İşğal altındakı İordan çayının qərb sahilində İsrail qüvvələrinin əməliyyatları və məskunlaşanların hücumları barədə məlumatlar yayılıb. Ramallah yaxınlığında reydlər keçirilib, bir nəfər saxlanılıb. Ətərə kəndi yaxınlığında fələstinlilərə hücum edildiyi bildirilir. Şərqi Qüdsdə bir uşaq saxlanılıb. Cenin bölgəsində torpaq sahəsinin ələ keçirildiyi qeyd olunur. Bölgədə gərginlik davam edir.
#İsrail
Livanın cənubunda İsrail və Hizbullah arasında atəşkəs əsasən qorunur. Rəsmilər son günlərdə demək olar ki, tam sakitlik olduğunu bildirir. Bununla belə, bəzi bölgələrdə İsrail tank atəşi və səs qumbaraları qeydə alınıb. Beyrut üzərində pilotsuz uçuş aparatı müşahidə olunub. Həkimlər vəziyyətin nisbətən sakit olduğunu deyir. Lakin əhali evlərinə qayıtmaqda ehtiyatlı davranır. Atəşkəsin gələcəyi ilə bağlı narahatlıqlar qalır.
İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu Livanın cənubunda ordunun tam hərəkət azadlığına malik olduğunu bildirib. O qeyd edib ki, İsrail hərbçiləri istənilən təhlükəyə qarşı sərbəst şəkildə əməliyyat keçirə bilər. Netanyahu “təhlükəsizlik zonası”nın lazım olan müddətə qədər saxlanılacağını deyib. Baş nazir əmrlərdə dəyişiklik olmadığını vurğulayıb. Qərarın İsrailin şimal bölgələrinin təhlükəsizliyinə yönəldiyi bildirilib. Regionda gərginlik davam edir.
Ross Harrison İsveçrə danışıqlarını müsbət ilk addım kimi qiymətləndirib. O bildirib ki, ABŞ və İran mövqeləri arasında müəyyən yaxınlaşma var. Danışıqlarda BAEA müfəttişlərinin rolu və deeskalasiya mexanizmləri əsas istiqamətlərdir. Ekspertin fikrincə, tərəflər müharibədən daha çox danışıqlardan fayda görür. Lakin siyasi faktorlar prosesi çətinləşdirə bilər. Ən böyük maneə isə Livanın cənubundakı vəziyyət kimi göstərilir. İsrail və regional dinamika danışıqların taleyinə təsir edir.
İran rəsmisi Qədir Nizami ölkənin istənilən təhlükəyə qarşı hazır olduğunu bildirib. O qeyd edib ki, ABŞ ilə danışıqlara baxmayaraq hərbi qüvvələr yüksək hazırlıq vəziyyətindədir. Nizami ABŞ və İsrailin son bir ildə İrana qarşı hücumlar etdiyini xatırladıb. İran diplomatiya ilə yanaşı təhlükəsizliyə də önəm verdiyini vurğulayıb. Rəsmi həmçinin Çin rəsmiləri ilə görüş keçirib. Tehran etimadsızlıq mühitinin davam etdiyini bildirir. Regionda gərginlik qalmaqdadır.
Qəzzada son 24 saat ərzində İsrail hücumları nəticəsində 3 nəfər həlak olub, 11 nəfər yaralanıb. Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, oktyabr ayında elan olunan atəşkəsdən sonra ölənlərin sayı 1024-ə çatıb. Yaralıların sayı isə 3260 nəfər olub. Dağıdılmış binaların altından yüzlərlə meyit çıxarılıb. Axtarış-xilasetmə işləri davam edir. Humanitar vəziyyətin ağır olduğu bildirilir. Qəzzada itkilər artmaqda davam edir.
Livan Prezidenti Cozef Aun ölkənin adından heç kimin danışıqlar aparmadığını bildirib. O qeyd edib ki, Livan beynəlxalq təşəbbüsləri dəstəkləyir, lakin daxili işlərə müdaxiləni qəbul etmir. Prezident dövlətin bütün vətəndaşların təhlükəsizliyinə cavabdeh olduğunu vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, güclü və birləşmiş dövlət quruculuğu əsas prioritetdir. Aun siyasi rəqabətin dövlətin inkişafına mane olmamalı olduğunu bildirib. Eyni zamanda İran İsrailin Livandan çıxmasını tələb edib. Mövzu ABŞ-İran danışıqları fonunda gündəmdədir. Livanda gərginlik davam edir.
