Livan Baş naziri Nəvaf Salam İsrailin ölkənin cənubunda həyata keçirdiyi söküntülərlə bağlı açıqlamalarını tənqid edib. O, İsrailin bu ərazilərin hərbi obyektlər olduğu barədə iddialarını rədd edib. Salam yaşayış evləri, infrastruktur və dövlət binalarının dağıdılmasını beynəlxalq hüququn pozulması kimi qiymətləndirib. O bildirib ki, bütöv yaşayış məntəqələrinin hərbi obyekt kimi təqdim edilməsi məntiqli deyil. Livan tərəfi bu addımların sakinlərin geri qayıtmasına mane olduğunu qeyd edib.
#gərginlik
İranın BMT-dəki səfiri Əmir Səid İrəvani ABŞ-ın hücumları davam edərsə, Tehran ABŞ-la imzalanmış MoU üzrə öhdəliklərini yerinə yetirməyəcəyini bildirib. Diplomatik açıqlamada ABŞ-ın 7-8 iyul tarixlərində İran adaları və cənub şəhərlərinə qarşı hücumları BMT Nizamnaməsinin kobud pozuntusu kimi qiymətləndirilib. İrəvani deyib ki, Tehran yalnız ABŞ öz öhdəliklərini tam və səmimi şəkildə yerinə yetirdiyi halda MoU-ya sadiq qalacaq. Bu xəbər, gərginliyin artdığı bölgədə diplomatik münasibətlərin nə qədər həssas olduğunu göstərir.
Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərif İran Prezidenti Məsud Pezeşkianla telefon danışığında regiondakı son gərginliyi müzakirə edib. Şərif ABŞ və İran arasında artan qarşıdurmadan narahatlığını bildirib və bütün tərəfləri təmkin göstərməyə çağırıb. Pakistan hökuməti diplomatik yollarla böhranın həll edilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Danışıqlar regional sabitliyin qorunması və yeni eskalasiyanın qarşısının alınması istiqamətində aparılıb. İslamabad ABŞ-İran münasibətlərində yaranan gərginliyin daha geniş regional böhrana çevrilməməsi üçün vasitəçilik səylərini dəstəkləyir.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu İranla müharibənin başa çatmadığını bildirib. O, Tehranın nüvə silahı əldə etməsinə imkan verməyəcəklərini açıqlayıb və İsrail qüvvələrinin Livanın cənubunda ehtiyac olduğu müddət ərzində qalacağını deyib. Netanyahu İranın ciddi zərbə aldığını iddia edib. Onun açıqlamaları regionda davam edən gərginlik və təhlükəsizlik narahatlıqları fonunda verilib. İsrail rəhbəri İranın nüvə proqramı ilə bağlı əvvəlki mövqeyini yenidən təkrarlayıb.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi Antonio Quterreş ABŞ və İran arasında gərginliyin azaldılmasını istəyib. Bu barədə onun sözçüsü Stefan Düjarrik mətbuat brifinqində açıqlama verib. Bildirilib ki, Baş katib bütün tərəfləri maksimum təmkin göstərməyə çağırır. Antonio Quterreş vəziyyəti daha da ağırlaşdıracaq addımlardan çəkinməyin vacibliyini vurğulayıb. O, gərginliyin azaldılması üçün təxirəsalınmaz tədbirlərin görülməsini istəyib. Baş katib eyni zamanda ABŞ və İran arasında danışıqların bərpa edilməsinin vacibliyini qeyd edib. BMT bölgədə sülh və sabitliyin yalnız dialoq yolu ilə təmin olunacağını bildirir.
İsrail ordusu İranda baş verən hadisələr fonunda yüksək hazırlıq vəziyyətində olduğunu açıqlayıb. Hərbi mənbənin sözlərinə görə, ölkə Körfəz bölgəsindəki vəziyyəti diqqətlə izləyir və mümkün bütün ssenarilərə hazırdır. Mənbə İranın ABŞ-ın tələblərini qəbul edə bilməyəcəyini iddia edib. O bildirib ki, İsrail ordusu həm hücum, həm də müdafiə əməliyyatlarını həyata keçirmək üçün tam hazırlıqlıdır. Eyni zamanda qeyd olunub ki, İranla bağlı danışıqları hazırda ABŞ aparır. Mənbə ötən gecə İrana qarşı hərbi əməliyyatların da ABŞ tərəfindən həyata keçirildiyini xatırladıb. Regionda gərginlik fonunda İsrail ordusu hazırlıq səviyyəsini yüksək saxlayır.
