İran XİN rəhbəri Abbas Əraqçi Küveytli həmkarı ilə ABŞ–İran memorandumu barədə danışıb. Tərəflər regional vəziyyəti müzakirə ediblər. Əraqçi razılaşmanın sülhə töhfə verəcəyini bildirib. O, Körfəz ölkələri ilə dialoqun vacibliyini vurğulayıb. Məqsədin anlaşılmazlıqları aradan qaldırmaq olduğu qeyd edilib. Regional təhlükəsizlik məsələləri də gündəmdə olub. Telefon danışığı diplomatik əlaqələrin davam etdiyini göstərib. Yaxın Şərqdə dialoq prosesi aktiv qalır.
#Körfəz ölkələri
Donald Tramp İranla bağlı vasitəçilik prosesində Pakistan və Qətərə təşəkkür edib. O, Körfəz ölkələrinin də danışıqlarda rol oynadığını bildirib. Tramp BƏƏ rəsmilərindən birini hərbi fəaliyyətlə əlaqələndirib. O, regionda intensiv əməliyyatların baş verdiyini qeyd edib. ABŞ Prezidenti “qeyri-nüvə məsələlərinin” müzakirə ediləcəyini deyib. Bu məsələlərə raketlər və regiondakı qruplar daxildir. Tramp vasitəçilərin rolunu vacib hesab edib. Açıqlama diplomatik proses fonunda verilib.
Küveyt bəzi beynəlxalq aviareyslərin fəaliyyətini yenidən bərpa etmək qərarına gəlib. Bu barədə Mülki Aviasiya İdarəsi məlumat yayıb. Qərar Körfəz, ərəb və digər xarici aviaşirkətləri əhatə edir. Uçuşların məhdud sayda həyata keçiriləcəyi bildirilib. Hələlik reys cədvəli açıqlanmayıb. Uçuşların 4-cü terminal üzərindən təşkil olunacağı qeyd edilir. Bu ayın əvvəlində hava limanının 1-ci terminalı pilotsuz uçuş aparatı hücumuna məruz qalmışdı. Hücum nəticəsində insan itkisi və ciddi dağıntılar qeydə alınmışdı.
Çin bütün tərəfləri ABŞ, İsrail və İran arasında baş verən münaqişəni gərginləşdirməməyə çağırıb və Yaxın Şərqdə vəziyyəti sakitləşdirmək üçün konkret addımların atılmasının vacibliyini vurğulayıb. Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Lin Cian bildirib ki, son üç aylıq münaqişə Körfəz ölkələrinə və Yaxın Şərqin regionuna ciddi təsir göstərib. O, həmçinin regional ölkələrin suverenliyi, təhlükəsizliyi və ərazi bütövlüyünün qorunmasının zəruri olduğunu qeyd edib və hərbi qarşıdurmaların danışıqlar prosesinə mane olmaması lazım olduğunu bildirib.
Qətərin yüksək vəzifəli rəsmisi Şeyx Səud bin Əbdürrəhman Al Sani bildirib ki, Doha və digər Körfəz ölkələri Hörmüz boğazından keçən gəmilər üçün daimi keçid rüsumlarının tətbiqinə qarşıdır. Onun sözlərinə görə, belə bir addım nəqliyyat və enerji xərclərini artıraraq son nəticədə dünya üzrə istehlak qiymətlərinə təsir göstərə bilər. Bununla yanaşı, mina təmizləmə və ya təhlükəsizlik tədbirləri kimi konkret məqsədlər üçün müvəqqəti ödəniş mexanizmlərinin müzakirə oluna biləcəyi qeyd olunub. Açıqlama Hörmüz boğazının idarə olunması və gəmi hərəkətinin tənzimlənməsi ilə bağlı regional müzakirələrin davam etdiyi bir dövrdə səsləndirilib.
Körfəz ölkələri arasında regional təhlükəsizlik və diplomatik proseslərlə bağlı yüksək səviyyəli təmaslar davam edir. Qətər rəsmiləri Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Səudiyyə Ərəbistanı nümayəndələri ilə keçirilən telefon danışığında ikitərəfli münasibətləri və ABŞ–İran arasında davam edən diplomatik təşəbbüsləri müzakirə ediblər. Görüşlər zamanı Pakistanın vasitəçiliyi ilə aparılan sülh səylərinə diqqət yetirilib və regionda gərginliyin yenidən artmasının qarşısını ala biləcək uzunmüddətli razılaşmanın əldə edilməsinin vacibliyi vurğulanıb.
Livan və Körfəz ölkələri arasında diplomatik əlaqələr yenidən diqqət mərkəzinə gəlib. Livanın xarici işlər naziri Yusif Racci ölkənin həssas siyasi və təhlükəsizlik mərhələsində Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının Beyruta göstərdiyi dəstəyə görə təşəkkürünü bildirib. Bu açıqlama Hizbullahın Bəhreynlə bağlı mövqeyi ətrafında yaranan mübahisədən dərhal sonra səsləndirilib. Son hadisələr Livanın daxili siyasi balansı, Hizbullahın regional rolu və Körfəz dövlətləri ilə münasibətlərin gələcək istiqaməti ilə bağlı yeni müzakirələrə səbəb olub. Eyni zamanda, Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının Livanda aparılan islahatlara dəstək verməsi regional siyasi münasibətlərdə yeni mərhələnin siqnalı kimi qiymətləndirilir.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Küveyt hakimiyyətinə qarşı sərt ittihamlar irəli sürərək, bu ölkənin İran vətəndaşlarına qarşı təcavüz etdiyini bildirib. Nazir qeyd edib ki, Küveyt tərəfi İran qayığına hücum edərək 4 İran vətəndaşını saxlayıb.
Bəhreyn Daxili İşlər Nazirliyi İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu və “Vilayəti-Fəqih” ideologiyası ilə əlaqəli olduğu bildirilən təşkilatın ifşa edildiyini və 41 nəfərin saxlanıldığını açıqlayıb. Nazirliyin yaydığı bəyanatda təhlükəsizlik orqanlarının uzunmüddətli araşdırmalar, təhlükəsizlik hesabatları və prokurorluq tərəfindən aparılan istintaq tədbirləri nəticəsində sözügedən şəbəkəni müəyyən etdiyi bildirilib.
İran müharibəsinin başlanğıcından bəri Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının Tehranın Körfəz ölkələrinə qarşı təcavüzlərinə qarşı mübarizədə oynadığı fərqli rol özünü büruzə verdi. Bu, Səudiyyə rəhbərliyinin İranın hücumlarından zərər çəkmiş Körfəz dövlətlərinin tələblərinə sürətli reaksiyasında - hava limanlarının və limanların açılması, qida və istehlak malları üçün tədarük zəncirlərinin təmin edilməsi, habelə dünyanın neft tələbatına çevik cavab verilməsində özünü göstərdi. Xüsusilə, "Şərq-Qərb" boru kəmərinin işə salınması və Yənbu limanından gündəlik 7 milyon barel neftin ixrac edilməsi bu fəaliyyətin mərkəzində dayandı.
Pakistanın xarici işlər naziri İshaq Dar apardıqları danışıqlarda böyük irəliləyiş əldə olunacağına əminliyini ifadə edərək bildirib ki, tərəflər arasında atəşkəsə nail olmaq və dialoq prosesini başlatmaq üçün ciddi səylər göstərilib.
Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) rəsmi olaraq öz vətəndaşlarına İraqa səyahət etməyi qadağan edən bir qərar qəbul edib.