İran parlamentinin sədri Məhəmməd Bagir Qalibaf ABŞ-la davam edən qarşıdurmanın İranın təslim olması ilə bitməyəcəyini bildirib. O qeyd edib ki, Vaşinqton əldə olunan anlaşmadan geri çəkilərsə, Tehran özünü müdafiə etmək üçün bütün imkanlardan istifadə edəcək. Qalibaf müharibənin sona çatmasının beynəlxalq ictimaiyyət üçün prioritet olduğunu vurğulasa da, İranın mövqeyindən geri çəkilməyəcəyini bildirib. O, müsəlman ölkələrini ABŞ və İsrailə qarşı birlik nümayiş etdirməyə çağırıb. Açıqlama ABŞ-İran arasında gərginliyin davam etdiyi və diplomatik danışıqların taleyi ilə bağlı qeyri-müəyyənliyin qaldığı bir vaxtda səslənib. Tehran tərəfi həm hərbi hazırlığını, həm də siyasi mövqeyini qoruduğunu açıqlayır.
#müharibə
İsrail ordusu Qəzza zolağının cənubunda keçirilən hava əməliyyatı zamanı HƏMAS-ın hərbi qanadının komandirlərindən biri hesab etdiyi Yəhya Səid Məhəmməd Həmdanın öldürüldüyünü açıqlayıb. İsrail tərəfi onun “İzzəddin əl-Qəssam Briqadaları”nın “Nuxba” qüvvələri ilə əlaqəli olduğunu və 2023-cü il oktyabrın 7-də İsrailə qarşı hücumlarda iştirak etdiyini iddia edib. İsrail Müdafiə Ordusu bildirib ki, əməliyyat dəqiq hava zərbəsi ilə həyata keçirilib və Həmdan bölgədə fəaliyyət göstərən İsrail qüvvələri üçün təhlükə hesab olunub. Hadisə Qəzzada davam edən hərbi gərginlik fonunda baş verib. HƏMAS isə İsrail ordusunun açıqlaması ilə bağlı dərhal mövqe bildirməyib.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu İranla müharibənin başa çatmadığını bildirib. O, Tehranın nüvə silahı əldə etməsinə imkan verməyəcəklərini açıqlayıb və İsrail qüvvələrinin Livanın cənubunda ehtiyac olduğu müddət ərzində qalacağını deyib. Netanyahu İranın ciddi zərbə aldığını iddia edib. Onun açıqlamaları regionda davam edən gərginlik və təhlükəsizlik narahatlıqları fonunda verilib. İsrail rəhbəri İranın nüvə proqramı ilə bağlı əvvəlki mövqeyini yenidən təkrarlayıb.
Qəzza zolağında davam edən müharibə nəticəsində insan itkiləri artmaqda davam edir. Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabrından bu yana azı 73 min 118 fələstinli öldürülüb, 173 min 615 nəfər yaralanıb. Atəşkəs razılaşmasından sonra da bölgədə hücumlar nəticəsində itkilərin qeydə alındığı bildirilib. Nazirlik həmin dövrdə 1 092 nəfərin öldüyünü, 3 507 nəfərin yaralandığını açıqlayıb. Beynəlxalq ictimaiyyət Qəzzada humanitar vəziyyətin yaxşılaşdırılması və mülki əhalinin müdafiəsi üçün çağırışlar edir.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya ilə Ukrayna arasında müharibənin yaxın zamanda başa çata biləcəyinə ümid etdiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, həm Kiyev, həm də Moskva razılıq əldə etmək niyyətindədir. Tramp münaqişənin diplomatik yollarla həllinin vacibliyini vurğulayıb. O, tərəflərin sülh razılaşmasına maraq göstərdiyini qeyd edib. ABŞ Prezidenti bu barədə NATO Zirvə Toplantısı çərçivəsində jurnalistlərə açıqlama verib. Zirvə Toplantısında Ukraynaya hərbi dəstək və regional təhlükəsizlik məsələləri əsas gündəm mövzularındandır. Trampın açıqlaması münaqişənin gələcək inkişafı ilə bağlı beynəlxalq diqqəti bir daha bu istiqamətə yönəldib.
Qəzzada Fövqəladə Hallar Komitəsi fəaliyyətini dayandırmağa hazır olduğunu açıqlayıb. Rəhbərlik istefa verdiyini və səlahiyyətləri Qəzzanın İdarə Olunması üzrə Milli Komitəyə təhvil verməyə hazır olduğunu bəyan edib. Qərarın Qəzza əhalisinin maraqları nəzərə alınaraq qəbul edildiyi bildirilib. Açıqlamada davam edən müharibə, blokada və bərpa işlərinin gecikməsi əsas səbəblər kimi göstərilib. Komitə səlahiyyətlərin ötürülməsi üçün bütün hazırlıqların tamamlandığını vurğulayıb. Vasitəçilərdən yeni komitənin tezliklə Qəzzaya daxil olmasına dəstək vermələri istənilib. Yeni idarəetmə modelinin humanitar vəziyyətin yaxşılaşmasına töhfə verəcəyi gözlənilir. Bölgədə proseslərin necə inkişaf edəcəyi isə diqqətlə izlənilir.
