#Misir

Misir Nazirlər Kabinetinin Media Mərkəzi bazar ertəsi günü 2026-cı ilin birinci yarısında ölkədə təxminən 26 min yeni şirkətin təsis edildiyini açıqlayıb. Mərkəz yaydığı mətbuat bəyanatında 2026-cı ilin yanvar-iyun ayları ərzində Misirdə şirkətlərin qeydiyyata alınma tempinin təxminən 20 faiz artdığını bildirib.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın xüsusi nümayəndəsi Stiv Uitkoff və Ağ Ev rəhbərinin kürəkəni Cared Kuşner avqustun 16-da Misirdə Fələstin HƏMAS hərəkatının lideri Xəlil əl-Hayya ilə danışıqlar aparıblar. Danışıqlarda Misir, Qətər və Türkiyənin vasitəçi nümayəndələri də iştirak ediblər. Görüşün iki saatdan çox davam etdiyi və əsas diqqətin Vaşinqtonun təklif etdiyi yol xəritəsinin HƏMAS tərəfindən qəbul edilməsinə hazırlığın qiymətləndirilməsinə yönəldiyi bildirilib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Misirin Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı və Pakistan arasında imzalanan qarşılıqlı müdafiə sazişinə qoşula biləcəyini bildirib. Ərdoğan “Əl-Cəzirə”yə müsahibəsində Məkkə Birgə Müdafiə Sazişinin yeni üzvlərin qoşulmasına açıq olduğunu və Qahirənin mümkün iştirakının nəzərdən keçirilən variantlardan biri olduğunu deyib.

Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan avqustun 13-14-də Misirə rəsmi səfər edəcək. Səfər çərçivəsində Türkiyə-Misir münasibətləri ilə yanaşı, Qəzza, Hörmüz boğazı, Suriya, Liviya, Sudan və Şərqi Aralıq dənizindəki vəziyyət müzakirə olunacaq. Səfər çərçivəsində Hakan Fidan və Misirin xarici işlər naziri Bədr Əbdül Ati arasında Türkiyə-Misir Birgə Planlaşdırma Qrupunun ikinci iclası keçiriləcək. Görüşdə iki ölkə liderlərinin fevralın 4-də Qahirədə keçirdiyi Yüksək Səviyyəli Strateji Əməkdaşlıq Şurasının ikinci toplantısının nəticələri və 2028-ci ildə Türkiyədə keçirilməsi nəzərdə tutulan üçüncü toplantıya hazırlıq məsələləri müzakirə olunacaq.

Qətər və Misirin xarici işlər nazirləri Əmmanda keçirilən görüşdə ikitərəfli münasibətləri və Yaxın Şərqdə artan gərginliyi müzakirə ediblər. Şeyx Məhəmməd bin Əbdülrəhman dialoq və diplomatiyanın əhəmiyyətini vurğulayaraq ABŞ–İran Anlaşma Memorandumunun icrasına və Hörmüz boğazında sərbəst gəmiçiliyin təmin olunmasına çağırış edib. O, Qətərin regionda gərginliyin azaldılması və uzunmüddətli sabitliyin təmin edilməsinə yönəlmiş təşəbbüsləri dəstəklədiyini bildirib.

İordaniya İsrailin Qəzzada davam etdirdiyi hücumları pisləyib və Qətər, Türkiyə və Misirin mövqeyinə dəstək verib. Xarici İşlər Nazirliyi İsrailin hərəkətlərini atəşkəs rejiminin pozulması kimi qiymətləndirib. Rəsmi Amman bunun beynəlxalq hüquq və beynəlxalq humanitar hüququn kobud şəkildə pozulması olduğunu bildirib. İordaniya Qəzzaya humanitar yardımın maneəsiz çatdırılmasına çağırıb. Bəyanatda mülki şəxslərin, tibb müəssisələrinin və humanitar işçilərin qorunmasının vacibliyi vurğulanıb.

