İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu son açıqlamasında İranın bölgədə yeni təhlükəsizlik reallığı formalaşdırmağa çalışdığını iddia edib və buna imkan verməyəcəklərini bəyan edib. Netanyahu bildirib ki, Hizbullahın İsrail ərazisinə atəş açmasından sonra Beyrutda və İranda müəyyən hədəflərə qarşı əməliyyatlar həyata keçirilməsi barədə göstəriş verib. Onun sözlərinə görə, bu əməliyyatlardan sonra hücumlar dayanıb. İsrail hökumətinin başçısı həmçinin xəbərdarlıq edərək qeyd edib ki, ölkəsinə qarşı yeni hücumlar baş verərsə, buna daha sərt cavab veriləcək. Açıqlama bölgədə İsrail, İran və Hizbullah arasında gərginliyin yenidən artdığı və təhlükəsizlik vəziyyətinin diqqətlə izlənildiyi bir dövrdə səsləndirilib.

İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf son açıqlamasında ABŞ və İsrailin qarşılıqlı etimadın yaradılması istiqamətində kifayət qədər səmimi davranmadığını bildirib. Onun sözlərinə görə, İran atəşkəs razılaşmalarını yalnız sənədlərdə deyil, real vəziyyətdəki nəticələrə əsasən qiymətləndirir. Qalibaf qeyd edib ki, atəşkəsin dəfələrlə pozulması Tehranın mövqeyinə təsir göstərib və bu səbəbdən İran öz siyasətini mövcud şəraitə uyğun qurur. O vurğulayıb ki, etimadın formalaşması üçün konkret və praktik addımlar vacibdir. İran rəsmisinin açıqlaması bölgədə hərbi gərginliyin yenidən artdığı və tərəflər arasında qarşılıqlı ittihamların davam etdiyi bir vaxta təsadüf edir. Son hadisələr atəşkəsin gələcəyi və regionda sabitliyin təmin olunması ilə bağlı müzakirələri daha da aktuallaşdırıb.

İran Qızıl Aypara Cəmiyyəti ölkənin müxtəlif bölgələrində baş vermiş son hadisələrdən sonra genişmiqyaslı yardım və xilasetmə əməliyyatlarına başlayıb. Təşkilatın açıqlamasına görə, hücuma məruz qalan 12 əraziyə xilasedici qruplar göndərilib və zərər çəkmiş insanlara yardım göstərilir. Rəsmi məlumata əsasən, indiyədək ölüm faktı qeydə alınmayıb. Bununla yanaşı, yaralıların təxliyəsi, humanitar yardımın çatdırılması və vəziyyətin qiymətləndirilməsi istiqamətində işlər davam etdirilir. Qızıl Aypara Cəmiyyəti bütün yardım məntəqələrini və 110 min könüllünü yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirib. Son hadisələr fonunda ölkədə fövqəladə xidmət qurumlarının fəaliyyəti daha da gücləndirilib və əhalinin təhlükəsizliyinin təmin olunması üçün əlavə tədbirlər görülür.

London Kral Kollecinin beynəlxalq təhlükəsizlik üzrə müəllimi Rob Geyst Pinfoldun qiymətləndirməsinə görə, İran hazırda “nə müharibə, nə də tam sülh” kimi xarakterizə edilə biləcək yeni mərhələyə daxil olur. Ekspert hesab edir ki, Tehran bu mərhələdə daha ehtiyatlı davranır və mövcud vəziyyəti diqqətlə izləyir. Onun fikrincə, İran sanksiyaların ləğvi üçün tələsik danışıqlara qayıtmağa çalışmır, ABŞ isə əksinə, diplomatik razılaşmanın əldə olunmasında maraqlı görünür. Pinfold həmçinin Vaşinqtonun son açıqlamalarında fərqli mesajların yer aldığını və bunun müəyyən qeyri-müəyyənlik yaratdığını qeyd edib. Ekspertin fikrincə, İsrail rəhbərliyi də həm daxili siyasi amilləri, həm də beynəlxalq münasibətləri nəzərə almağa məcburdur. O hesab edir ki, genişmiqyaslı müharibə riskinin azalmasına baxmayaraq, bölgədə davamlı sülhün təmin olunması üçün hələ də ciddi siyasi maneələr mövcuddur.

İranda bütün daxili uçuşların dayandırılması və ölkənin qərb hissəsində yerləşən hava məkanının bağlanması bölgədə artan təhlükəsizlik narahatlıqlarının yeni göstəricisi kimi qiymətləndirilir. Son günlər baş verən hərbi hadisələr və müxtəlif şəhərlərdə qeydə alınan partlayışlardan sonra aviasiya sahəsində əlavə təhlükəsizlik tədbirləri tətbiq olunub. Rəsmi məlumatlara görə, bütün daxili reyslər növbəti bildirişədək ləğv edilib və qərb istiqamətində hava hərəkətinə məhdudiyyət qoyulub. Hələlik məhdudiyyətlərin nə qədər davam edəcəyi açıqlanmayıb. İran hakimiyyəti vəziyyəti izlədiyini və hava nəqliyyatı ilə bağlı növbəti qərarların təhlükəsizlik qiymətləndirmələri əsasında veriləcəyini bildirir.

