İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf ölkəsinin təhlükəsizlik strategiyası ilə bağlı yeni açıqlamalar verib. O bildirib ki, Tehran nə yalnız hərbi mübarizəyə, nə də yalnız diplomatik danışıqlara üstünlük verir. Qalibafın sözlərinə görə, İran hərbi və siyasi vasitələrdən şəraitə uyğun şəkildə istifadə etməyi planlaşdırır. O vurğulayıb ki, əsas məqsəd müharibənin sona çatması və dayanıqlı təhlükəsizliyin təmin olunmasıdır. Bununla yanaşı, İran qarşı tərəfə tam etibar etmədiyini də açıq şəkildə bəyan edir. Qalibaf hesab edir ki, son hadisələr diplomatiya ilə hərbi imkanların paralel istifadəsinin daha təsirli nəticələr verdiyini göstərib. O, həmçinin ölkəsinə qarşı tətbiq edilən dəniz məhdudiyyətlərinin təsirsiz hala gətiriləcəyini iddia edib.
#Livan
Livanın cənubundakı Zefta qəsəbəsi növbəti dəfə hava hücumuna məruz qalıb. Livanın Səhiyyə Nazirliyinin açıqladığı məlumata görə, hücum nəticəsində azı 7 nəfər həlak olub, 8 nəfər isə yaralanıb. Ölənlər arasında bir uşaq və bir qadının da olduğu bildirilir. Yaralılar xəstəxanalara yerləşdirilib, hadisə yerində isə axtarış-xilasetmə işləri davam etdirilir. Son günlər bölgədə hərbi əməliyyatların genişlənməsi nəticəsində mülki itkilərin sayı artır. Livan rəsmiləri və beynəlxalq qurumlar vəziyyətin daha da pisləşə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edir və mülki əhalinin qorunmasına çağırışlar səsləndirirlər.
Livanın Səhiyyə Nazirliyinin açıqladığı son statistikaya görə, martın 2-dən bəri davam edən hücumlar nəticəsində ölkədə ölənlərin sayı 3 637 nəfərə çatıb. Eyni zamanda 11 188 nəfərin yaralandığı bildirilir. Rəsmi məlumatlarda həlak olanlar və yaralananlar arasında mülki şəxslərin də olduğu qeyd edilir. Ən ağır vəziyyət əsasən Livanın cənub bölgələrində müşahidə olunur. Livan hakimiyyəti humanitar və təhlükəsizlik problemlərinin davam etdiyini bildirərkən, beynəlxalq təşkilatlar mülki əhalinin qorunması və gərginliyin azaldılması üçün çağırışlarını artırırlar. Bölgədə davam edən hadisələr humanitar vəziyyətin daha da mürəkkəbləşməsi ilə bağlı narahatlıqları gücləndirir.
ABŞ-ın Livandakı səfiri Mişel İssa Vaşinqton və Təl-Əviv arasında Livan məsələsi ilə bağlı ciddi fikir ayrılıqlarının mövcud olduğuna dair diqqətçəkən açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, ABŞ Prezidenti Donald Tramp Livandakı hadisələri yaxından izləyir və bölgədə qarşıdurmanın genişlənməsinin qarşısını almağa çalışır. Səfir bildirib ki, Tramp ilə Benyamin Netanyahu arasında Livanla bağlı mövzularda gərgin müzakirələr yaşanıb və fikir ayrılığı kifayət qədər ciddi olub. Mişel İssa həmçinin Beyrutun cənubuna endirilən zərbələri və İranın raket hücumlarını siyasi mesaj kimi dəyərləndirib. Açıqlama ABŞ və İsrail arasında regiondakı son hadisələrə münasibətdə fərqli yanaşmaların ola biləcəyi ilə bağlı ehtimalları daha da gücləndirib.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu son açıqlamasında İranın bölgədə yeni təhlükəsizlik reallığı formalaşdırmağa çalışdığını iddia edib və buna imkan verməyəcəklərini bəyan edib. Netanyahu bildirib ki, Hizbullahın İsrail ərazisinə atəş açmasından sonra Beyrutda və İranda müəyyən hədəflərə qarşı əməliyyatlar həyata keçirilməsi barədə göstəriş verib. Onun sözlərinə görə, bu əməliyyatlardan sonra hücumlar dayanıb. İsrail hökumətinin başçısı həmçinin xəbərdarlıq edərək qeyd edib ki, ölkəsinə qarşı yeni hücumlar baş verərsə, buna daha sərt cavab veriləcək. Açıqlama bölgədə İsrail, İran və Hizbullah arasında gərginliyin yenidən artdığı və təhlükəsizlik vəziyyətinin diqqətlə izlənildiyi bir dövrdə səsləndirilib.
