Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığının (BMMYK) sözçüsü Babar Baloch, Əfqanıstanda baş verən dağıdıcı zəlzələdən sonra insani yardım imkanlarının tükəndiyini bildirib və beynəlxalq ictimaiyyəti təcili dəstəyə çağırıb. Cenevrədə keçirilən həftəlik BMT mətbuat konfransında çıxış edən Baloch bildirib ki, 31 avqust tarixində Əfqanıstanda baş verən zəlzələdə min nəfərdən çox insan həlak olub, minlərlə insan yaralanıb və BMMYK zərər çəkmiş ərazilərə yardım üçün bütün mövcud resurslarını səfərbər edib. “Bəzi kəndlər tamamilə yerlə bir olub. Şərqi Əfqanıstan zəlzələdən ən çox zərər görən bölgədir. Sağ qalan insanlar evlərinin uçduğunu görüb və gecəni çöldə keçirməyə məcbur olublar,” – deyə Baloch bildirib.

Əfqanıstanda Pakistan sərhədinə yaxın yerləşən Kunar vilayətində 31 avqustda 6 bal gücündə zəlzələ baş verib. Yer səthindən 8 kilometr dərinlikdə qeydə alınan zəlzələdə 800-dən çox insan həlak olub, 3 mindən çox insan isə yaralanıb. Əsas zəlzələdən sonra ən azı doqquz afterşok (təkrar zəlzələ) baş verib. Ən güclüsü 5.2 bal olan bu afterşoklar gecə boyu təşvişə səbəb olub. Kunar Təbii Fəlakətlərin İdarəolunması İdarəsi bildirib ki, Nur Qol, Soki, Vatpur, Manogi və Çapədarə rayonları zəlzələdən ən çox zərər görən bölgələrdir. Əfqanıstan Müdafiə Nazirliyi axtarış-xilasetmə işləri üçün azı 40 hava dəstəyi uçuşunun həyata keçirildiyini açıqlayıb. Taliban rəsmiləri və Birləşmiş Millətlər Təşkilatı da ciddi zərər görmüş ərazilərdə axtarış-xilasetmə əməliyyatlarına başlayıb. Nəqliyyatın çətin olduğu dağlıq ərazilərdə kəndlilər dağıntıların aradan qaldırılmasına öz imkanları ilə qoşulublar. Əfqanıstanda əhalinin böyük hissəsi uçma təhlükəsi olan bir və ya iki mərtəbəli, palçıqdan tikilmiş evlərdə yaşayır. Əfqanıstan aktiv fay xətləri üzərində yerləşdiyi üçün tez-tez dağıdıcı zəlzələlərlə üzləşir. 2023-cü ildə baş vermiş 6.3 bal gücündə zəlzələdə azı 2 min insan həyatını itirmişdi.

ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) zəlzələnin 6 bal gücündə olduğunu və Cəlalabaddan 27 kilometr şimal-şərqdə, Əfqanıstan-Pakistan sərhədi yaxınlığında, yerin 8 kilometr dərinliyində baş verdiyini açıqlayıb. Yerli rəsmilər bu zəlzələni ölkə tarixindəki ən güclü təbii fəlakətlərdən biri kimi qiymətləndiriblər. Əfqanıstanın müvəqqəti hökumətinin sözçüsü Zəbihullah Mücahid mətbuat konfransında zəlzələ nəticəsində ölənlərin sayının 800-ü, yaralıların sayının isə 2500-ü keçdiyini bildirib. O, həmçinin ölkənin zərər çəkmiş bölgələrində xilasetmə və yardım əməliyyatlarının davam etdiyini qeyd edib.

İlkin məlumatlara görə, zəlzələ nəticəsində 250-dən çox insan həyatını itirib, 500-dən çox insan yaralanıb, ölü sayının artacağı gözlənilir. ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) zəlzələnin episentrinin Cəlalabaddan 27 kilometr şimal-şərqdə, Pakistan sərhədi yaxınlığında, 8 kilometr dərinlikdə olduğunu açıqlayıb. Zəlzələnin vurduğu ən böyük zərər Kunar əyalətində qeydə alınıb, burada torpaq sürüşməsi nəticəsində yollar bağlanıb və xilasetmə işləri vertolyotlarla aparılır.

