ABŞ-ın Las-Veqas şəhərində respublikaçıların keçmiş Konqres namizədi və sosial media yaradıcısı Dennis Vitosa ilə İsrail tərəfdarı fəal, keçmiş İsrail hərbçisi Yusif Haddad arasında fiziki qarşıdurma baş verib. Hadisə “Digital Social Hour” podkastının çəkilişi zamanı İsrailin Qəzzadakı əməliyyatları ilə bağlı müzakirə zamanı baş verib. Vitosa Haddadı təxribatçı davranışda ittiham edib, Haddad isə qarşıdurmanı Vitosa-nın başlatdığını iddia edib.

ABŞ və İran daha əvvəl əldə olunan 60 günlük atəşkəsin uzadılması barədə razılığa gəlib. Məlumatı Pakistan hökuməti mənbələri yayıb. Razılaşmanın İslamabad Mutabakatı çərçivəsində əldə edildiyi və tərəflərə yekun sülh sazişi üzrə danışıqları davam etdirmək üçün əlavə vaxt verəcəyi bildirilir. 60 günlük müddətin gələn həftə başa çatacağı və atəşkəsin uzadılmasının ABŞ-İran arasında daha geniş diplomatik razılaşmanın əldə olunmasına imkan yaradacağı qeyd edilir.

Rusiyanın 2022-ci ildən həbsdə saxladığı ABŞ vətəndaşı və keçmiş dəniz piyadası Robert Gilmanı azad etməsi Moskva ilə Vaşinqton arasında gərgin münasibətlər fonunda diqqətçəkən diplomatik hadisədir. ABŞ administrasiyası azadlığın humanitar səbəblərlə və heç bir güzəşt və ya məhbus mübadiləsi olmadan həyata keçirildiyini bildirir. Bununla belə, hadisəni yalnız humanitar qərar kimi qiymətləndirmək kifayət deyil.

BMT İordan çayının qərb sahilində vəziyyətin kritik həddə çatdığını açıqlayıb. Təşkilat bölgədə bu il 76 fələstinlinin öldürüldüyünü bildirib. Məskun zorakılığı və söküntülər nəticəsində minlərlə insanın köçkün düşdüyü qeyd olunub. UNICEF isə 2024-cü ildən etibarən yüzlərlə fələstinli uşağın öldürüldüyünü və yaralandığını açıqlayıb. BMT uşaqların qorunması üçün beynəlxalq ictimaiyyəti hərəkətə keçməyə çağırıb.

ABŞ İsrail və Livan arasında yeni danışıqlar raundunun sentyabrda Romada keçiriləcəyini açıqlayıb. Danışıqlar ABŞ vasitəçiliyi ilə davam etdiriləcək. Vaşinqton prosesin istiqamətindən razı olduğunu bildirib. Əvvəlki görüşlərdə Livanın cənubundakı vəziyyət və İsrail qüvvələrinin çıxarılması məsələləri müzakirə olunub. Yeni danışıqlarda "pilot zonalar"ın yaradılması əsas mövzulardan biri olacaq. Livan ordusunun həmin ərazilərdə nəzarəti artırması nəzərdə tutulur. ABŞ tərəfi diplomatik prosesin davam etdirilməsini dəstəkləyir.

Böyük Britaniyanın xarici işlər naziri Devid Miliband İsrailin xarici işlər naziri Gideon Saarla ilk telefon danışığını keçirib. O, görüş zamanı Qərb sahilində məskunlaşanların zorakılığı və yaşayış məntəqələrinin genişlənməsi məsələlərini qaldırıb. Miliband İsrailin bu hallara qarşı tədbir görməli olduğunu bildirib. O, həmçinin Qəzzadakı humanitar vəziyyətlə bağlı narahatlığını ifadə edib. Britaniya rəsmisi HƏMAS-ın silahsızlaşdırılmasının vacibliyini vurğulayıb. O, İsrail ordusunun Qəzzadan çıxarılmasına və sülh planı üzrə irəliləyişə çağırıb. Miliband iki dövlətli həll prinsipinə sadiqliyi bir daha təsdiqləyib.

Beynəlxalq Siyasət Araşdırmaları Mərkəzinin vitse-prezidenti Rəşid əl-Məhənədi ABŞ və İran arasında Hörmüz boğazı ilə bağlı danışıqların davam etdiyini bildirib. O, tərəflərin sərt açıqlamalarına baxmayaraq diplomatik həll imkanlarının qaldığını qeyd edib. Ekspert İranın Hörmüz boğazına nəzarəti təhlükəsizlik məsələsi və danışıqlarda təsir vasitəsi kimi gördüyünü deyib. Lakin onun sözlərinə görə, Tehranın bu təsir imkanları əvvəlki gücünü itirir. Gəmiçiliyin sərbəstliyinin məhdudlaşdırılması beynəlxalq səviyyədə qəbul edilmir. Ekspert regional mexanizm yaradılması ehtimalını mümkün variant kimi qiymətləndirib.

