#hava zərbələri

Livanın Baş naziri Nəvaf Salamın açıqladığı son rəqəmlər ölkədəki vəziyyətin miqyasını bir daha ortaya qoyub. Onun sözlərinə görə, ABŞ tərəfindən elan edilən atəşkəsdən sonra belə İsrail Livan ərazisinə minlərlə hava hücumu həyata keçirib. Rəsmi məlumatlarda aprelin ortalarından iyunun əvvəlinə qədər 3 491 hava zərbəsi, yüzlərlə dağıntı əməliyyatı və bir sıra yaşayış məntəqələrinin tamamilə məhv edilməsi ilə nəticələnən hərbi əməliyyatların qeydə alındığı bildirilir. Baş nazir eyni zamanda İran və İsrail arasında son gərginliyin Livanda humanitar vəziyyəti daha da ağırlaşdırdığını vurğulayıb. Yeni köçkün axınları nəticəsində ölkənin qəbul imkanlarının tükənmək üzrə olduğu, Beyrut və digər şəhərlərdə yerləşdirmə mərkəzlərinin isə artıq maksimum yüklənmə həddinə çatdığı qeyd edilir. Mart ayından bəri 1 milyondan çox insanın evlərini tərk etməsi Livanın son illərdə üzləşdiyi ən böyük humanitar sınaqlardan biri kimi qiymətləndirilir.

Livan Səhiyyə Nazirliyi İsrailin hücumları nəticəsində ölənlərin 3,468 nəfərə, yaralananların isə 10,577 nəfərə yüksəldiyini açıqlayıb. Nazirlik bildirir ki, itkilər 2 martdan sonra intensivləşən qarşıdurmalar və hava zərbələri fonunda artıb. Hücumlar Livanın cənubunda hərbi əməliyyatları və İsrail–Hizbullah qarşıdurmasını daha da gərginləşdirib.

Livanın dövlət xəbər agentliyinin məlumatına görə, İsrail hərbi aviasiyası və artilleriyası Nəbatiyə şəhəri yaxınlığında yerləşən tarixi Bofor qalası ətrafına zərbələr endirib. Səlib yürüşləri dövründə inşa edilmiş qala Livanın ən tanınmış tarixi abidələrindən biri hesab olunur və strateji mövqeyi ilə seçilir. İsrail-Livan sərhədindən təxminən 15 kilometr məsafədə yerləşən bu yüksəklik bölgənin böyük hissəsinə nəzarət imkanı verir. Son günlər Nəbatiyə ətrafında şiddətlənən döyüşlər fonunda tarixi irs obyektlərinin təhlükə altında qalması ilə bağlı narahatlıqlar da artır.

İsrail–Livan xəttində hərbi gərginlik daha da artıb. İsrail ordusunun əvvəllər bölgə sakinlərinə təxliyə çağırışı etməsindən sonra Livanın şərqində yerləşən Bəqaa bölgəsinə hava zərbələri endirildiyi bildirilir. Məlumata görə, hücumlar Maşğara şəhəri və Qaraun bəndi ətrafını əhatə edib. Eyni zamanda Livanın cənubunda dağıntılar altında qalan şəxslərlə bağlı yeni məlumatlar açıqlanıb. Son hadisələr bölgədə hərbi əməliyyatların genişlənməsi ehtimalı ilə bağlı narahatlıqları artırır.

İranın yüksək rütbəli hərbi nümayəndəsi ABŞ və İsrailə qarşı sərt xəbərdarlıqla çıxış edib. Tehran bildirib ki, İrana qarşı hərbi əməliyyatların yenidən başlanması vəziyyətində cavab tədbirləri əvvəlkilərdən daha geniş və daha güclü olacaq. Açıqlama ABŞ və İsrailin İranın Hörmüz boğazı yaxınlığındakı hədəflərə zərbə endirdiyi barədə yayılan məlumatlardan sonra səsləndirilib. Bu hadisələr eyni zamanda Pakistanın vasitəçiliyi ilə aparılan və bölgədəki hərbi qarşıdurmanın dayandırılmasına yönələn diplomatik səylərin davam etdiyi həssas dövrə təsadüf edir.

ABŞ və İran arasında mümkün razılaşma ilə bağlı aparılan danışıqlar həssas mərhələyə daxil olduğu bir vaxtda yeni hərbi və siyasi mübahisələr ortaya çıxıb. Məlumata görə, tərəflər arasında memorandum layihəsinin ümumi çərçivəsi üzrə müəyyən struktur formalaşdırılsa da, proses hələ də kövrək olaraq qalır və kiçik fikir ayrılıqları belə danışıqların dayanmasına səbəb ola bilər. Bu fonda ABŞ-ın son hava zərbələri diqqət mərkəzinə çevrilib. Ağ Ev əməliyyatları müdafiə xarakterli addımlar kimi təqdim etsə də, İran tərəfi və xüsusilə İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu hadisəyə fərqli yanaşaraq bunu atəşkəs şərtlərinin pozulması kimi qiymətləndirib. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, qarşılıqlı ittihamların artması danışıqlar prosesinin gələcək taleyinə təsir göstərə bilər.

İsrail ordusu Livanın Bəqa vadisi və digər bölgələrdə Hizbullaha məxsus hərbi infrastruktura qarşı hava zərbələri həyata keçirib. Bəyanat Baş nazir Benyamin Netanyahunun göstərişindən sonra verilib və əməliyyatların məqsədi Hizbullah üzərinə təzyiqi artırmaq və zərbələrin miqyasını genişləndirməkdir. Ordu qeyd edib ki, hücumlar Livanın müxtəlif bölgələrini əhatə edir və qrupun hərbi imkanlarını hədəfləyir.

Cənubi Livanda İsrail ordusunun həyata keçirdiyi hava zərbələri Sur və Nəbatiyə bölgələrində ciddi ziyan yaradıb. Sur şəhərinin əl-Buss ərazisi iki dəfə vurulub, Cəbəl Amil Xəstəxanasının yaxınlığında hücumlar qeydə alınıb. Nəbatiyə rayonunun Kəfər Reman qəsəbəsində 4 nəfər ölüb, 3 nəfər yaralanıb. Həmçinin Nəbatiyə şəhərinin əl-Midan məhəlləsində endirilən zərbələr nəticəsində yaşayış binaları və şiə müsəlman icma mərkəzi ziyan görüb. Hücumlar regionda gərginliyi daha da artırıb.

İsrail ordusu Livanın Sur bölgəsində və cənub ərazilərində Hizbullaha məxsus obyektlərə hava zərbələrinə başlayıb. Əvvəlcə ordu bölgəyə yaxın zamanda hücum ediləcəyi barədə xəbərdarlıq etmişdi. NNA xəbər agentliyi Sur şəhərində Cəbəl Amil Xəstəxanası yaxınlığında əlavə hücumların baş verdiyini və əl-Maşuk bölgəsində iki hava hücumunun həyata keçirildiyini bildirir. Bu əməliyyatlar Livan cənubunda hərbi gərginliyin artmasına səbəb olub.

İsrail Livanın müxtəlif bölgələrinə yeni hava və pilotsuz aparat hücumları həyata keçirib. Hücumlar nəticəsində azı iki nəfər ölüb, bir neçə nəfər yaralanıb. Zərbələr yaşayış məntəqələri, yollar və hərbi obyektlərə yaxın əraziləri əhatə edib. Son hadisələr bölgədə gərginliyin daha da yüksəlməsi riskini artırır.