İsrail ordusu Livanın cənubunda yerləşən Sur şəhərinin Zuqaq əl-Mufdi məhəlləsində yaşayan sakinlərə ərazini təcili tərk etmələri barədə xəbərdarlıq edib. İsrail tərəfi mümkün əməliyyatın Hizbullah qüvvələrinə qarşı yönələcəyini iddia edir. Təxliyə çağırışında sakinlərə Zəhrani çayının şimal hissəsinə keçmək tövsiyə olunub. Hücumun vaxtı açıqlanmasa da, əvvəlki oxşar hadisələr göstərir ki, belə xəbərdarlıqlardan sonra qısa müddət ərzində hərbi əməliyyatlar həyata keçirilə bilir. Son çağırış İsrail və Hizbullah arasında artan gərginlik fonunda edilib və Livanın cənubunda yeni qarşıdurma riskləri ilə bağlı narahatlıqları daha da artırıb. Bölgədə təhlükəsizlik vəziyyəti diqqətlə izlənilir.
Livanın cənub bölgələri yenidən intensiv hava hücumlarına məruz qalıb. Livan mənbələrinin məlumatına görə, İsrailə məxsus döyüş təyyarələri və pilotsuz uçuş aparatları bir neçə yaşayış məntəqəsini hədəfə alıb. Hücumlar nəticəsində azı 5 nəfərin öldüyü, bir neçə nəfərin yaralandığı bildirilir. Ən ağır itkilər Zifta qəsəbəsində qeydə alınıb. Burada sığınacaq kimi istifadə olunan obyektə endirilən zərbə nəticəsində bir neçə nəfər həyatını itirib. Eyni zamanda əl-Xarayib, Xraybə və digər yaşayış məntəqələrində də dağıntılar və yaralanmalar qeydə alınıb. Xilasetmə qrupları dağıntılar altında qalan şəxslərin axtarışını davam etdirir. Livan rəsmiləri ölən və yaralananların sayının dəyişə biləcəyini bildirirlər. Son hadisələr bölgədə onsuz da yüksək olan gərginliyi daha da artırıb.
İran Silahlı Qüvvələrinin yaydığı son bəyanat bölgədə davam edən gərginliyin yeni mərhələyə keçə biləcəyi ilə bağlı müzakirələri gücləndirib. Tehran son hücumların cavab xarakteri daşıdığını bildirərək, hərbi əməliyyatların dayandırıldığını açıqlayıb. Bununla yanaşı, İran rəhbərliyi İsrailə açıq xəbərdarlıq edərək, hücumlar və təxribat xarakterli fəaliyyətlər davam edərsə daha sərt tədbirlərin görüləcəyini bəyan edib. Xüsusilə Livanın cənubunda mümkün yeni hərbi əməliyyatların baş verməsi halında cavab tədbirlərinin daha geniş miqyaslı ola biləcəyi vurğulanıb. Son açıqlama İsrail və İran arasında yenidən artan qarşıdurma fonunda verilib və bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin gələcəyi ilə bağlı sualları artırıb.
