BAKI,AzerVoice Analitik Təhlil Mərkəzi

Şiə lideri Müqtəda əs-Sədrin hərbi qanadı olan "Səraya əs-Salam" qruplaşmasına verdiyi təlimatlar, xüsusilə ölkə daxilində və xaricində silah daşınmasının qadağan edilməsi, İraqın regional müharibəyə sürüklənməsinin qarşısını almağa yönəlib. Bu siyasi qərar, İsrailin İraqa hərbi zərbələr endirmə ehtimalının artdığı bir dövrdə verilib.

Sosial mediada Sədrin verdiyi təlimatlar geniş müzakirə olunub. Bir çoxları bunu bölgədə və İraqda gərginliyin artacağına dair bir siqnal kimi qiymətləndirirlər.

Sədrin Təlimatları: Silahlardan Uzaq Durun, Dini Rəhbərlərə Müraciət Edin

“Səraya əs-Salam” qruplaşmasının hərbi köməkçisi Təhəssin əl-Hümeydavi çərşənbə günü açıqlama verərək, Müqtəda əs-Sədrin ona silahlı dəstə üzvlərinə yönəlik ciddi təlimatlar verdiyini bildirib. Bu təlimatlar arasında aşağıdakı təlimatlar var:

İraq daxilində və xaricində silah daşınmasının qadağan edilməsi,
İraq hər hansı xarici hücuma məruz qaldıqda dini liderlərə və ağsaqqallara müraciət edilməsi,
Məzhəbi və təriqətçi açıqlamalardan çəkinmək (Bunun İraq üçün təhlükəli ola biləcəyi vurğulanır)

Sədr bildirib ki, “Ölkənin və xalqın taleyini fərdi və ya qrup qərarları deyil, ümumi məsləhət və dini rəhbərlərin göstərişləri müəyyən etməlidir”.

Bu təlimatlar, Sədrin İraqda gərginliyi azaltmaq və silahlı qrupların qeyri-mütəşəkkil şəkildə hərəkət etməsinin qarşısını almaq istədiyini göstərir. O, dəfələrlə silahın yalnız İraq ordusunun əlində olmasını və qanunsuz silahlı dəstələrin fəaliyyətinə son qoyulmasını tələb edib.

Bundan əlavə, Sədrin silahlı qrup üzvlərini xarici hücum halında yalnız dini rəhbərlərə müraciət etməyə çağırması, İraq daxilində milli həmrəyliyi qorumaq və İran təsirindən kənar müstəqil mövqe saxlamaq istəyindən xəbər verir.

Regional Gərginlik Artır: İraq Yeni Bir Hədəfə Çevrilirmi?

Sədrin bu qərarları, Yaxın Şərqdə artan gərginlik fonunda qəbul edilib. ABŞ-ın Yəməndə Husilərə qarşı hava hücumlarını genişləndirməsi, İsrailin HƏMAS-la atəşkəsi pozaraq Qəzzəni yenidən bombalaması bölgədə yeni müharibə dalğasına səbəb olub.

Müqtəda əs-Sədr son açıqlamalarında İsrailin Qəzzəyə hücumunu sərt şəkildə tənqid edərək, beynəlxalq ictimaiyyətin susqunluğunu qınayıb. O, “Bu susqunluq, Fələstinin ikinci dəfə satılmasına səbəb olacaq və İsrailin İslam dünyasına qarşı irəliləməsini asanlaşdıracaq” – deyə bildirib.

Sədrin fikrincə, İsrailin son hərəkətləri təkcə Qəzzə ilə məhdudlaşmır, bu prosesin nəticəsi olaraq Tel-Əvivin İraq sərhədlərinə qədər irəliləyə biləcəyi ehtimalı var.

İsrail və ABŞ İraqa Hərbi Zərbələr Endirəcək?

