını (FAT) Fələstin xalqının rəsmi təmsilçisi kimi tanıdıqlarını rəsmən bəyan etdilər.

    1974 – Livan hökuməti beynəlxalq neft şirkətləri ilə danışıqlardan sonra ölkənin Aralıq dənizi sahillərində neft və təbii qaz axtarışını tənzimləyən ilk milli qanunvericilik layihəsini parlamentə təqdim etdi.

    1977 – Misir Prezidenti Ənvər Sadat Qahirədə ABŞ dövlət katibi Sayrus Vens ilə görüşərək Cenevrə Sülh Konfransının bərpası və Sinay məsələsinin birbaşa həlli istiqamətində gizli diplomatik kanalın detallarını müzakirə etdi.

    1980 – İraq ilə İran arasında sərhəd gərginliyinin artması fonunda İraq artilleriyası sərhədyanı Qəsr-i Şirin və digər məntəqələri intensiv atəşə tutdu və bu hadisə tammiqyaslı müharibənin başlamasına təkan verən həlledici qığılcımlardan biri oldu.

    1981 – Misir təhlükəsizlik orqanları ölkə daxilində radikal islamçı qrupların və solçu ictimai xadimlərin fəaliyyətini tam məhdudlaşdırmaq məqsədilə 10-dan çox qəzet və jurnalın nəşrini qadağan edən hökumət sərəncamı çıxardı.

    1981 – Fransanın Livandakı səfiri Lui Delamar Beyrutun qərbində naməlum silahlı şəxslər tərəfindən avtomobilində güllələnərək qətlə yetirildi; bu hadisə Qərb dövlətlərinin Livandakı diplomatik nümayəndəliklərinə qarşı təhlükəsizlik həyəcanını artırdı.

    1984 – Fələstin Azadlıq Təşkilatının Mərkəzi Şurası Əmmanda toplaşaraq Yasser Ərəfatın rəhbərliyinə dəstəyi təsdiqlədi və Suriyanın dəstəklədiyi fraksiyaların təşkilatı parçalamaq cəhdlərini rədd etdi.

    1987 – Körfəz müharibəsi (İran-İraq müharibəsi) zamanı İraq Silahlı Qüvvələri tərəfindən atılan "əl-Hüseyn" ballistik raketi Küveyt sahillərinə yaxınlaşaraq neft platformalarının yaxınlığına düşdü və regionda beynəlxalq patrul gəmilərinin sayı kəskin artırıldı.

    1990 – Küveytin işğalından dərhal sonra Səudiyyə Ərəbistanının Məkkə şəhərində İslam Dünyası Liqasının fövqəladə toplantısı keçirildi və islam alimləri İraq ordusunun Küveytdən çıxarılması üçün şəriət fətvası qəbul etdilər.

    1992 – Mərakeşdə ölkənin demokratikləşmə prosesinin tərkib hissəsi kimi Kral II Həsənin təşəbbüsü ilə parlamentin səlahiyyətlərini genişləndirən yeni Konstitusiya layihəsi ümumxalq referendumuna çıxarıldı.

    1997 – Qüdsün mərkəzindəki "Ben Yehuda" piyada zonasında "HƏMAS" hərəkatının intiharçıları tərəfindən həyata keçirilən silsilə partlayışlar nəticəsində ərəb-İsrail sülh danışıqları tamamilə dalana dirəndi və Qəzza ilə İordan çayının Qərb sahili tam blokadaya alındı.

    1999 – Misir Prezidenti Hüsnü Mübarək Port-Səid şəhərində açılış mərasimində olarkən ona qarşı soyuq silahla sui-qəsd cəhdi edildi; mühafizəçilər hücumçunu zərərsizləşdirdi və Mübarək yüngül xəsarətlə xilas oldu.

    2004 – İraqın Kərkük və Mosul şəhərlərində yeni formalaşdırılan milli polis akademiyalarına qarşı eyni vaxtda törədilən minalanmış avtomobil hücumlarında 20-dən çox polis kursantı həlak oldu.

    2012 – Suriya vətəndaş müharibəsi çərçivəsində Hələb şəhərinin Hənano hərbi bazası və qədim qala ətrafında üsyançı briqadalar ilə hökumət qüvvələri arasında ən qanlı küçə toqquşmaları qeydə alındı.

    2015 – Yəməndə "Qətiyyət Fırtınası" əməliyyatı zamanı husilərin Marib vilayətindəki Safir hərbi bazasına atdığı "Toçka" taktiki raketi nəticəsində BƏƏ, Səudiyyə Ərəbistanı və Bəhreyn ordularının onlarla hərbçisi həlak oldu.