Küveyt İranın Bəhreynə qarşı həyata keçirdiyi hücumları pisləyib. Xarici İşlər Nazirliyi bu addımları Bəhreynin suverenliyinin kobud şəkildə pozulması kimi qiymətləndirib. Nazirlik hücumların regionda gərginliyi artırdığını və sabitliyin qorunmasına yönəlmiş beynəlxalq səylərə zərər vurduğunu bildirib. Küveyt bəyanatında bu cür hərəkətləri qəti şəkildə rədd etdiyini vurğulayıb. Eyni zamanda, Bəhreynin təhlükəsizliyi və sabitliyinə tam dəstəyini ifadə edib. Rəsmi Küveyt regionda gərginliyin azaldılmasının vacibliyini ön plana çəkib. Bəyanat Körfəz bölgəsində artan gərginlik fonunda verilib.
Hörmüz boğazı İran və ABŞ arasında sülh danışıqlarında əsas gərginlik məkanına çevrilib. Analitiklər bildirir ki, son günlər tərəflərin “güc nümayişi” danışıqlar atmosferini bulandırıb. İran baş danışıçısı texniki görüşlərin bu həftə keçirilməyəcəyini qeyd edib. ABŞ isə boğazla bağlı anlaşmanın şərtlərindən razı olmaya və alternativ həll yollarına üstünlük verə bilər.
Hizbullahın Baş katibi Naim Qasım İsrailin Livanın cənubundan çıxarılmasının təşkilatın silahsızlanması ilə şərtləndirilməsini rədd edib. O, bu yanaşmanın ciddi təhlükə yaratdığını və “qırmızı xətlərin aşılması” anlamına gəldiyini bildirib. Qasımın sözlərinə görə, İsrailin geri çəkilməsi ilə silahlı müqavimətin bütün Livan üzrə ləğvi arasında əlaqə qurmaq düzgün deyil. Açıqlama regionda davam edən diplomatik müzakirələr fonunda verilib. Son günlər İsrail-Livan razılaşması ətrafında müxtəlif siyasi mövqelər ortaya çıxıb. Hizbullah isə silahlı müqavimət mövqeyindən geri çəkilməyəcəyini bildirir. Bu bəyanat bölgədə gərgin siyasi atmosferi daha da artırıb. Tərəflər arasında fikir ayrılıqları davam edir.
İsrail naziri Miki Zohar ABŞ-ın İranla razılaşması səbəbilə iki ölkə arasında gərginliyin artacağını bildirib. O, Vaşinqtonun Tehranla yanaşmasını tənqid edərək İsrailin milli təhlükəsizliyini ön plana çəkdiyini deyib. Nazir ABŞ-la “toqquşma kursu” ehtimalından danışıb. O, İranla razılaşmanın nüvə problemini həll etməyəcəyini də vurğulayıb. Açıqlamalar İsrail–ABŞ münasibətlərində narahatlıqlar fonunda verilib.
İsrailin müdafiə naziri İsrael Kats bildirib ki, İsrail ordusu ABŞ tələb etsə belə Livanın cənubundan geri çəkilməyəcək. O, təhlükəsizlik səbəbilə bölgədə hərbi mövcudluğun davam etdiriləcəyini deyib. Kats keçmişdə baş verən hücumları əsas gətirərək geri çəkilməni istisna edib. Nazir 200 min insanın geri qayıtmayacağını da qeyd edib. Açıqlama Livan–İsrail gərginliyi fonunda verilib.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi İsrailin milli təhlükəsizlik naziri İtamar Ben-Qvirin Livanla bağlı açıqlamalarına sərt reaksiya verib. Əraqçi bildirib ki, Livanın "yanmalı olduğu" barədə səsləndirilən fikirlər adi bir şəxsin deyil, İsrail hakimiyyətini təmsil edən yüksək vəzifəli bir rəsmisinin mövqeyidir. O vurğulayıb ki, bu cür bəyanatlar bölgədəki vəziyyəti daha da gərginləşdirir. İranlı nazir İsraili davamlı qarşıdurma siyasəti aparmaqda ittiham edib. Əraqçinin sözlərinə görə, İsrail rəhbərliyi yalnız müharibənin davam etməsində maraqlıdır. O, bu siyasətin bütün insanlıq üçün təhlükə yaratdığını bildirib. Nazir hesab edir ki, bölgədə gərginliyin artması yeni münaqişələrə səbəb ola bilər. Əraqçinin açıqlaması İran və İsrail arasında davam edən siyasi qarşıdurmanın növbəti mərhələsi kimi qiymətləndirilir.