#Misir

2026-cı il Dünya Kubokunun G qrupunda Misir və İran milli komandaları qarşılaşıb. Bu nəticədən sonra Misir 5 xalla qrupda ikinci pilləyə yüksələrək növbəti mərhələyə vəsiqə qazanıb. 3 xalı olan İran isə ən yaxşı üçüncülər sırasından növbəti mərhələyə çıxmaq şansını qoruyur.

Misir rəsmi olaraq bəyan edib ki, öz hərbi qüvvələri ilə Qəzzadakı "Beynəlxalq Sabitlik Qüvvələri"nin tərkibində iştirak edəcək və bununla da özünü Fələstin bölgəsində müharibədən sonrakı dövrün nizamlanmasının tam mərkəzinə yerləşdirib. Bu qərar rəsmi Qahirənin müharibədən sonra Qəzzanın təhlükəsizliyinə və sabitliyinə olan sadiqliyi barədə dünyaya çox aydın bir mesaj ötürsə də, eyni zamanda ən böyük ərəb dövlətini olduqca incə bir sınaq qarşısında qoyur: Öz milli təhlükəsizliyini qorumaqla yanaşı, gələcək fəsadları və bədəli öncədən proqnozlaşdırıla bilməyən açıq bir hərbi münaqişənin daxilinə sürüşməkdən necə mühafizə olunmalı?

Qətər və Misir xarici işlər nazirləri ABŞ–İran razılaşmasını telefonla müzakirə ediblər. Danışıqda ikitərəfli münasibətlər və regional vəziyyət də gündəmdə olub. Qətər dialoq və sülh yolu ilə həllərə dəstəyini ifadə edib. Tərəflər beynəlxalq hüquq prinsiplərinə uyğun yanaşmanı vurğulayıblar. ABŞ–İran anlaşmasının son durumu müzakirə edilib. Yaxın Şərqdə sabitliyin əhəmiyyəti qeyd olunub. Diplomatik təmasların davam etdiyi bildirilib. Regionda sülh səyləri aktiv qalır.

Qətər baş naziri və xarici işlər naziri ABŞ-İran vasitəçilik səylərini Misir xarici işlər naziri ilə müzakirə edib. Hər iki rəsmi danışıqlarda əldə olunan irəliləyişdən məmnunluğunu ifadə edib. Pakistanın razılaşmanın son mətni barədə açıqlaması alqışlanıb. Tərəflər razılaşmanın tezliklə imzalanmasını arzu ediblər. Hər iki tərəf davam edən diplomatik səylərə dəstək verib. Regionda davamlı sülh və sabitlik üçün ümid ifadə edilib. Bu görüş vasitəçilik prosesinə əlavə dəstək göstərir. Diplomatik danışıqların irəliləməsi vurğulanıb.

Fransa Prezidenti Emmanuel Makron Misir, Səudiyyə Ərəbistanı, Qətər və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri liderlərinin növbəti həftə Fransada keçiriləcək G7 sammitinə dəvət olunacağını bildirib. Sammitin əsas mövzusu İranla münaqişənin sona çatdırılması üzrə danışıqlar və Hörmüz boğazındakı gərgin vəziyyət olacaq. Prezident Makron vurğulayıb ki, Hörmüz boğazındakı pozuntular qlobal iqtisadiyyata ciddi təsir göstərir, xüsusilə yanacaq qiymətlərinin artmasına səbəb olub. Sammit çərçivəsində həmçinin regiondakı təhlükəsizlik və enerji sabitliyi məsələləri müzakirə ediləcək.

Misir İranın İordaniya, Bəhreyn və Küveytə hücumlarını qətiyyətlə pisləyib və üç ölkə ilə tam həmrəylik nümayiş etdirib. Ölkə vurğulayıb ki, bu hərəkətlər suverenliyin pozulması və region sabitliyi üçün təhlükədir. Misir həmçinin de-eskalasiyanın və beynəlxalq hüquq qaydalarına hörmətin vacibliyini qeyd edib.

Həmas Qəzza şəhərində toy çadırına edilən hücum nəticəsində azı beş nəfərin həlak olmasını kəskin şəkildə pisləyib. Həmasın sözçüsü Həzəm Qasim bəyan edib ki, bu hücum mülki əhaliyə qarşı davam edən məhv etmə müharibəsinin yeni mərhələsini təşkil edir və ABŞ vasitəçiliyi ilə əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasının tətbiqinə mane olur. Onun sözlərinə görə, İsrail razılaşmanı keçən ildən etibarən dəfələrlə pozub və hadisə işğalın məqsədinin razılaşmanı məhv etmək olduğunu göstərir.

Misir İranın Küveyt və Bəhreynə qarşı həyata keçirdiyi hücumlarla bağlı sərt mövqe nümayiş etdirib. Xarici İşlər Nazirliyinin bəyanatında bu addımların regionun təhlükəsizliyinə ciddi təhdid yaratdığı və dövlətlərin suverenliyini pozduğu bildirilib. Qahirə hər iki Körfəz ölkəsi ilə həmrəy olduğunu açıqlayıb və onların təhlükəsizliyinin təmin olunmasına yönəlmiş bütün tədbirləri dəstəklədiyini bəyan edib. Misir eyni zamanda Körfəz regionunun təhlükəsizliyinin ərəb dünyasının ümumi təhlükəsizliyi üçün mühüm əhəmiyyət daşıdığını vurğulayıb.

Həmas qrupunun nümayəndə heyəti ABŞ vasitəçiliyi ilə əldə olunmuş Qəzza atəşkəsinin ikinci mərhələsi üzrə müzakirələr aparmaq üçün Misir paytaxtı Qahirəyə gəlib. Görüşlərdə həm atəşkəsin ilk mərhələsinin icrasını yekunlaşdırmaq, həm də İsrailin təkrar hücumlarının qarşısını almaq və ikinci mərhələ üçün uyğun mexanizmləri müəyyənləşdirmək müzakirə olunacaq. Keçən ilin oktyabrında qüvvəyə minən atəşkəsə baxmayaraq İsrail hələ də Qəzza zolağında hücumlarını davam etdirir. ABŞ yanvar ayında atəşkəsin ikinci mərhələsinin silahsızlaşdırma, texnokratik idarəetmə və bərpa işlərinə fokuslanacağını açıqlayıb. Nümayəndə heyətinə Xəlil əl-Hayya rəhbərlik edir və bu səfər regional vasitəçilik və diplomatiyanın əhəmiyyətini göstərir.

Azərbaycan ilə Misir arasında münasibətlər son illərdə siyasi, iqtisadi və humanitar sahələrdə əhəmiyyətli dərəcədə inkişaf edib. Misir-Azərbaycan Dostluq Cəmiyyətinin sədri Seymur Nəsirov bildirib ki, təşkilatın əsas məqsədi iki ölkə xalqları arasında humanitar və mədəni əlaqələri möhkəmləndirməkdir. Cəmiyyətin nəzdində fəaliyyət göstərən kurslarda 61 ölkədən 670-dən çox tələbə ödənişsiz təhsil alır və proqram Azərbaycan dili, xəttatlıq, ərəb dili və ədəbiyyatı, “Qurani-Kərim”in qiraəti, xalçaçılıq, muğam sənəti kimi sahələri əhatə edir. Nəsirov qeyd edib ki, qloballaşan dünyada xalqlar arasında dialoq və əməkdaşlıq, eləcə də Azərbaycanın beynəlxalq təşəbbüsləri böyük rol oynayır. Bu fəaliyyətlər həm mədəni, həm də humanitar əlaqələrin inkişafına töhfə verir və iki ölkənin əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirir.