İran

İran Xarici İşlər Nazirliyi ABŞ və İsraili Livan da daxil olmaqla bütün cəbhələrdə atəşkəsi pozmaqda ittiham edib. İran Xarici İşlər Nazirliyi vurğulayıb ki, atəşkəsin hər hansı bir cəbhədə pozulması bütün cəbhələrdə pozulması anlamına gəlir. İsrailin Livandakı suverenliyi və ərazi bütövlüyünü pozması, bombardman kampaniyası nəticəsində minlərlə insanın həlak olması, iki milyon nəfərin evsiz qalması və mülki infrastrukturların dağıdılması son iki ayda baş verib.

İran mediası ABŞ ilə mümkün sazişin layihəsinin hələ də Tehranda incələndiyini və hələlik rəsmi cavabın göndərilmədiyini bildirib. İranın Mehr Xəbər Agentliyi ABŞ ilə danışıqlar prosesinə dair məlumatlı mənbəyə istinadən yayımladığı xəbərdə qeyd edib ki, layihə hələ də Tehran tərəfindən nəzərdən keçirilir və danışıqların vasitəçisi olan Pakistan tərəfinə heç bir rəsmi cavab verilməyib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla danışıqların “sürətli tempdə” davam etdiyini bildirib, Tehran tərəfindən yayılan danışıqların dayandırıldığı barədə məlumatlara cavab verib. Tramp öz sosial media hesabında danışıqların hələ də aktiv olduğunu və tərəflər arasında dialoqun sürətlə irəlilədiyini vurğulayıb. İran tərəfi hələ rəsmi şərh verməyib. Bu açıqlama Vaşinqton və Tehran arasında diplomatik prosesin perspektivi ilə bağlı qeyri-müəyyənliyi əks etdirir.

İran Ali Rəhbərinin müşaviri Möhsün Rzayi Hörmüz boğazı üzərində İranın nəzarətini təsdiqləyərək bildirib ki, dəniz blokadasının davam etməsinə və Livandakı gərginliyin artmasına dözməyəcəklər. Eyni zamanda, strateji su yolundan keçən xarici gəmilərin qaydalara əməl etməməsi halında hədəf alınacağı xəbərdarlığı verilib. Bu açıqlama regionda gərginliyi artırmaqla yanaşı, beynəlxalq dəniz nəqliyyatında təhlükə risklərini yüksəldir.

İranın Xarici işlər naziri Abbas Araqçi Vaşinqton və Tehran arasında aparılan danışıqlar fonunda bir sıra xarici həmkarları ilə telefon danışığı edib. O, Türkiyə, Fransa və Pakistanın xarici işlər nazirləri ilə dialoqun intensivləşdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb və regionda diplomatik proseslərin vəziyyəti barədə fikir mübadiləsi aparıb. Bu danışıqla İran rəhbərliyi regional əməkdaşlıq və diplomatik vasitəçilik səylərini gücləndirmək istəyir.

İran Şimal İsrail sakinlərini xəbərdar edərək, əgər İsrail Beyrutun cənub qəsəbələrinə hücum edərsə, evlərini tərk etmələrini tələb edib. Bəyanatda Xatəmül-Ənbiya Mərkəzi Qərargahının komandiri atəşkəsin təkrar pozulması və İsrailin Dahiyeh üçün məcburi köçürmə əmri ilə əlaqədar xəbərdarlıq edildiyini bildirib. Bu vəziyyət regionda gərginliyi artırır və mülki əhalinin təhlükəsizliyi üçün ciddi risklər yaradır.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian Hörmüz boğazında dəniz nəqliyyatını tam təmin etməyə hazır olduqlarını açıqlayıb. Yaponiya Baş naziri ilə telefon danışığı zamanı bu məsələ müzakirə olunub. Pezeşkian ABŞ-ın tətbiq etdiyi məhdudiyyətlərin əsas problem olduğunu qeyd edib və Yapon gəmilərinin maneəsiz hərəkəti üçün imkan yaradacaqlarını vurğulayıb.

İran Parlamentinin və Nümayəndə Heyətinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf ABŞ-ın Hörmüz Boğazında həyata keçirdiyi dəniz blokadasını atəşkəsə riayət etməməsinin açıq sübutu adlandırıb. O bildirib ki, “Dəniz blokadasının tətbiqi və İsrailin Livandakı hərbi əməliyyatlarını genişləndirməsi ABŞ-ın atəşkəsə bağlı qalmadığını göstərir”- deyə o bildirib