İranın dövlət televiziyası IRIB-in məlumatına görə, çərşənbə axşamı axşam saatlarından etibarən, İranın icazəsi ilə təxminən 30 gəmi Hörmüz boğazından keçib. Bu açıqlama İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (İİKK) Hərbi Dəniz Qüvvələrinə istinadən verilib. Çin gəmiləri, İranın "idarəetmə protokolları" çərçivəsində boğazdan keçməyə başlayıb.

İranın Fars xəbər agentliyinin məlumatına görə, İran Çin gəmilərinin Hörmüz boğazından keçidinə icazə verməyə başlayıb. Razılaşma, iki ölkə arasındakı "dərin münasibətlər" və "strateji tərəfdaşlıq" əsasında əldə edilib. Məlumatda, Çinlə əlaqəli bir neçə yük və tanker gəmisinin, o cümlədən Yuan Hua Hu xam neft daşıyan tankerinin çərşənbə günü Hörmüz boğazından keçdiyi bildirilir.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın Çinə rəsmi səfəri çərçivəsində tərəflər arasında mühüm regional və iqtisadi məsələlər müzakirə olunub. Tramp və Si Cinpin enerji axınının kəsintisiz və sərbəst şəkildə davam etməsi üçün Hörmüz boğazının açıq qalmasının vacibliyi barədə razılığa gəliblər.

İranın Birinci Vitse-Prezidenti Məhəmməd Rza Arif bildirib ki, ölkənin Hörmüz boğazı üzərində hüququ “qəti şəkildə müəyyən olunub və bu məsələ artıq bağlanıb”. İranın Birinci Vitse-Prezidenti bu məsələnin artıq müzakirəyə açıq olmadığını və Hörmüz boğazı üzərindəki İranın hüquqlarının birmənalı şəkildə təsdiqləndiyini vurğulayıb.

Bəhreyn və ABŞ tərəfindən BMT Təhlükəsizlik Şurasına təqdim edilən Hörmüz boğazının yenidən açılmasına dair qətnamə layihəsinin qəbul olunması ehtimalı aşağıdır. Dəniz hüququ və hərbi məsələlər üzrə ekspert Alexandru Hudisteanu, qətnamənin çox güman ki, Çin və Rusiya tərəfindən veto ediləcəyini bildirib. Onun sözlərinə görə, bu ölkələr qətnamənin münaqişədə bütün tərəfləri nəzərə almadığını iddia edərək ona qarşı çıxacaqlar.

Beynəlxalq Enerji Agentliyi bildirib ki, Avropanın Yaxın Şərqdən aldığı aviasiya yanacağı tədarükü aprel ayında kəskin azalıb və region bu boşluğu kompensasiya etməkdə çətinlik çəkir. Aylıq hesabatda qeyd olunur ki, idxaldan asılı regionlar, xüsusən Avropa, itirilmiş həcmin ən azı 80 faizini əvəz etməlidir ki, yay aylarında tədarük çatışmazlığı yaranmasın.

Üç günlük güclü artımdan sonra bu gün, çərşənbə günü neft qiymətlərində geriləmə müşahidə olunub. Eyni zamanda, investorların ABŞ Prezidenti Donald Tramp və çinli həmkarı Si Cinpin arasında Pekində keçiriləcək mühüm zirvə görüşünü gözləməsi fonunda qızıl qiymətləri sabit qalıb. VOA xəbər verir ki, Bbazardakı bu dinamika həm də İrandakı müharibə və Hörmüz boğazının bağlanması ilə bağlı davam edən gərginliklər fonunda baş verir.

İran Ordusunun sözçüsü briqada generalı Məhəmməd Əkrəmi Nia bildirib ki, ABŞ ilə atəşkəsin taleyi qeyri-müəyyən qalarkən, İranın silahlı qüvvələri ən yüksək hazırlıq səviyyəsini saxlayır. O, İranın düşmənin heç bir məqsədinə nail olmasına imkan vermədiyini və bu müharibədən sonra geri çəkilmək üçün yer olmadığını vurğulayıb.

Çin və Qloballaşma Mərkəzinin prezidenti Henri Vanq bildirib ki, Pekin ABŞ-İran münaqişəsinin sona çatdırılmasına kömək etmək üçün vasitəçi rolunu oynaya bilər. O, Çin tərəfindən Hörmüz boğazındakı ciddi məhdudiyyətlərin aradan qaldırılması təklifini dəstəkləyərək, müharibənin dayandırılmasının və ədalətli nəticə əldə edilməsinin vacibliyini vurğulayıb.

İki milyon barel İraq xam nefti daşıyan Çinə məxsus "Yuan Hua Hu" adlı supertanker, Hörmüz boğazını keçib və hazırda ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin İran gəmilərinə qarşı yaratdığı blokadaya baxmayaraq, Oman körfəzi yaxınlığında lövbər salıb. Bu, ABŞ və İsrailin İrana qarşı müharibəsinin başlanmasından bəri Çin neft tankerinin bu su yolundan keçməsi ilə bağlı məlum olan üçüncü haldır.

İran Ordu Sözcüsü, Məhəmməd Ekreminiya, Hüömüz Boğazının iqtisadi təsirləri ilə bağlı açıqlama verərək, Hörmüz Boğazının idarə edilməsinin, İranın neft gəlirlərini iki qatına qədər artıracağını bildirib. Ekreminiya, Hörmüz Boğazının nəzarətinin İranın iqtisadiyyatına və xarici siyasətinə böyük təsir göstərəcəyini bildirib.

İran Xarici İşlər Naziri Abbas Əraqçi, Norveçin Xarici İşlər Nazirinin müavini Andreas Motzfeldt Kraviklə keçirdiyi görüşdə, ABŞ-ın tələblərinin maksimalist olması, təhdidkar ritorikası və səmimiyyətsizliyinin müharibənin sona çatması və hər hansı bir razılaşmaya varılmasının qarşısında duran əsas maneə olduğunu bildirib.