Pakistanın daxili işlər naziri Möhsin Naqvi Tehranda İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ilə görüşüb. Görüş İran Xarici İşlər Nazirliyi tərəfindən təsdiqlənib. Tərəflərin müzakirə etdiyi məsələlərin detalları açıqlanmayıb. Danışıqlar İran və Pakistan arasında diplomatik təmasların davam etdiyi bir vaxtda baş tutub. Pakistan son dövrlərdə İran və ABŞ arasında gərginliyin azaldılması prosesində vasitəçi rol oynayıb. Tehran və İslamabad təhlükəsizlik və regional məsələlər üzrə əməkdaşlığı davam etdirir.

İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Möhsün Rzayi Hörmüz boğazının ABŞ-nin davranışını dəyişməyənədək açılmayacağını bildirib. O, Vaşinqtonu regionda qeyri-sabitliyin əsas səbəbi olmaqda ittiham edib. Rzayi ABŞ-dən müharibəni dayandırmağı və İranın dondurulmuş vəsaitlərini azad etməyi tələb edib. İran rəsmisi İran-Oman arasında mümkün keçid razılaşmasının boğazın ümumi açılması məsələsindən ayrı olduğunu qeyd edib. O, Çinlə münasibətlərin strateji əhəmiyyət daşıdığını vurğulayıb. Tehran və Pekinin beynəlxalq platformalarda əməkdaşlığını yüksək qiymətləndirib. Hörmüz boğazının açılması ilə bağlı diplomatik müzakirələr davam edir.

İran İraq Kürdüstanında fəaliyyət göstərən Komala Partiyasının qərargahına raket zərbəsi endirib. Partiyanın məlumatına görə, hücum Ərbilin şimal-şərqində yerləşən Duli Alan bölgəsində baş verib. Komala sözçüsü Əmcəd Pənahi zərbə zamanı üzvlərin təhlükəsizlik tədbirləri sayəsində qorunduğunu bildirib. Komala İrandakı kürdlərin hüquqlarını müdafiə edən müxalif siyasi qruplardan biridir. Partiya daha əvvəl də İranın hücumlarına məruz qalıb. Komala tərəfi son münaqişə dövründə 102-dən çox raket və pilotsuz uçuş aparatı hücumunun həyata keçirildiyini iddia edir. Son zərbə iki həftə əvvəlki hücumdan sonra baş verib.

Pakistanın daxili işlər naziri Möhsin Rza Naqvi İran rəsmiləri ilə danışıqlar aparmaq üçün Tehrana səfər edib. Səfər İran və ABŞ arasında gərginliyin azaldılması istiqamətində diplomatik səylərin davam etdiyi vaxtda baş tutub. Danışıqlarda ikitərəfli münasibətlər və qarşılıqlı maraq doğuran məsələlərin müzakirə olunacağı bildirilib. Pakistan daha əvvəl İran və ABŞ arasında vasitəçilik prosesində iştirak edib. Qətərlə birlikdə İslamabad Tehran və Vaşinqton arasında anlaşma memorandumunun əldə olunmasına töhfə verib. Səfər iki ölkə arasında yüksək səviyyəli təmasların davamı kimi qiymətləndirilir. İran və Pakistan regional məsələlər üzrə əməkdaşlığı genişləndirməyə çalışırlar.

İran sentyabrın sonuna qədər 95 milyon kubmetr təbii qaz hasilatını bərpa etməyi planlaşdırır. Neft naziri Möhsün Paknejad enerji infrastrukturunun bərpası işlərinin davam etdiyini bildirib. İranın açıqlamasına görə, zədələnmiş obyektlərin təmirindən sonra qaz istehsalının bir hissəsi yenidən sistemə qaytarılacaq. Daha əvvəl Tehran yaxın aylarda 100 milyon kubmetr gündəlik hasilat gücünü bərpa etməyi planlaşdırdığını açıqlamışdı. Qarşıdurma zamanı enerji obyektlərinə edilən hücumlar nəticəsində İranın gündəlik 230 milyon kubmetr qaz hasilatı imkanının itirildiyi bildirilib. Tehran enerji infrastrukturunun bərpasını prioritet məsələ kimi qiymətləndirir. Qaz hasilatının bərpası ölkənin daxili enerji təminatı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.