BAKI,AzerVoice

Almaniya kansleri vəzifəsini tutan ilk qadın olan Angela Merkel, 16 illik vəzifəsində (2005-2021) öz nəslinin ən nüfuzlu Avropa lideri olaraq ortaya çıxdı və Almaniyada olduqca ciddi siyasi reputasiya qzandı.

Üstəlik, qitənin iqtisadi cəhətdən ən güclü ölkəsinin lideri və Aİ daxilində ən görünən siyasi lider kimi o, Avropanın 2008-ci ildəki maliyyə böhranına reaksiyasından tutmuş, Aİ-nin miqrant böhranına reaksiyasına qədər uzanan məsələlərdə hakim söz sahibi olmuşdur.

Bu dövrlərdə Merkel həm də Avropanın Rusiya prezidenti Vladimir Putindən tutmuş ABŞ prezidenti Donald Trampa qədər dünyanın ən güclü liderləri ilə münasibətlərinin formalaşmasında böyük rol oynayıb .

Lakin Merkelin Putinlə mehriban münasibətləri davam etdirə bilməsi kifayət qədər mübahisələrə səbəb olub, ən azı ona görə ki, Almaniyanın iqtisadiyyatını gücləndirmək üçün Rusiyanın təbii sərvətlərindən asılılığını artırıb. Onun, məsələn, Baltik dənizinin dibi ilə mübahisəli “Şimal axını 2” boru kəmərinin tikintisinə davam etməkdə israr etməsi o vaxtkı ABŞ prezidenti Barak Obamanın kəskin etirazına səbəb oldu.

Obamanın proqnozları nəhayət, Putin 2022-ci ilin fevralında Rusiyanın Ukraynaya müdaxiləsinə başladıqdan sonra özünü doğrultdu. Merkelin Putinin Avropa təhlükəsizliyinə ciddi təhdid yaratmadığına inanmaması Trampla münasibətlərində gərginliyə səbəb olub.

Merkelin qəbul etdiyi geniş müzakirələrə səbəb olan digər siyasətlər arasında Almaniyanın keçmiş kanslerinin 2015-ci ildə Suriyadakı amansız münaqişədən qaçan bir milyona yaxın insana sığınacaq verdiyi zaman Avropadakı miqrant böhranı ilə bağlı qəbul etdiyi açıq qapı siyasəti də var . Bu sayda sığınacaq axtaran şəxsin Almaniyaya gəlişi dərin sosial gərginliyə səbəb olub və bəziləri hesab edir ki, bu yanaşma ekstremist partiyaların yaranmasına təkan verib, məsələn, ekstremist “Almaniya üçün Alternativ” (AfD) hərəkatı hazırda ciddi tərəfdar toplaya bilib.

Bu gün bu mübahisəli rekordla 2021-ci ildə kansler vəzifəsindən istefa verən və Almaniya siyasətinin ön cəbhələrindən təqaüdə çıxan 70 yaşlı Angela Merkel “Azadlıq: Xatirə” adlı tərcümeyi-halını nəşr etməklə məşğuldur.

Gələk Mekelin “çiçək kimi” keçmişinə
Merkel Qərbi Almaniyanın Hamburq şəhərində anadan olub . Merkel alman və polyak əsillidir. Onun ata tərəfdən babası Lüdvik Kasner polyak əsilli alman polisi olub. Birinci Dünya Müharibəsi zamanı Fransada əsir götürüldükdən sonra Mavi Orduya qoşuldu və ehtimal ki, Almaniyaya qarşı döyüşüb. 1990-cı illərin ortalarından bəri Merkel bir neçə dəfə Polşa əsili olduğunu açıq şəkildə bəyan edib.

Orta məktəbi bitirdikdən sonra Merkel 1973-cü ildə Karl Marks Universitetində (hazırda Leypsiq Universiteti) fizika üzrə təhsil almaq üçün Leypsiqə köçdü. Bu müddət ərzində o, birinci əri, fizika üzrə tələbə yoldaşı Ulrix Merkellə tanış olub və onlar 1977-ci ildə evləniblər, lakin bu evlilik beş il sonra boşanma ilə başa çatıb. Merkel təhsilini davam etdirdi və nəticədə 1986-cı ildə kvant kimyası üzrə dissertasiyası üçün doktorluq dərəcəsi aldı.

Merkel 1978-1990-cı illərdə Elmlər Akademiyasının Berlin -Adlerşof şəhərindəki Mərkəzi Fiziki Kimya İnstitutunda işləyib və təhsil alıb.

Almaniya Demokratik Respublikasında tələbə olarkən Merkel ştatda bir sıra gənclər təşkilatlarında iştirak edirdi. Merkel 1989-cu ildə Berlin Divarının yıxılması və Almaniyanın yenidən birləşməsindən sonra, 2005-ci ildə Almaniya kansleri postuna qədər Almaniya siyasətində fəal iştirak etmədi.

Merkel 1990-cı ildə Almaniyada yenidən birləşmədən sonra keçirilən ilk federal seçkidə Merkel Şimali Meklenburq-Ön Pommern bölgəsindəki Stralsund – Nordvorpommern – Rügen parlament seçki dairəsində Bundestaq seçkilərində uğurla iştirak etdi.

Angela Merkel Berlin, Brandenburq və Sileziya Yuxarı Lusatiyadakı (Almanca: Evangelische Kirche Berlin-Brandenburg-schlesische Oberlausitz – EKBO ) Yevangelist Kilsəsinin lüteran üzvüdür. 2012-ci ildə Merkel inancı ilə bağlı: "Mən Protestant Kilsəsinin üzvüyəm. Mən Allaha inanıram və din də mənim daimi yoldaşımdır və bütün ömrüm boyu belə olmuşam. Biz xristianlar hər şeydən əvvəl belə olmamalıyıq. inanclarımızı müdafiə etməkdən qorxmamalıyıq”-deyib. O, həmçinin açıq şəkildə bəyan edib ki, Almaniya “İslamdan” yox, “çox az xristianlıqdan” əziyyət çəkir”-deyib.