“Hizbullah”ın baş katibi Şeyx Naim Qasim bəyan edib ki, İsrailin davam edən hücumları və ABŞ-ın təzyiqləri fonunda Livanda sabitlik mümkün deyil. Təşkilat rəhbəri çıxışı zamanı İsraillə əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasının dəyişdirilməsi və yeni şərtlərlə əvəzlənməsi cəhdlərini qəti şəkildə rədd etdiyini bildirib.
#İsrailin Hizbullah ittihamları
Qətlindən əvvəlki dövrdə, “Hizbullah”ın sabiq baş katibi Həsən Nəsrullah inanırdı ki, “dəstək müharibəsi” (yəni İsrailə qarşı cəbhə yardımı) sona qədər “toqquşma qaydaları” çərçivəsində qalacaq və İran Livanda 40 illik “İslam Müqaviməti”ni asanlıqla qurban verməyəcək. Lakin bir sıra səhv hesablamalar, partiyanın müharibə ilə bağlı həlledici qərarlar qəbul etməsinə mane oldu. 2024-cü ilin sentyabrına qədər isə bu müharibə artıq qanlı və hərtərəfli qarşıdurmaya çevrilmişdi.
Vaşinqton Beyrutla əməkdaşlıq çərçivəsində təhlükəsizlik qüvvələrinə dəstək proqramını genişləndirir. ABŞ administrasiyası Livanın təhlükəsizlik qüvvələrinə 230 milyon dollar dəyərində yardım ayırıb. Bu qərar “Hizbullah” qrupunun silahsızlaşdırılması səyləri çərçivəsində qəbul edilib. Məlumata görə, ayrılan vəsaitin 190 milyon dolları Livan ordusuna, 40 milyon dolları isə Daxili Təhlükəsizlik Qüvvələrinə yönəldiləcək. Yardım ABŞ-da maliyyə ilinin başa çatmasına bir neçə gün qalmış- 30 sentyabr tarixindən əvvəl təsdiqlənib.
İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) “Qüds Qüvvələri”nin komandanı İsmayıl Qaani “HƏMAS” tərəfindən 2023-cü ildə həyata keçirilmiş “7 oktyabr əməliyyatı” ilə bağlı yeni detalları açıqlayıb. O bildirib ki, hərəkatın birinci sıra liderləri, o cümlədən İsmayıl Haniyyə, əməliyyatın dəqiq vaxtından xəbərsiz olublar.
İsrail ordusu, Livanın cənubuna hava hücumları təşkil etdiyini açıqlayıb. Ordunun yaydığı açıqlamada hücumlar nəticəsində 3 Hizbullah üzvünün öldürüldüyü iddia olunub. Yaxın Şərqdəki ölkələrin suverenlik hüquqlarını pozan hücumları ilə reaksiyalara səbəb olan İsrail, bir daha Livanı hədəf alıb. İsrail Müdafiə Qüvvələri (IDF) tərəfindən verilən açıqlamada, Livanın cənubundakı Kafra bölgəsinə təşkil olunan hava hücumu nəticəsində Hizbullahın yerli nümayəndəsi kimi fəaliyyət göstərən 1 şəxsin öldürüldüyü iddia edilib.
Son həftələrdə Livanda dövlətin narkotiklərlə bağlı fəaliyyətində keyfiyyətcə dönüş müşahidə olunur. Ölkənin sərhədləri və limanlarının illərlə “kaptagon” istehsalı və qaçaqmalçılığına çevrilməsindən sonra beynəlxalq və ərəb ölkələrinin sərt tənqidləri artmışdı. Limanlarda və hava limanlarında aşkar edilən hər yeni yük Livanın nüfuzuna ciddi zərbə vururdu.
