10 dekabr 1901-ci ildə Stokholmda fizika, kimya, tibb, ədəbiyyat və sülh sahələri üzrə ilk Nobel mükafatları təqdim edilib. Təqdimetmə mərasimi dinamit və digər güclü partlayıcıların ixtiraçısı olan isveçli Alfred Nobelin ölümünün beşinci ildönümündə baş tutub. Öz vəsiyyətində Nobel, böyük sərvətinin əsas hissəsinin bir fonda yerləşdirilməsini və həmin fondun faiz gəlirlərinin “hər il əvvəlki il insanlığa ən böyük fayda gətirənlərə mükafat şəklində verilməsini” tələb etmişdi. Nobel mükafatlarını yaratmaq üçün açıq şəkildə səbəb göstərməsə də, geniş şəkildə hesab olunur ki, o, ixtiralarının müharibədə getdikcə daha dağıdıcı məqsədlərlə istifadəsi üzündən mənəvi peşmançılıq hissi duyurdu.

Venesuelada demokratik hüquqlar uğrunda göstərdiyi mübarizəyə görə Maria Korina Maçado 2025-ci il Nobel Sülh Mükafatına layiq görülüb. Maria Korina Maçado, Venesuelanın tanınmış müxalifət liderlərindən və siyasi simalarından biridir. Əslən sənaye mühəndisi olan Maçado uzun illərdir ölkəsində avtoritar rejimə qarşı demokratiya, azadlıq və insan haqları uğrunda mübarizə aparır.

2025-ci il Kimya üzrə Nobel mükafatının qalibi, Səudiyyə Ərəbistanı və İordaniya vətəndaşı, Fələstin əsilli alim Ömər Yaği haqqında çox az məlumat mövcuddur. O, Ammanda doğulub və orta təhsilini orada başa vurub, daha sonra erkən yaşlarında ABŞ-a təhsil almağa yollanıb və o vaxtdan etibarən elmi və akademik baxımdan öz doğma bölgəsindən uzaqda fəaliyyət göstərib.

2025-ci il Nobel Tibb Mükafatı “periferik immun tolerantlığı” sahəsindəki əhəmiyyətli kəşflərə görə Mary Brunkow, Fred Ramsdell və Shimon Sakaguchi-yə təqdim olunub. Bu kəşflər immun sisteminin orqanizmin öz toxumalarına qarşı hücum etməsinin qarşısını alan əsas mexanizmləri işıqlandırır və autoimmun xəstəliklərin səbəblərinin anlaşılması və müalicəsinin inkişafında mühüm rol oynayır.

Pakistan hökuməti ABŞ prezidenti Donald Trampı Hindistanla gərginlik zamanı oynadığı vasitəçi rola görə 2026-cı il Nobel Sülh Mükafatına namizəd göstərib.

Nobel və Dünya Ərzaq Mükafatı laureatı olan 150-dən çox alim, qlobal aclıq böhranının qarşısını almaq və gələcək illərdə ərzaq məhsuldarlığını artırmaq məqsədilə açıq məktub dərc ediblər.