#BMT Baş Assambleyası

BMT Təhlükəsizlik Şurasında təşkilatın yeni baş katibinin müəyyənləşdirilməsi prosesində ikinci mərhələ qeyri-rəsmi səsvermə keçirilib. Səsvermə BMT-də dərin fikir ayrılıqlarının davam etdiyi bir dövrdə təşkil olunub. Hazırkı baş katib Antonio Quterreşin ikinci və son beşillik mandatı 31 dekabr 2026-cı ildə başa çatacaq. Onu əvəz etmək üçün yarışda üç kişi və beş qadın olmaqla səkkiz namizəd iştirak edir.

Məhəmməd bin Salman Fondu ("Misk") BMT-nin Gənclər İdarəsi ilə birgə Qlobal Gənclər Şəbəkəsinin təsis edildiyini açıqlayıb. Bu barədə elan Cenevrədə keçirilən 31-ci Gənclər Assambleyası çərçivəsində, Beynəlxalq Gənclər Gününə təsadüf edən vaxtda verilib. Tədbirdə 80-dən çox ölkədən olan gənclər BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinə doğru addımları təşviq etmək üçün "Yüksəl, yenidən xəyal et, yenidən qur: Hamı üçün bir dünya" şüarı altında bir araya gəlib.

Donald Tramp Benyamin Netanyahunun ABŞ-da olduğu müddətdə həbs edilməyəcəyini bildirib. Tramp İsrail Baş nazirinə qarşı hər hansı saxlanma tədbirinə icazə verilməyəcəyini açıqlayıb. Bu açıqlama Nyu-York meri Zohran Mamdaninin Netanyahu ilə bağlı mümkün həbs məsələsini araşdırdığını deməsindən sonra səslənib. Netanyahu sentyabrda BMT Baş Assambleyası üçün Nyu-Yorka səfər edə bilər. Onun Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi ilə bağlı hüquqi vəziyyəti beynəlxalq müzakirələrə səbəb olub. ABŞ-da bu məsələ siyasi və hüquqi debat yaradıb. Tramp isə Netanyahuya dəstəyini bir daha nümayiş etdirib.

Nyu-York meri Zohran Mamdani Benyamin Netanyahunu hərbi cinayətkar adlandırıb. O, İsrailin Baş nazirinin Haaqada məhkəmə qarşısında dayanmalı olduğunu bildirib. Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi Netanyahu barəsində 2024-cü ilin noyabrında həbs qərarı çıxarıb. Netanyahunun sentyabr ayında BMT Baş Assambleyası üçün Nyu-Yorka gələcəyi gözlənilir. Mamdani onun həbsinə göstəriş vermək səlahiyyətinin olub-olmadığını araşdırdığını deyib. Məsələ Nyu-York şəhərinin Hüquq İdarəsi ilə müzakirə olunur. ABŞ Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin üzvü deyil və həbs qərarını qəbul etmir. İsrail də Netanyahuya qarşı irəli sürülən ittihamları rədd edir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Təhlükəsizlik Şurasının qeyri-daimi üzvlüyü üzrə keçirilən seçkilərdə Almaniya tarixində ilk dəfə uğursuzluqla üzləşib. BMT Baş Assambleyasında keçirilən gizli səsvermənin nəticələrinə əsasən, Qərbi Avropa və digər dövlətlər qrupuna ayrılmış iki yer uğrunda mübarizədə Portuqaliya və Avstriya qalib gəlib.

2025-ci ilin başa çatması fonunda dünyada baş verən siyasi, hərbi və iqtisadi proseslər qlobal nizamın ciddi şəkildə sarsıldığını göstərir. İlin sonuna yaxın sürətlənən diplomatik təşəbbüslər, münaqişə zonalarında yeni hərbi planlamalar və böyük güclərin açıq rəqabəti beynəlxalq münasibətlər sistemində dərin dəyişikliklərin başlanğıcına işarə edir.

Türkiyə, Beynəlxalq Dənizçilik Təşkilatı (IMO) Şura üzvlüyünə yenidən seçilib. Bu barədə Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyi açıqlama yayıb. Nazirlik bildirir ki, Türkiyə IMO-nun Londonda keçirilən 34-cü Baş Assambleyası çərçivəsində aparılan seçkilərin nəticəsinə əsasən Şura üzvlüyünə yenidən layiq görülüb. Açıqlamada qeyd olunur ki, Türkiyə 1999-cu ildən bəri fasiləsiz şəkildə IMO Şurasında təmsil olunmağı bacarıb.