İran və İsrail arasında yenidən başlayan qarşılıqlı hücumlar bölgədə gərginliyi kəskin şəkildə artırıb. İsrailin İranın bir neçə şəhərinə endirdiyi zərbələr və İranın buna cavab olaraq həyata keçirdiyi raket hücumları aprel ayında əldə olunmuş atəşkəsin taleyi ilə bağlı ciddi suallar yaradıb. Tehran İsraili atəşkəsi pozmaqda ittiham edir, İsrail isə Livanda davam edən əməliyyatların təhlükəsizlik məqsədi daşıdığını bildirir. ABŞ Prezidenti Donald Tramp tərəfləri dərhal hücumları dayandırmağa çağırsa da, bölgədə vəziyyət qeyri-müəyyən olaraq qalır. Analitiklər hesab edirlər ki, son hadisələr Yaxın Şərqdə yeni qarşıdurma riskini artırmaqla yanaşı, diplomatik səylərin gələcəyini də sual altında qoyur. Mövcud vəziyyət atəşkəsin formal olaraq qüvvədə qalıb-qalmaması ilə bağlı müzakirələri daha da gücləndirib.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian son açıqlamasında ölkəsinin həm təhlükəsizlik sahəsində, həm də diplomatik müstəvidə fəaliyyətini davam etdirdiyini bəyan edib. O bildirib ki, İranın əsas məqsədi milli təhlükəsizliyin qorunması və xalqın sülh şəraitində yaşamasının təmin edilməsidir. Prezident vurğulayıb ki, Tehran heç bir təhdid qarşısında geri çəkilməyəcək və ölkənin milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edəcək. Bununla yanaşı, Pezeşkian diplomatiyanın da İranın xarici siyasətində mühüm yer tutduğunu qeyd edib. Onun sözlərinə görə, müdafiə və diplomatiya dövlətin milli gücünün ayrılmaz hissələridir və İran hər iki istiqamətdə fəaliyyətini paralel şəkildə davam etdirəcək. Açıqlama bölgədə gərginliyin davam etdiyi və diplomatik səylərin intensivləşdiyi bir dövrdə diqqət çəkib.

İran milli komandasının futbolçuları Meksikaya səfərləri zamanı üzərində “168” rəqəmi olan xüsusi nişanlar taxaraq məktəbə endirilən raket zərbəsində həyatını itirən insanların xatirəsini yad ediblər. Bu addım fevral ayında Minab şəhərində baş vermiş və çoxsaylı insan itkisinə səbəb olmuş hadisəyə diqqət çəkmək məqsədi daşıyıb. Məlumatlara görə, həlak olanların böyük hissəsi uşaqlar olub. Komandanın jesti sosial şəbəkələrdə və ictimaiyyət arasında geniş müzakirələrə səbəb olub. Hadisə ilə bağlı beynəlxalq qurumların reaksiyaları davam etdiyi bir vaxtda, hücumun bütün təfərrüatlarının araşdırıldığı bildirilir. Futbolçuların nümayiş etdirdiyi həmrəylik addımı isə faciə qurbanlarının unudulmaması mesajı kimi qiymətləndirilir.

İran Silahlı Qüvvələrinin yaydığı son bəyanat bölgədə davam edən gərginliyin yeni mərhələyə keçə biləcəyi ilə bağlı müzakirələri gücləndirib. Tehran son hücumların cavab xarakteri daşıdığını bildirərək, hərbi əməliyyatların dayandırıldığını açıqlayıb. Bununla yanaşı, İran rəhbərliyi İsrailə açıq xəbərdarlıq edərək, hücumlar və təxribat xarakterli fəaliyyətlər davam edərsə daha sərt tədbirlərin görüləcəyini bəyan edib. Xüsusilə Livanın cənubunda mümkün yeni hərbi əməliyyatların baş verməsi halında cavab tədbirlərinin daha geniş miqyaslı ola biləcəyi vurğulanıb. Son açıqlama İsrail və İran arasında yenidən artan qarşıdurma fonunda verilib və bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin gələcəyi ilə bağlı sualları artırıb.

İran Silahlı Qüvvələri İsrailə qarşı həyata keçirilən hərbi əməliyyatların başa çatdığını açıqlayıb. Rəsmi bəyanatda bildirilir ki, Livanın cənubunda və Beyrutun Dahiyə bölgəsində həyata keçirilən hücumlara cavab olaraq endirilən zərbələrdən sonra əməliyyatlar dayandırılıb. Bununla yanaşı, İran Livana qarşı yeni hücumlar baş verəcəyi təqdirdə daha sərt addımlar atılacağını bəyan edib. Açıqlama ABŞ Prezidenti Donald Trampın tərəfləri dərhal atəşkəsə çağırmasından sonra səsləndirilib. İsrail tərəfi isə hələlik bu bəyanata münasibət bildirməyib. Son günlər bölgədə artan gərginlik fonunda beynəlxalq ictimaiyyət mümkün genişmiqyaslı qarşıdurmanın qarşısının alınması üçün diplomatik səylərini artırır.

İsrailin Tehran əyalətinə endirdiyi zərbələrdən sonra hələlik ölən və ya yaralananlarla bağlı məlumat qeydə alınmayıb. İranın təcili yardım xidməti iki partlayış hadisəsinin araşdırıldığını, bütün qüvvələrin isə yüksək hazırlıq vəziyyətində olduğunu açıqlayıb.

İran və İsrail arasında aylardır davam edən gərginlik yeni və daha təhlükəli mərhələyə daxil olub. ABŞ vasitəçiliyi ilə əldə olunmuş kövrək atəşkəsin gələcəyi sual altında qalarkən, tərəflər arasında qarşılıqlı raket və hava zərbələri regionu yenidən genişmiqyaslı müharibə təhlükəsi ilə üz-üzə qoyub. Son hadisələr göstərir ki, münaqişə artıq yalnız İran və İsrail arasındakı qarşıdurma deyil, eyni zamanda Livan, Yəmən, Körfəz ölkələri, ABŞ və digər regional aktorları da əhatə edən çoxşaxəli geosiyasi böhrana çevrilməkdədir.