Qəzza Zolağında iki ilə yaxın davam edən müharibə dövründə İsrail ordusunun “insani yardım” adı altında yaradılan paylama mərkəzlərində 2 min 614 fələstinlini öldürdüyü bildirilib. İsrail və ABŞ tərəfindən yönləndirilən Qəzza Humanitar Yardım Fondu (GHF) dünən fəaliyyətlərini dayandırdığını açıqladıqdan sonra, Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin Baş direktoru Münir əl-Burş mövzu ilə bağlı bəyanat yayıb. Burş bildirib ki, yardım bölgələri əslində “ölüm tələsi”nə çevrilib və bu çərçivədə 2 min 614 nəfər döyüş meydanında deyil, qida və su tapmağa çalışdıqları vaxt öldürülüb.
#Uşaq ölümü Qəzza
Atəşkəsə baxmayaraq Qəzza şəhərinin şərqindəki yaşayış binalarını partladaraq dağıdan İsrail ordusu, Xan Yunis şəhərinin şərq bölgələrinə də hücum həyata keçirib. Şahidlərinin verdiyi məlumata görə, İsrail ordusu Qəzza şəhərinin şərqində yerləşən Şucaiyyə məhəlləsində işğal etdiyi ərazilərdə çox sayda binanı partladaraq yerlə-yeksan edib. İsrail əsgərləri həmçinin Qəzza zolağının cənubunda yerləşən Xan Yunisin şərq bölgələrini artilleriya atəşi ilə bombalayıb.
Fələstinin BMT-dəki Daimi Nümayəndəsi Riyad Mansur bildirib ki, atəşkəsdən sonra İsrail Qəzzada hər gün 2 uşağı öldürməyə davam edir. O, BMT Təhlükəsizlik Şurasında Fələstin məsələsi də daxil olmaqla Yaxın Şərqdəki vəziyyətlə bağlı keçirilən iclasda çıxış edərək bildirib. “Qəzzada atəşkəsin qüvvəyə minməsindən (10 oktyabr) bəri hər gün 1000 insanın ölməsi və ya yaralanmasını, hər gün 2 uşağın həyatını itirməsini, soyqırımdan sağ çıxanların hər gün ölüm və əzabdan qaçmağa məhkum edilməsini, evlərindən didərgin salınan ailələrin su altında qalan çadırlarda qışı keçirməsini heç bir şəkildə əsaslandırmaq mümkün deyil.” - deyə o qeyd edib.
HƏMAS bildirib ki, İsrail ordusu Qəzzədəki atəşkəs razılaşmasını sistemli şəkildə pozur və vasitəçilərə dərhal müdaxilə, ABŞ-a isə İsrailin öhdəliklərini yerinə yetirməsini tələb etmək çağırışı edib. Açıqlamada qeyd olunub ki, İsrail ordusu Sarı Xətt boyunca hər gün qərbə doğru irəliləyərək işğalını genişləndirir. Bu səbəbdən bölgədə yeni kütləvi köçlər baş verir, Qəzzə Səhrasının şərq hissələrinə edilən hava hücumları və artilleriya atəşləri isə atəşkəsin açıq şəkildə pozulması deməkdir.
BMT-nin Beynəlxalq Uşaqlara Yardım Fondu (UNICEF) sözçüsü Rikardo Pires bildirib ki, 11 oktyabrda atəşkəsin qüvvəyə minməsinə baxmayaraq, İsrailin hücumlarında Qəzzada hər gün ortalama 2 uşaq həyatını itirib. Pires Cenevrədəki BMT ofisində keçirilən həftəlik mətbuat konfransında açıqlama verib. O, dünən Qəzza şəhərinin cənubundakı Xan Yunus bölgəsində İsrailin hava hücumunda bir qız uşağının, əvvəlki gün isə Qəzza şəhərində 7 uşağın öldüyünü xatırladıb.
Beynəlxalq yardım təşkilatları, Qəzzada ilk güclü qış yağışlarının təsirini göstərməsindən sonra İsrailə daha çox çadır və təcili humanitar yardımın daxil olmasına icazə verilməsini tələb edib. Təşkilatlar bildirirlər ki, dörddə bir milyondan çox ailə təcili sığınacaq dəstəyinə ehtiyac duyur. Hücumlar ikinci ilinə daxil olur, əhali əksəriyyətlə məcburi köçkün vəziyyətindədir və Qəzza xalqının çoxu çadırlarda yaşayır. Cümə günü başlayan qış fırtınasından sonra yaranan daşqın, tullantı suları ilə qarışmış yağış suları səbəbindən ciddi epidemik risk yaradıb.
Dünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) bildirib ki, Qəzzada müalicə üçün bölgədən çıxarılmaq üçün tibbi təxliyə gözləyərkən həyatını itirən xəstələrin sayı 900-ü ötüb. ÜST-ün məlumatına görə, hələ də 16 min 500 xəstə təxliyə üçün təsdiq gözləyir; onların arasında təcili tibbi təxliyəyə ehtiyacı olan 4 min uşaq var. Təşkilat xəbərdarlıq edib ki, kritik vəziyyətdə olan xəstələrin təxliyəsində hər bir gecikmə “praktik olaraq ölüm hökmü” deməkdir. ÜST-ün Baş Direktoru Tedros bütün sərhəd keçidlərinin dərhal açılmasını və Qəzzadan və Qəzzaya tibbi və humanitar hərəkətə tam azadlıq verilməsini tələb edib. Keçidlərin bağlanması və xəstələrin hərəkətinə qoyulan məhdudiyyətlər səhiyyə sisteminin çökməsinə və ağır hallarının sürətlə artmasına səbəb olub.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Yaxın Şərqdəki Fələstinli Qaçqınlara Yardım və Bərpa Agentliyi (UNRWA) bildirib ki, İsrailin iki il davam edən soyqırımı nəticəsində Qəzza zolağında 282 mindən çox ev dağıdılıb və ya zərər görüb. UNRWA-nın ABŞ mərkəzli X sosial media platformasındakı rəsmi hesabında paylaşdığı açıqlamada, BMT Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığı (UNHCR) və Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Cəmiyyətləri Federasiyası (IFRC) tərəfindən birgə idarə olunan Qlobal Sığınacaq Klasteri (Global Shelter Cluster) humanitar yardım mexanizminin məlumatları istinad kimi göstərilib.
İsrail hökuməti bəyan edib ki, çərşənbə günü Qəzza zolağının şimalında yerləşən “Zikim” sərhəd-keçid məntəqəsi humanitar yardım maşınlarının bölgəyə daxil olması üçün açılıb. Bu, iki il davam edən müharibənin ağır nəticələrindən əziyyət çəkən Qəzza sakinlərinə yardım məqsədi daşıyır. İsrail Müdafiə Nazirliyinə tabe olan Hökumət Fəaliyyətlərinin Koordinasiyası İdarəsi (COGAT) bildirib ki, bu yardımlar BMT və beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən çatdırılacaq və bütün yük maşınları “dəqiq təhlükəsizlik yoxlamalarından” sonra buraxılacaq.
Qəzza zolağında fəaliyyət göstərən fələstinli səhiyyə qurumları 2023-cü ilin sonundan başlayaraq bölgədə ümumilikdə 6 min amputasiya əməliyyatının aparıldığını bildiriblər.
Qəzzadakı uşaqların peyvəndi üçün lazım olan şprislərin Qəzzaya keçirilməsinə İsrail tərəfindən icazə verilmir. UNICEF hazırda atəşkəs dövründən istifadə edərək genişmiqyaslı peyvənd kampaniyasına başlayıb. Lakin 1,6 milyon şprisin və peyvəndlərin saxlanması üçün günəş enerjisi ilə işləyən soyuducuların bölgəyə gətirilməsi üçün ləvazimatlar aylarla gömrükdə gözləyir. Təşkilat bildirir ki, şprislər avqust ayından bəri icazə gözləyir.
İsrailin müdafiə naziri İsrail Kats bu gün cümə günü bəyan edib ki, Qəzza zolağında HƏMAS-a məxsus bütün tunellərin “sonuncu tunelədək” tamamilə məhv edilməsi üçün orduya göstəriş verib. Kats sosial şəbəkə “X”dəki hesabında yazıb: “Əgər tunellər olmasa, HƏMAS da olmayacaq”. Bu barədə İsrailin “Yedioth Ahronoth” qəzeti məlumat yayıb.