BAKI, VOA, Orxan Qədirzadə

ABŞ-ın Alyaska ştatının cənubunda Rixter şkalası üzrə 9.2 bal gücündə qeydə alınan və ölkə tarixinin ən güclü zəlzələsi kimi yadda qalan fəlakət nəticəsində azı 131 nəfər həlak olub, minlərlə insan yaralanıb. Episentri Prins-Uilyam boğazından təxminən 12 mil şimalda yerləşən bu nəhəng yeraltı təkanlar təkcə Alyaskada deyil, Kanada və digər beynəlxalq ərazilərdə, ümumilikdə 300 min kvadrat mil sahədə hiss edilib.

Alyaskanın ən böyük şəhəri olan Ankoric fəlakətin mərkəzində qalıb. Cəmi üç dəqiqə davam edən təkanlar zamanı şəhər mərkəzindəki 30-a yaxın yaşayış və kommersiya binası yerlə-yeksan olub.

Zəlzələnin bilavasitə təsiri nəticəsində 15 nəfər həlak olub.

Alyaska, Kanada və ABŞ-ın Qərb sahillərində ümumi əmlak ziyanı 400 milyon dollardan çox qiymətləndirilir.

Zəlzələdən dərhal sonra yaranan nəhəng sunami əsl faciəyə səbəb olub. Alyaska körfəzi boyunca yerləşən şəhərləri viran qoyan dalğaların hündürlüyü bəzi nöqtələrdə 100 futdan (təxminən 30 metr) yuxarı qalxıb.

Alyaskada 110 nəfər, ABŞ-ın Qərb sahillərində isə 15 nəfər nəhəng dalğaların qurbanı olub.

Fəlakətin təsiri Kanadanın Britaniya Kolumbiyası əyalətinə, Havay adalarına və ABŞ-ın bütün Sakit okean sahillərinə qədər uzanıb.

Hadisənin ertəsi günü ABŞ Prezidenti Lindon Conson Alyaskanı rəsmi olaraq "fəlakət zonası" elan edib. Bu addım bölgəyə federal yardımların sürətlə çatdırılmasına və infrastrukturun bərpasına şərait yaradıb. Bu zəlzələ seysmologiya tarixində ən çox öyrənilən hadisələrdən biri olaraq qalır və müasir tikinti standartlarının formalaşmasında mühüm rol oynayıb.