Avqust ayının sonunda İrandan yüksək rütbəli bir iraqlı rəsmiyə göndərilən məktubda ölkənin qərbindəki rəsmi sərhəd-keçid məntəqəsindən qeyri-adi güzəştlərin göstərilməsi istənilib. Məqsəd Livan “Hizbullah”ına Suriyadan keçməklə böyük məbləğdə pul daşınmasını təmin etmək idi. Məsələnin həssaslığı səbəbindən adının açıqlanmasını istəməyən iraqlı rəsmi bildirib ki, müraciətə təhlükəsizlik və siyasi səbəblərdən müsbət cavab verilməyib. Suriyalı və livanlı mənbələrin məlumatına görə, son həftələrdə İranın “Hizbullah”a yardım göndərmək cəhdləri artıb. Qaçaqmalçılıq əməliyyatlarının bir qismi ifşa edilsə də, müəyyən məbləğlərin gizli şəbəkələrin köməyi ilə Livana çatdığı iddia olunur. ABŞ isə hazırda milyonlarla dolların necə “Hizbullah”a ötürüldüyünü izləməyə çalışır.
Hizbullah lideri Naim Qassem televiziya çıxışında tərksilahla bağlı açıqlamalar verərək, “Bizi İsraildən qoruyan silahlarımızdan heç vaxt əl çəkməyəcəyik,” - deyə bildirib. Qassem, İsrailin Livan ərazisindəki beş strateji nöqtədəki işğalını davam etdirdiyini vurğulayaraq, “İsrail Livanda qala bilməyəcək və genişlənmə layihəsini həyata keçirə bilməyəcək,” ifadəsini istifadə edib. O, hökumətin silahların dövlət inhisarına verilməsi qərarını konstitusiyaya zidd sayaraq, ABŞ-ın Livanın müdafiə silahlarını bloklamaq cəhdlərini tənqid edib. Qassem, Hizbullahın Livan ordusunu dəstəklədiyini, lakin ordunun ölkə müdafiəsində əsas məsuliyyət daşıyıcısı olması gerektiğini bildirib. O, Hizbullahın İsrail hücumlarına qarşı reaksiya verdiyini, hücumların qarşısını almaqdan daha çox onların qarşısını almağa yönəldiyini qeyd edib.
İsrail ordusunun Livanın cənubunda müxtəlif bölgələrə həyata keçirdiyi hücumlarda azı 7 nəfər xəsarət alıb. Yaralılar yaxınlıqdakı xəstəxanalara yerləşdirilib. Livanın NNA agentliyinin məlumatına görə, İsrailə məxsus pilotsuz aparat Tir şəhərinin əl-Huş qəsəbəsində bir avtomobili hədəfə alıb. Hadisə nəticəsində əraziyə və bir yaşayış evinə ziyan dəyib. İsrail döyüş təyyarələri həmçinin Nəbatiyə vilayətinin Ənsar qəsəbəsinə hava zərbələri endirib. Naqoura və Əl-Zaraniyə bölgələri də hücumlara məruz qalıb. İsrail ordusu açıqlamasında zərbələrin Hizbullahın infrastrukturuna, silah anbarlarına və raket meydançalarına yönəldiyini bildirib.
Hizbullahın Livanda və bölgədəki rolu uzun illər ərzində həm regional, həm də beynəlxalq siyasətin mərkəzində olub. Təşkilatın silahlı qüvvələrinin tərksilah olunması və siyasi inteqrasiyası məsələsi təkcə İsrailin deyil, həm də Livan hökumətinin prioritet hədəflərindən biridir.
İsrail ordusu Livanın cənubundakı Şəkif təpəsi bölgəsində Hizbullaha məxsus hərbi infrastruktur və yeraltı obyektləri hava zərbələri ilə hədəf alıb. Ordunun mətbuat xidmətinin yaydığı məlumata görə, hücumlar bölgədə müşahidə edilən hərbi fəaliyyətlərdən sonra həyata keçirilib. İsrail tərəfi bu obyektlərin mövcudluğunu İsrail–Livan razılaşmalarının pozulması kimi qiymətləndirib.
Hizbullah Livan hökumətinin İsrailin hücumlarına qarşı duran müqavimət qüvvələrindən silahların alınması barədə qərarını böyük səhv adlandırıb. Bu barədə təşkilatın "Telegram" kanalında yaydığı bəyanatda bildirilib.