    2021 – İordaniya hökuməti Suriya ilə 10 ildir faktiki bağlı qalan strateji "Cabir-Nəsib" sərhəd keçid məntəqəsinin iqtisadi və nəqliyyat tranziti üçün tam gücü ilə fəaliyyətini bərpa etdiyini rəsmən açıqladı.

    2024 – Ərəb Dövlətləri Liqası Qahirədəki qərargahında fövqəladə nümayəndələr toplantısı keçirərək, İsrailin Qəzza zolağındakı humanitar zonaları və məktəbləri hədəf alan hücumlarını beynəlxalq tribunal qarşısında araşdırmaq üçün xüsusi hüquqi komissiya təsis etdi.

    #Yaxın Şərq #Ərəb tarixçiləri #Ərəb tarixi #4 sentyabrda Yaxın Şərqdə nə baş verdi? #Historic oil agreements and diplomatic showdowns: 20 significant September 4 milestones #4 sentyabr #Səudiyyə neft axtarışları #FAT-ın tanınması #Lui Delamar sui-qəsdi #Safir raket hücumu #Ben Yehuda partlayışları #Hüsnü Mübarək Port-Səid #Qahirə Zirvəsi
    Facebook Twitter Pinterest LinkedIn Tumblr Email Copy Link

    Oxşar Xəbərər

    ABŞ İranda toy mərasiminin vurulması ilə bağlı araşdırma aparır - Cey Di Vens

    3 Sentyabr 2026 22:36

    İsrail Livanın cənubunda hücumları davam etdirir

    3 Sentyabr 2026 22:29

    İran hakimiyyətinin devrilməsi İsrailin növbəti əsas vəzifəsidir - Netanyahu

    3 Sentyabr 2026 22:01

    İtamar Ben-Qvir Qəzzadan fələstinlilərin məcburi çıxarılması planını açıqlayıb

    3 Sentyabr 2026 20:59

    Qırmızı dənizin təhlükəsizliyi sahilyanı dövlətlərin müstəsna məsuliyyətidir

    3 Sentyabr 2026 16:48

    Hörmüz boğazından neft tədarükünün əvvəlki həcmi bərpa olunub - Tramp

    3 Sentyabr 2026 16:37

    BƏƏ Prezidenti Donald Trampla telefon danışığı aparıb

    3 Sentyabr 2026 10:32

    İran əvvəlki regional təsir imkanlarını qoruya bilməyəcək- Rufiz Hafizoğlu

    3 Sentyabr 2026 09:48

    Küveyt İranın raket və PUA hücumunun qarşısını alıb

    3 Sentyabr 2026 09:09

    BƏƏ İranın Bəhreyn, İordaniya və İraq Kürdüstanına hücumlarını pisləyib

    2 Sentyabr 2026 22:06

    Fələstin məsələsi heç vaxt diqqətdən kənarda qalmamalıdır - Si Cinpin

    2 Sentyabr 2026 18:35

    Si Cinpin Yaxın Şərqə xarici müdaxilənin dayandırılmasını istəyib

    2 Sentyabr 2026 18:26
    XƏBƏR LENTİ

    Səudiyyə neft sazişindən sərhəd toqquşmalarına: 4 sentyabrda Yaxın Şərqdə nə baş verdi?

    Tarixdə bu gün – 4 Sentyabr

    ABŞ İranda toy mərasiminin vurulması ilə bağlı araşdırma aparır - Cey Di Vens

    İsrail Livanın cənubunda hücumları davam etdirir

    İranın Hörmüz boğazına nəzarəti faktiki olaraq aradan qalxıb - Cey Di Vens

    Qabriel Martinelli “Arsenal”dan Səudiyyə Ərəbistanının “Əl-Hilal” klubuna keçib

    İran hakimiyyətinin devrilməsi İsrailin növbəti əsas vəzifəsidir - Netanyahu

    ABŞ avtomobil istehsalçıları Çin maşınlarının ölkəyə girişinin qadağan edilməsini istəyir

    Fransa və Böyük Britaniya Hörmüz boğazında gərginliyin azaldılmasına çağırıb

    İtamar Ben-Qvir Qəzzadan fələstinlilərin məcburi çıxarılması planını açıqlayıb

    Facebook X (Twitter) Linkedin Youtube
    © 2026 Azervoice.
    • Əlaqə
    • Haqqımızda
    • İstifadə şərtləri
    • Məxfilik siyasəti
    • Xəbər lenti

    Axtarış üçün yuxarıya yazın və Enter düyməsinə basın. Ləğv etmək üçün Esc düyməsini sıxın.