İran Silahlı Qüvvələri İsrailə qarşı həyata keçirilən hərbi əməliyyatların başa çatdığını açıqlayıb. Rəsmi bəyanatda bildirilir ki, Livanın cənubunda və Beyrutun Dahiyə bölgəsində həyata keçirilən hücumlara cavab olaraq endirilən zərbələrdən sonra əməliyyatlar dayandırılıb. Bununla yanaşı, İran Livana qarşı yeni hücumlar baş verəcəyi təqdirdə daha sərt addımlar atılacağını bəyan edib. Açıqlama ABŞ Prezidenti Donald Trampın tərəfləri dərhal atəşkəsə çağırmasından sonra səsləndirilib. İsrail tərəfi isə hələlik bu bəyanata münasibət bildirməyib. Son günlər bölgədə artan gərginlik fonunda beynəlxalq ictimaiyyət mümkün genişmiqyaslı qarşıdurmanın qarşısının alınması üçün diplomatik səylərini artırır.
Livanın Baş naziri Nəvaf Salamın açıqladığı son rəqəmlər ölkədəki vəziyyətin miqyasını bir daha ortaya qoyub. Onun sözlərinə görə, ABŞ tərəfindən elan edilən atəşkəsdən sonra belə İsrail Livan ərazisinə minlərlə hava hücumu həyata keçirib. Rəsmi məlumatlarda aprelin ortalarından iyunun əvvəlinə qədər 3 491 hava zərbəsi, yüzlərlə dağıntı əməliyyatı və bir sıra yaşayış məntəqələrinin tamamilə məhv edilməsi ilə nəticələnən hərbi əməliyyatların qeydə alındığı bildirilir. Baş nazir eyni zamanda İran və İsrail arasında son gərginliyin Livanda humanitar vəziyyəti daha da ağırlaşdırdığını vurğulayıb. Yeni köçkün axınları nəticəsində ölkənin qəbul imkanlarının tükənmək üzrə olduğu, Beyrut və digər şəhərlərdə yerləşdirmə mərkəzlərinin isə artıq maksimum yüklənmə həddinə çatdığı qeyd edilir. Mart ayından bəri 1 milyondan çox insanın evlərini tərk etməsi Livanın son illərdə üzləşdiyi ən böyük humanitar sınaqlardan biri kimi qiymətləndirilir.
Livanın informasiya naziri Pol Morkosun açıqladığı son məlumatlar ölkədə davam edən hərbi qarşıdurmaların təhlükəsizlik qüvvələrinə ciddi təsir göstərdiyini ortaya qoyur. Mart ayından bəri İsrailin həyata keçirdiyi zərbələr nəticəsində Livan təhlükəsizlik qurumlarının 29 əməkdaşı həlak olub. Ölənlər arasında polis əməkdaşları, təhlükəsizlik qurumlarının nümayəndələri və hərbçilər də var. Son günlər baş verən hücumlar nəticəsində yüksək rütbəli zabitlərin də həyatını itirməsi diqqət çəkir. Livanın Səhiyyə Nazirliyi ölkədə hərbi əməliyyatlar zamanı ölənlərin ümumi sayının 3 min 613 nəfərə çatdığını açıqlayıb. Davam edən qarşıdurmalar fonunda ölkədə təhlükəsizlik və humanitar vəziyyətlə bağlı narahatlıqlar artır.
ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlara başlamasından 100 gün keçməsinə baxmayaraq, tərəflər arasında davamlı sülh razılaşması əldə olunmayıb. Bu müddət ərzində Vaşinqton və Tehran bir neçə dəfə razılığa yaxınlaşsa da, əsas fikir ayrılıqları danışıqların nəticəsiz qalmasına səbəb olub. Münaqişə fevralın sonunda ABŞ və İsrailin İrana qarşı birgə həyata keçirdiyi “Epik Qəzəb” əməliyyatı ilə başlayıb. Tehran buna cavab olaraq İsrail ərazisinə və Körfəz regionundakı ABŞ hərbi obyektlərinə zərbələr endirib.