Qəzza zolağında İsrailin müharibəsi nəticəsində ölənlərin sayı 73 min nəfəri keçib. Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabrından bəri on minlərlə insan həlak olub. Yaralıların sayı isə 173 mindən çoxdur. Məlumata əsasən, elan edilən atəşkəsdən sonra da itkilər qeydə alınıb. Bu dövrdə mindən çox fələstinlinin öldürüldüyü bildirilir. Bölgədə səhiyyə sistemi ciddi təzyiq altındadır. Humanitar vəziyyətin son dərəcə ağır olduğu qeyd olunur.
Rusiyanın Ukraynanın üç bölgəsinə endirdiyi zərbələr nəticəsində azı altı nəfər həlak olub. Dnepropetrovsk, Zaporojye və Sumı vilayətləri hücumlara məruz qalıb. Hücumlar zamanı onlarla insan yaralanıb. Dnepropetrovsk vilayətində 50-dən çox zərbə qeydə alınıb. Kiyevdə isə əvvəlki gün baş vermiş və azı 30 nəfərin ölümünə səbəb olan hücumun qurbanlarının xatirəsinə matəm elan edilib. Rəsmilər vəziyyətin gərgin olaraq qaldığını bildirirlər. Hücumlarla bağlı məlumatlar müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.
Rusiyanın Kiyevə endirdiyi hava zərbəsi bir ailənin illərlə topladığı mədəni irs nümunələrini məhv edib. Mədəniyyət işçisi İrina Plexova minlərlə kitabın, dini əşyaların və ailə yadigarlarının yanaraq məhv olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, Roma Papası Fransisk tərəfindən hədiyyə edilmiş təsbeh də yanğında itib. Hücum nəticəsində paytaxt Kiyevdə azı 30 nəfər həyatını itirib. Ailə Ukraynanın ən böyük kino arxivinin yaxınlığında yaşayırdı. Yanğın nəticəsində mənzil tamamilə yararsız vəziyyətə düşüb. Ailə illərlə topladığı qiymətli irs nümunələrini itirib.
Sudanda davam edən müharibə fonunda islamçı cərəyanın gələcəyi ciddi sual altına düşüb. Ordu ətrafında formalaşan yeni hərbi-siyasi ittifaqlar arasında maraq ziddiyyətləri mövcuddur. İslamçı qruplar daxili parçalanma və beynəlxalq təzyiqlərlə üzləşir. Bir qrup kompromis və siyasi prosesə inteqrasiyanı dəstəkləyir, digəri isə mövqelərini qorumağa çalışır. Analitiklər onların gələcəyinin qeyri-müəyyən olduğunu bildirir.
Livan parlamentinin üzvü Nəcat Aun Saliba ölkə əhalisinin müharibə və dağıntılardan yorulduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, insanlar ailələrini, evlərini və dolanışıq imkanlarını itirirlər. Deputat hadisələrin dövlət üçün də ciddi maliyyə yükü yaratdığını qeyd edib. Saliba hesab edir ki, həm İsrail, həm də Hizbullah Livan ərazisindən öz məqsədləri üçün istifadə edir. O bildirib ki, qarşılıqlı hücumlar indiyədək heç bir real nəticə verməyib. Deputat gərginliyin davam etdirilməsinin çıxış yolu olmadığını vurğulayıb. Onun fikrincə, tərəflər qarşıdurma əvəzinə həll yolları axtarmalıdırlar. Livanda sülhə çağırışlar getdikcə artır.
İsrailin keçmiş müdafiə naziri Moşe Yalon Benyamin Netanyahunun siyasətini sərt tənqid edib. O bildirib ki, ölkə hökumətin yanlış qərarlarının nəticələrini yaşayır. Yaalonun fikrincə, Livanla danışıqlara daha əvvəl başlanmalı idi. O, hərbçilərin ölümündə siyasi maraqların rol oynadığını iddia edib. Keçmiş nazir Netanyahunu müharibəni koalisiyasını qorumaq üçün uzatmaqda günahlandırıb. Yaalon seçkilər ərəfəsində ölkənin çətin dövr yaşadığını vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, mövcud vəziyyət davam edərsə, İsrail ciddi problemlərlə qarşılaşa bilər. Açıqlamalar ölkədə siyasi müzakirələri daha da gücləndirib.