#Osmanlı dövləti tarixi

İstanbulun fəthindən sonra Sultan II Mehmedin xristian teologiyasına marağı və ortodokslara qarşı tolerant münasibəti Qərbdə müxtəlif şayiələrin yaranmasına səbəb olmuşdu. Fatih Sultan Mehmed İstanbulu güclə fəth etməsinə baxmayaraq, xristianların burada yaşamasına icazə verdiyi kimi, qaçanların da geri qayıtması üçün səy göstərib. Bir çox bizanslı istər İslamı qəbul etsin, istərsə də etməsin, Osmanlı imperiyasının xidmətinə qəbul edilib.

XIV əsrdə Osmanlıların və Qərbi Anadoludakı türk bəyliklərinin sürətli irəliləyişi qarşısında aciz qalan Bizans imperiyası hərbi vasitələrlə istədiyi nəticəni əldə edə bilmirdi. Muzdlu Katalon və Alan əsgərlərindən istifadə də türkmən hücumlarının qarşısını almaqda yetərli olmadı. Bu vəziyyətdə Bizans daha əvvəl sınaqdan keçirdiyi bir üsula – diplomatik ittifaqlara üz tutdu. İmperiya türkmənlərə qarşı Elxani dövlətindən istifadə etməyi planlaşdırdı. Bizans imperatoru II Andronikos nikah diplomatiyasını işə salaraq Elxani sarayına elçi göndərdi.

Bundan qırx il əvvəl Pol Kennedi “Böyük dövlətlərin yüksəlişi və tənəzzülü... 1500-cü ildən 2000-ci ilə qədər” adlı görkəmli kitabını nəşr etdirdi. O, bu kitabda imperiyaların yüksəliş və süqut səbəblərindən bəhs edərək xəbərdarlıq edirdi ki, hər hansı bir böyük güc öz resursları, imkanları və daxili məhsuldarlığı arasında tarazlıq yarada bilməsə, gec-tez tənəzzül mərhələsinə qədəm qoyacaqdır. Kitabda bəhs edilən qədim böyük dövlətlərdən asılı olmayaraq, biz XX əsrdə Osmanlı, Britaniya və Rusiya/Sovet imperiyalarının süqutunun, o cümlədən Almaniya və Yaponiya cəhdlərinin qırılmasının şahidi olduq.

Orxan Qazi dövründə Osmanlı bəyliyini digər Anadolu bəyliklərindən fərqləndirən ən mühüm fəaliyyətlərdən biri nizamlı hərbi təşkilatın qurulmasıdır. Osmanlı bəyliyinin hərbi qüdrəti ilkin mərhələdə digər Anadolu bəylikləri kimi qəbilə qüvvələrindən ibarət idi. Lakin dövlətləşmə prosesi daha peşəkar bir orduya ehtiyac duyulduğunu göstərdi.

20 oktyabr 1921-ci ildə Türkiyəhökuməti ilə Fransa hökuməti arasında imzalanan Ankara müqaviləsinin 9-cu maddəsinə uyğun olaraq Caber qalası və şimal-qərb ətəklərində “Türk türbəsi” kimi tanınan türbənin olduğu ərazi (8.797 m2 ), Anadolu türkləri üçün mənəvi əhəmiyyətinə görə Türkiyəyə köçürülmüşdür.

Osmanlı tarixinin ən mühüm strateji mərkəzlərindən biri olan Ankaranın fəthi ilə bağlı tarixi mənbələrdə bəzi fərqli yanaşmalar mövcuddur. Bəzi Osmanlı tarixi mənbələri Ankaranı Sultan I Muradın fəth etdiyini göstərsə də, araşdırmalar sübut edir ki, şəhərin ilk fəthi Orxan Qazinin hakimiyyəti dövrünə təsadüf edir.