Türkiyənin Balıkesir vilayətində 3,9 maqnitudalı zəlzələ qeydə alınıb. Bu barədə Türkiyənin Fövqəladə Halların İdarəolunması Agentliyi (AFAD) məlumat yayıb. u barədə Türkiyənin Fövqəladə Halların İdarəolunması Agentliyi (AFAD) məlumat yayıb.

Qazaxıstan Respublikası Fövqəladə Hallar Nazirliyinin Seysmoloji Müşahidələr və Tədqiqatlar üzrə Milli Elmi Mərkəzinin məlumatına görə, zəlzələnin episentri Almatıdan 799 km şimal-şərqdə yerləşib və ocağı 25 km dərinlikdə olub. Zəlzələ orta səviyyəli hesab edilərək səthdə hiss olunmayıb. Şərqi Qazaxıstan Fövqəladə Hallar Departamentinin mətbuat xidməti dağıntı və tələfatın olmadığını, vəziyyətin sakit olduğunu və monitorinqin davam etdiyini bildirib. X platformasında yayılan məlumatlar, vilayətin seysmik aktivliyinə baxmayaraq, əhalinin təhlükəsizlik qaydalarına hazır olması ehtiyacını vurğulayır.

Əfqanıstanda 5,7 maqnitudalı zəlzələ qeydə alınıb. Bu barədə Özbəkistan Fövqəladə Hallar Nazirliyinin Seysmopronostik Monitorinq Mərkəzi məlumat yayıb. Məlumata görə, zəlzələ yerli vaxtla saat 18:27-də (Bakı vaxtı ilə 17:27-də) baş verib. Zəlzələnin episentri Bədəxşan bölgəsində yerləşib. Bildirilib ki, episentrdə təkanların gücü 3 bal təşkil edib.

Türkiyənin Balıkesir vilayətində ardıcıl iki zəlzələ baş verib. Məluamata əsasən, hər iki zəlzələnin episentri Balıkesir vilayətinin Sındırqı rayonunda yerləşib. Yerli vaxtla saat 20:36-da (Bakı vaxtı ilə 21:36) qeydə alınan 3,9 bal gücündəki zəlzələ yerin 9,16 kilometr dərinliyində, 3,5 bal gücündəki digər zəlzələ isə 7,14 kilometr dərinlikdə baş verib.

Avropa Aralıq dənizi Seysmoloji Mərkəzinin (EMSC) məlumatına görə, 5,3 bal gücündə zəlzələ qeydə alınıb. Episentri Myanmanın Hindistanla sərhədində yerləşən Mövlaik bölgəsi olub. Zəlzələ yerli vaxtla saat 11:26-da təxminən 10 kilometr dərinlikdə baş verib. Yeraltı təkan Hindistanın Myanma ilə sərhədi yaxınlığındakı Aizawl şəhərində də hiss olunub. Zəlzələ ilə bağlı dəyən zərər rəsmi qurumlar tərəfindən qeydə alınmayıb.

Çilinin cənubunda 7,5 bal gücündə zəlzələ qeydə alınıb. ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) zəlzələnin episentrinin Antarktika yarımadası sahillərindəki Dreyk keçidi olduğunu açıqlayıb. Təxminən 10,8 kilometr dərinlikdə baş verən təkanlar Argentina və Çilinin bir çox şəhərində hiss olunub. Çili Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Hidroqrafik və Okeanoqrafiya Xidməti (SHOA) isə zəlzələdən sonra sunami xəbərdarlığı elan edib.

Mərmərə dənizində 3,2 bal gücündə zəlzələ baş verib. Məlumata görə, zəlzələ yerli vaxtla saat 19:57-də (Bakı vaxtı ilə saat 20:57-də) baş verib. Zəlzələ Türkiyənin İstanbul və digər vilayətlərində hiss olunub. Kandilli rəsədxanasının məlumatına görə, yeraltı təkanlar 8,8 kilometr dərinlikdə yerləşib.

Türkiyənin Balıkəsir şəhərində 3,7 bal gücündə zəlzələ qeydə alınıb Kandilli Rəsədxanasının məlumatına görə, Balıkəsirin Sındırgı bölgəsində bu səhər saat 09:32-də 3,7 bal gücündə yeraltı təkanlar hiss edilib. Zəlzələnin dərinliyi 8,6 km olaraq qeydə alınıb. Qeyd edək ki, hələ zəlzələ nəticəsində xəsarət və ya dağıntı barədə məlumat verilməyib.