#Fridrix Merts

Almaniya kansleri Fridrix Merts İsrailin milli təhlükəsizlik naziri İtamar Ben-Qvirin Qəzza ilə bağlı açıqlamalarını pisləyib. Almaniya hökuməti həmin fikirləri “qeyri-insani” adlandırıb. İsrail mətbuatının məlumatına görə, Ben-Qvir Qəzzada hər gecə 30-40 fələstinlinin öldürülməli olduğunu deyib. Berlin bu cür fikirləri qəbuledilməz hesab edir. Almaniya hökuməti mülki əhaliyə qarşı zorakılığa çağırış xarakterli açıqlamalara qarşı çıxıb. Hökumət eyni zamanda işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində yeni ilhaq addımlarının atılmamalı olduğunu bildirib. Almaniya bölgədə beynəlxalq hüquqa əməl edilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Ben-Qvirin açıqlamaları İsrail daxilində və beynəlxalq səviyyədə yeni mübahisələrə səbəb olub.

Almaniyada hökumətdə kadr dəyişiklikləri gözlənilir. Məlumata görə, kansler Fridrix Merts dəyişiklikləri cümə günü elan edə bilər. Dəyişikliklər Yens Şpanın istefasından sonra gündəmə gəlib. Nina Varkenin kansler aparatının rəhbəri olması ehtimal edilir. Torsten Fray və Karsten Linnemann üçün də yeni vəzifələr nəzərdən keçirilir. Mənbələr danışıqların hələ davam etdiyini bildirirlər. Rəsmi qərar hələ açıqlanmayıb.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Almaniya Kansleri Fridrix Merts Berlində mətbuata açıqlama veriblər. Liderlər Azərbaycan-Almaniya əlaqələrinin yeni mərhələyə keçdiyini bildiriblər. Görüşlərdə enerji, iqtisadiyyat, nəqliyyat, yaşıl enerji və regional təhlükəsizlik məsələləri müzakirə olunub. Almaniya Azərbaycan-Ermənistan sülh prosesinə dəstəyini ifadə edib. İlham Əliyev Azərbaycanın Almaniyaya qaz ixrac etdiyini və gələcəkdə yaşıl enerji əməkdaşlığını genişləndirmək istədiyini bildirib. Tərəflər strateji tərəfdaşlığı gücləndirmək üçün yeni mexanizmlər barədə razılığa gəliblər.

Azərbaycan və Almaniya arasında strateji tərəfdaşlıq üzrə Birgə Bəyannamə imzalanıb. Sənədi Prezident İlham Əliyev və Almaniya Kansleri Fridrix Merts imzalayıb. Bəyannamə siyasi, iqtisadi, enerji, təhlükəsizlik və humanitar sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsini nəzərdə tutur. Tərəflər Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə, dövlət suverenliyinə və beynəlxalq hüquqa sadiqliklərini təsdiqləyiblər. Sənəddə Azərbaycan-Ermənistan sülh prosesinə də toxunulub. Yaşıl enerji, Orta Dəhliz, kənd təsərrüfatı, müdafiə və innovasiya sahələri əsas əməkdaşlıq istiqamətləri kimi göstərilib. Bəyannamə Bakı-Berlin münasibətlərinin yeni strateji mərhələyə keçdiyini göstərir.

Fridrix Merts qeyd edib ki, Almaniya müdafiə xərclərini planlaşdırıldığından daha tez ümumi daxili məhsulun 5 faizi səviyyəsinə çatdıracaq. O bildirib ki, NATO sammiti çərçivəsində ABŞ ilə əldə olunan razılaşmaya əsasən, Almaniya ABŞ istehsalı olan "Tomahawk" qanadlı raketlərini satın alacaq və onları ölkədə yerləşdirəcək.

Almaniyada seçicilərin əhəmiyyətli hissəsi hökumətin müdafiə xərclərini artırmaq planını dəstəkləmir. İctimai rəy sorğularına görə, seçicilərin təxminən 35–40 faizi yenidən silahlanma siyasətinə qarşı çıxan partiyalara üstünlük verir. Kansler Fridrix Merts müdafiə sahəsinə böyük həcmdə investisiya qoyuluşunu və Almaniya ordusunun gücləndirilməsini əsas prioritetlərdən biri elan edib. Hökumət 2030-cu ilədək müdafiə sahəsinə təxminən 900 milyard ABŞ dollarına yaxın vəsait ayırmağı planlaşdırır. Merts hesab edir ki, Avropanın NATO daxilində daha böyük rol oynaması alyansın imkanlarını genişləndirəcək. Bu siyasət ABŞ ilə müdafiə əməkdaşlığının möhkəmləndirilməsi məqsədi daşıyır. Bununla yanaşı, Almaniyada bu planlara qarşı ictimai narazılığın davam etdiyi bildirilir.

Almaniya Kansleri Fridrix Merts Yaxın Şərqin yenidən qurulması ilə bağlı mövqeyini açıqlayıb. O bildirib ki, bölgədə bərpa işlərinə başlanılması üçün əvvəlcə ABŞ ilə İran arasında hərbi qarşıdurma tam dayandırılmalıdır. Kanslerin sözlərinə görə, yalnız bundan sonra maliyyə dəstəyi və infrastrukturun yenidən qurulması məsələləri müzakirə edilə bilər. Fridrix Merts bu açıqlamanı Berlində keçirdiyi mətbuat konfransında verib. Məlumata görə, o, may ayında da ABŞ-nin İran siyasətini tənqid etmişdi. Həmin vaxt Almaniya ilə ABŞ arasında diplomatik fikir ayrılığı yaranmışdı. Almaniya bölgədə sabitliyin bərpasını əsas şərt kimi qiymətləndirir.

Almaniya kansleri Fridrix Merts İsraili Livanın cənubunda genişlənən əməliyyatlarda təmkinli olmağa çağırıb və mülki itlərin artmasından narahatlığını ifadə edib. Merz həmçinin Hezbollah-a silahı yerə qoymaq və eskalasiyanın dayandırılmasını təmin edin. Almaniya dövlətinin vəziyyətinə görə, vəziyyətin pisləşməsi regionda daha geniş təhlükəsizlik monitorinqinə səbəb ola bilər və diplomatik həll yolunun prioritet olması vacibdir.