Misirin Dəmiyət limanında ABŞ-a məxsus qaz saxlama tankerinə pilotsuz uçuş aparatı ilə hücum edildiyi bildirilir. Ambrey şirkəti tankerin zərbə aldığını açıqlayıb. Inchcape şirkəti isə limanda iki qaz tankerində yanğın baş verdiyini bildirib. Hadisənin səbəbləri və mümkün itkilər barədə rəsmi məlumat verilməyib. Hücumun məsuliyyətini hələlik heç kim üzərinə götürməyib. Araşdırmalar davam edir.

Misir İsrailin UNRWA-nın Qələndiyyə qaçqın düşərgəsindəki təlim mərkəzinə keçirdiyi reydi pisləyib. Qahirə bu addımı BMT obyektlərinin toxunulmazlığının pozulması kimi qiymətləndirib. Misir Xarici İşlər Nazirliyi İsrailin beynəlxalq humanitar hüququ və Cenevrə Konvensiyalarını pozduğunu bəyan edib. Bəyanatda tələbə və əməkdaşların saxlanılması da tənqid olunub. Misir beynəlxalq ictimaiyyəti və BMT Təhlükəsizlik Şurasını təcili tədbirlər görməyə çağırıb. Həmçinin UNRWA-nın fəaliyyətinin qorunmasının vacibliyi vurğulanıb. İsrail tərəfi məsələ ilə bağlı hələlik rəsmi açıqlama verməyib.

Qətərin Baş naziri Şeyx Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al Tani Dohada Misirin xarici işlər naziri Bədr Abdelatti ilə görüşüb. Tərəflər regional gərginliyin azaldılması və təhlükəsizlik məsələlərini müzakirə ediblər. Qətər ABŞ və İranı dialoq və diplomatiyaya sadiq qalmağa çağırıb. Doha Anlaşma Memorandumu üzrə razılaşmaların icrasının vacibliyini vurğulayıb. Görüşdə Hörmüz boğazında gəmiçilik azadlığının qorunmasının regional sabitlik üçün əhəmiyyət daşıdığı bildirilib. ABŞ və İran hələlik bu çağırışa münasibət açıqlamayıb. Diplomatik təmasların davam etdirilməsinin vacibliyi qeyd olunub.

İran və Misirin xarici işlər nazirləri telefon danışığında regional gərginliyi müzakirə ediblər. Tərəflər İran–ABŞ qarşıdurması və regionda sülhün bərpası yolları barədə fikir mübadiləsi aparıblar. Misir eyni zamanda İranın Bəhreyn, Küveyt və İordaniyaya hücumlarını pisləyərək bunu beynəlxalq hüququn pozulması adlandırıb. Abbas Əraqçi isə Hörmüz boğazı ilə bağlı İranın tələbləri yerinə yetirilməyincə atəşkəsə razı olmayacaqlarını bildirib. O, həmçinin İranın ABŞ ilə münasibətlərdə əsas problemin Vaşinqtonun siyasəti olduğunu deyib. Nazir İranın təhdidlərə boyun əyməyəcəyini vurğulayıb. Danışıqlar regionda gərginliyin davam etdiyi bir vaxtda baş tutub.

Pakistan və Misirin xarici işlər nazirləri Manilada keçirilən ASEAN toplantısı çərçivəsində görüşüblər. Onlar ABŞ-İsrail ilə İran arasında münaqişənin gərginliyinin azaldılmasının vacibliyini vurğulayıblar. Nazirlər diplomatik danışıqların bərpa olunmasına çağırış ediblər. Görüşdə regional qeyri-sabitliyin qlobal dəniz ticarətinə, enerji təhlükəsizliyinə və dünya iqtisadiyyatına təsirləri də müzakirə olunub. Tərəflər ikitərəfli münasibətlərin inkişafı məsələsinə də toxunublar. Pakistan və Misir regionda sabitliyin qorunmasının vacibliyini qeyd ediblər. Görüş ASEAN toplantısı çərçivəsində baş tutub.