Qərb mənbələri xəbərdarlıq edir ki, Yaxın Şərqdəki hazırkı münaqişələr İraqa da sıçraya bilər. ABŞ prezidenti Donald Trampın İranı və onun müttəfiqlərini hədəf alan sərt siyasəti fonunda, İraq daxilində silahlı qruplaşmalara qarşı hərbi əməliyyatların keçirilməsi ehtimalı artır.

ABŞ-ın müdafiə naziri Pit Heyqest İraqın baş naziri Məhəmməd Şia əs-Sudanini xəbərdar edərək bildirib ki, “İraqda Amerika qüvvələrinə edilən hər hansı hücum və ya İranın dəstəklədiyi Husilərə yardım, ABŞ-ın sərt və birbaşa hərbi cavabı ilə nəticələnəcək”.

Bağdad artıq bir aydan çoxdur ki, ölkədə silahlı qruplaşmaların tərk-silah edilməsi ilə bağlı siyasi danışıqlar aparır. Lakin bu danışıqların uğursuz olduğu görünür.

İraqın xarici işlər naziri Fuad Hüseyn, İsrailin bölgədəki fəaliyyətlərinin İraqa da təsir edəcəyini deyib. Onun sözlərinə görə, ABŞ İsrailin İraqa hücum planlarını bir neçə dəfə dayandırıb, lakin vəziyyət hələ də kritik olaraq qalır.

“ABŞ, İraqda silahlı qruplaşmaların varlığından narahatdır. Biz coğrafi baxımdan İranla yaxın olduğumuz üçün münaqişələrin İraqa təsir edəcəyindən ehtiyatlanırıq” – deyə Fuad Hüseyn bildirib.

İsrailin Hücum Planları: İraq Yeni Döyüş Meydanına Çevrilə bilər

İsrailin bölgədəki İran dəstəkləri ilə mübarizəsi artıq Suriya və Livanda həyata keçirilən hədəfli hücumlarla özünü göstərib. İndi isə İraqda yerləşən İran dəstəkli silahlı qruplar da hədəfə çevrilə bilər.

Müşahidəçilər hesab edirlər ki, İsrailin mümkün hücumları aşağıdakı obyektləri hədəf ala bilər:

İran dəstəklədiyi qruplaşmaların əsas qərargahları,
Silah anbarları və hərbi infrastruktur,
Qruplaşmaların liderləri və yüksək rütbəli komandirləri.

Tramp administrasiyasının İsrailə tam dəstək verməsi, ABŞ-ın bölgədə əvvəlkindən daha aqressiv bir mövqe tutmasına səbəb olub. Bununla bağlı məlumatlara görə, İsrailin İraqdakı İran meylli qruplara qarşı planlaşdırdığı hücumlar Tramp administrasiyasının birbaşa təsiri ilə müvəqqəti dayandırılıb, lakin tamamilə ləğv olunmayıb.

İsrail üçün əsas prioritet bu hücumların düzgün vaxtda və mümkün qədər effektiv şəkildə həyata keçirilməsidir. Bu səbəbdən, İraqın İran yönümlü silahlı qrupları, xüsusilə "Səraya əs-Salam", Haşdi Şaabi və digər silahlı dəstələr, qarşıdakı həftələrdə ciddi təhlükə ilə üz-üzə qala bilərlər.

Müqtəda əs-Sədrin silahlı dəstələrinə verdiyi son təlimatlar, İraqın regional münaqişələrdən uzaq qalmaq cəhdini əks etdirir. Lakin ABŞ və İsrailin İran meylli qüvvələrə qarşı mümkün hücumları, İraqın bu münaqişədən tamamilə kənarda qala bilməyəcəyini göstərir.

İsrailin və ABŞ-ın Tramp dönəmində daha sərt strategiya tətbiq etməsi, İraq daxilindəki silahlı qruplaşmalar üçün yeni təhlükələr yaradır. Qarşıdakı dövrdə İraq, Yaxın Şərqdəki münaqişələrin mərkəzinə çevrilə bilər və bu, ölkədə yeni bir qeyri-sabitlik dalğasına səbəb ola bilər.