#TOkio

Yaponiyanın şimal-şərq sahilləri yaxınlığında 7,4 bal gücündə zəlzələ baş verib. Qeyd olunub ki, zəlzələnin episentri okeanda yerləşdiyi üçün sahil bölgələrində risk qiymətləndirilməsi aparılır. Yerli hakimiyyət orqanları əhalini təhlükəsizlik tədbirlərinə əməl etməyə çağırıb.

Yaponiyada özünü aktiv hərbçi kimi təqdim edən bir şəxs Çin Xalq Respublikasının Tokiodakı səfirliyinə daxil olaraq diplomatları ölüm təhlükəsi ilə hədələyib. Sözçü, Vyana Konvensiyasının ciddi şəkildə pozulduğunu vurğulayaraq, Çin diplomatlarının və səfirliyin təhlükəsizliyinin təhdid olunduğunu qeyd edib və Yaponiyaya diplomatik kanallar vasitəsilə etiraz notası göndərildiyini açıqlayıb.

İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi yapon həmkarı Toşimitsu Motegi ilə ikitərəfli münasibətlər və regional məsələlərlə bağlı telefon danışığı aparıb. Əraqçi söhbət zamanı Motegini yenidən Yaponiya xarici işlər naziri vəzifəsinə təyin olunması münasibətilə təbrik edib. Tərəflər siyasi, iqtisadi və ticarət sahələrində mövcud əməkdaşlıq vəziyyətini və əlaqələrin genişləndirilməsi imkanlarını müzakirə ediblər. Görüş zamanı Əraqçi həmçinin İranın nüvə proqramı ilə bağlı son proseslərə toxunub və ABŞ ilə üç Avropa ölkəsinin — Böyük Britaniya, Almaniya və Fransanın — bu mövzudakı siyasi mövqelərini və addımlarını şərh edib.

BMT-nin Ekonomik və Sosial İşlər Departamentinin “2025 Dünya Şəhərləşmə Gözləntiləri” hesabatına görə, İndoneziyanın paytaxtı Cakarta 42 milyon əhalisi ilə Tokionu geridə qoyaraq dünyanın ən çox əhalisi olan şəhərinə çevrilib. Siyahıda Banqladeşin paytaxtı Dəkkə 37 milyonla ikinci, Tokio isə 33 milyonla üçüncü yerdə qərarlaşıb. Hesabatda bildirilir ki, 1950-ci ildə dünya əhalisinin yalnız 20 faizi şəhərlərdə yaşayırdısa, bu gün bu göstərici 50 faizə yüksəlib. 2050-yə qədər əhali artımının üçdə ikisinin şəhərlərdə baş verəcəyi proqnozlaşdırılır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Tokioda Yaponiya Baş naziri Sanaye Takaişi ilə görüşüb və iki ölkə arasında nadir metalların təchizatının təhlükəsizliyinə dair saziş imzalanıb. Sazişin məqsədi Çinin bu sahədə tətbiq etdiyi ixrac məhdudiyyətləri fonunda hasilat, emal və təchizat zəncirlərini möhkəmləndirməkdir. Görüş zamanı Takaişi ABŞ-a 250 illik münasibətilə 250 albalı ağacı hədiyyə ediləcəyini açıqlayıb və Trampa keçmiş baş nazir Şinzo Abenin şəxsi qolf çubuqlarını təqdim edib. Tramp ABŞ-ın Yaponiyaya tam dəstək verdiyini bildirib və Takaişinin ölkənin ilk qadın baş naziri olmasını “böyük nailiyyət” kimi qiymətləndirib.

Oktyabrın 27-də Tramp Tokioya səfər edəcək və oktyabrın 28-də Yaponiyanın yeni baş naziri Sanae Takaiçi ilə görüşəcək. Oktyabrın 29-da Tramp Pusana uçacaq, orada Cənubi Koreya prezidenti Li Çje Myon ilə görüşəcək və Asiya-Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının (APEC) sammitində çıxış edəcək. “Yerli vaxtla cümə axşamı prezident Vaşinqtona qayıtmazdan əvvəl Çin sədri Si [Cinpin] ilə ikitərəfli görüşdə iştirak edəcək”.

Türkiyə ilə Yaponiya arasında dəmir yolu sahəsində yeni əməkdaşlıq layihəsi reallaşdırılır. Nazirin sözlərinə görə, layihə Yaponiyanın İqtisadiyyat, Ticarət və Sənaye Nazirliyi tərəfindən dəstəklənən hibe proqramı çərçivəsində, Yaponiyanın OKI şirkəti ilə əməkdaşlıq əsasında həyata keçirilir. Sistem Polatlı–Konya Yüksək Sürətli Qatar Xətti və Konya–Karaman–Ulukışla sürət qatarı xəttində quraşdırılacaq.

Yaponiya, Böyük Britaniya və İtaliya, Global Combat Air Programme (GCAP) çərçivəsində altıncı nəsil döyüş təyyarəsi üçün mühərrik inkişafında əməkdaşlığı daha da dərinləşdirib. Yaponiya şirkəti IHI, Böyük Britaniyanın Rolls-Royce və İtaliyanın Avio Aero şirkətlərindən ibarət konsorsium, Edge Wing adlı ortaq müəssisə vasitəsilə yeni anlaşma imzalayıb.

Yaponiya mətbuatının məlumatına görə, bu, Tokiodan olan müdafiə nazirinin Türkiyəyə ilk rəsmi səfəri olub. Görüş zamanı tərəflər müdafiə sənayesi sahəsində əməkdaşlığı genişləndirmək və yüksək vəzifəli şəxslər arasında müntəzəm məsləhətləşmələr aparmaq barədə razılığa gəliblər. Rəsmi açıqlamalarda birbaşa qeyd edilməsə də, Japan Times qəzeti Türkiyə istehsalı olan pilotsuz uçuş aparatlarının (PUA) gündəmin əsas mövzusu olduğunu bildirib. Nakatani səfəri çərçivəsində Türk Aerokosmik Sənayesi (TAI) şirkətini ziyarət edib. Onun bugün də Istanbulda Baykar obyektlərinə və digər müdafiə şirkətlərinə baş çəkəcəyi gözlənilir.