Tzipi Livni İsrail hökumətini Livan siyasətinə görə tənqid edib. O, hazırkı yanaşmanın strateji səhv olduğunu bildirib. Livni hesab edir ki, ABŞ-İran danışıqları çərçivəsində İsrailin Livandakı əməliyyatlarının dayandırılması üçün mövcud mexanizm uğursuzdur. Keçmiş nazir BMT TŞ-nin 1701 saylı qətnaməsinin daha effektiv icrasını təklif edib. Onun fikrincə, İran və Hizbullah əvvəl daha zəif mövqedə idi. Livni hərbi gücə əsaslanan siyasətin nəticə vermədiyini vurğulayıb. O, hökumətin dəyişməli olduğunu bildirib. Mövzu İsrail daxilində siyasi müzakirələri yenidən gücləndirib.
Qəzzada humanitar vəziyyət getdikcə pisləşir. BMT-nin hesabatına görə, atəşkəsdən sonra 1005 nəfər həyatını itirib, 3157 nəfər yaralanıb. İsrail qüvvələrinin irəliləməsi onlarla ailənin köçməsinə səbəb olub. Yanacaq çatışmazlığı yardım əməliyyatlarını ciddi şəkildə məhdudlaşdırır. Sığınacaqlarda sıxlıq və su qıtlığı xəstəliklərin yayılmasına şərait yaradır. Həşərat və siçovulların artması əlavə risklər yaradır. Humanitar təşkilatlar vəziyyətin kritik olduğunu bildirir. Bölgədə böhran dərinləşir.
Livan parlamentinin üzvü Nəcat Aun Saliba ölkə əhalisinin müharibə və dağıntılardan yorulduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, insanlar ailələrini, evlərini və dolanışıq imkanlarını itirirlər. Deputat hadisələrin dövlət üçün də ciddi maliyyə yükü yaratdığını qeyd edib. Saliba hesab edir ki, həm İsrail, həm də Hizbullah Livan ərazisindən öz məqsədləri üçün istifadə edir. O bildirib ki, qarşılıqlı hücumlar indiyədək heç bir real nəticə verməyib. Deputat gərginliyin davam etdirilməsinin çıxış yolu olmadığını vurğulayıb. Onun fikrincə, tərəflər qarşıdurma əvəzinə həll yolları axtarmalıdırlar. Livanda sülhə çağırışlar getdikcə artır.
Qəzzanın Bureyc qaçqın düşərgəsində İsrail hava zərbəsi nəticəsində "Əl-Cəzirə Mübaşir" kanalının operatoru Əhməd Vişah həlak olub. "Əl-Cəzirə" hadisəni jurnalistlərə qarşı növbəti hücum kimi qiymətləndirib. Gün ərzində Qəzzada baş verən hücumlarda azı 10 nəfərin öldüyü bildirilir. Əhməd Vişahın qardaşı Məhəmməd Vişah da bu ilin aprel ayında İsrail atəşi nəticəsində həyatını itirmişdi. İsrail ordusu onun HƏMAS-la əlaqəli olduğunu iddia etsə də, bununla bağlı sübut təqdim etməyib. Jurnalistləri Müdafiə Komitəsinin məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabrından bəri Qəzzada azı 260 jurnalist öldürülüb. Hadisə beynəlxalq media qurumlarının diqqətini cəlb edib. Bölgədə jurnalistlərin təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqlar artır.
Benyamin Netanyahu İsrail qoşunlarının Livanın cənubunda qalacağını bildirib. Onun sözlərinə görə, bu qərar İsrailin şimal sərhədlərinin təhlükəsizliyinin təmin olunması məqsədi daşıyır. Baş nazir ordunun bölgədə fəaliyyətini davam etdirəcəyini vurğulayıb. Netanyahu Hizbullahın mümkün hücumlarına sərt cavab verilməsi barədə göstəriş də verib. Eyni zamanda İsrail qüvvələrinə qarşı təhlükələrin aradan qaldırılması tapşırılıb. Açıqlama atəşkəs ətrafında mübahisələrin davam etdiyi dövrdə verilib. Livan və İsrail arasında gərginlik hələ də yüksək olaraq qalır. Bölgədəki vəziyyət diqqətlə izlənilir.