BAKI,VOA

12 May tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:

1191 – İngiltərə Kralı I Riçard (Şirürəkli Riçard) Kiprdə Navarralı Berenqaria ilə evləndi; həmin gün Berenqaria İngiltərə kraliçası elan edildi.

1780 – Amerika İnqilabı zamanı Çarlston şəhəri Britaniya qüvvələrinə təslim oldu; bu, müharibə zamanı ABŞ üçün ən böyük məğlubiyyətlərdən biri sayılır.

1846 – Donner Partiyası Kaliforniyaya köç etmək üçün Missuri ştatının Independence şəhərindən yola çıxdı; bu səyahət faciəvi nəticələndi.

1932 – Məşhur pilot Çarlz Lindberqin oğlunun cəsədi Nyu Cersidə tapıldı; bu, ABŞ tarixində ən çox diqqət çəkən oğurluq hadisələrindən biri oldu.

1933 – ABŞ Prezidenti Franklin D. Ruzvelt, Böyük Depressiya dövründə iqtisadi dəstək məqsədilə Federal Təcili Yardım İdarəsi və Kənd Təsərrüfatı Tənzimləmə İdarəsini təsis etdi.

1949 – Sovet İttifaqı, Qərbi Berlinə tətbiq etdiyi blokadanı ləğv etdi; bu, Soyuq Müharibənin ilk böyük böhranlarından biri idi.

1958 – ABŞ və Kanada, Şimali Amerika Hava Müdafiə Komandanlığını (NORAD) qurmaq üçün razılaşma imzaladılar.

1975 – Kambocada yeni qurulan "Khmer Rouge" hökuməti, beynəlxalq sularda ABŞ-ın "Mayaguez" ticarət gəmisini ələ keçirdi; bu, üç gün davam edən döyüşlərə səbəb oldu.

1982 – Portuqaliyanın Fatima şəhərində, Papa II Con Paul, silahlı bir rahib tərəfindən hücuma məruz qaldı; təhlükəsizlik qüvvələri hücumçunu zərərsizləşdirdi.

1992 – Nelson Mandela insan haqlarının pozulmasına görə Beynəlxalq Atatürk Sülh Mükafatından imtina edib.

2008 – Çinin Siçuan əyalətində 7.9 bal gücündə zəlzələ baş verdi; nəticədə 87,000-dən çox insan həlak oldu və ya itkin düşdü.

2014 – Ukraynanın şərqindəki separatçılar, Donetsk və Luqansk bölgələrində keçirilən qeyri-rəsmi referendumlarda müstəqillik elan etdilər.

2015 – Nepalda 7.3 bal gücündə ikinci böyük zəlzələ baş verdi; bu, bir neçə həftə əvvəlki 7.8 bal gücündəki zəlzələdən sonra ölkəni yenidən sarsıtdı.

2016 – Braziliya Senatı, Prezident Dilma Ruzefin impiçmenti üçün səs verdi və onu vəzifəsindən müvəqqəti uzaqlaşdırdı.

2017 – "WannaCry" adlı ransomware hücumu, dünya üzrə minlərlə kompüter sistemini iflic etdi; bu, kibertəhlükəsizlik sahəsində böyük narahatlığa səbəb oldu.

2018 – Fransanın Paris şəhərində bıçaqlı hücum nəticəsində bir nəfər həlak oldu, dörd nəfər yaralandı; polis hücumçunu zərərsizləşdirdi.

2019 – Burkina Fasoda silahlı şəxslər kilsəyə hücum edərək altı nəfəri, o cümlədən bir keşişi öldürdülər.

2020 – Əfqanıstanın Kabul şəhərindəki doğum evinə silahlı hücum nəticəsində 24 nəfər, o cümlədən yeni doğulmuş körpələr həyatını itirdi.

2021 – İsrail və HƏMAS arasında Qəzzada qarşıdurmalar davam etdi; İsrailin hava hücumları nəticəsində 37 fələstinli mülki şəxs həlak oldu.

2022 – Astronomlar, Süd Yolu qalaktikasının mərkəzində yerləşən superkütləvi qara dəliyin ilk görüntüsünü təqdim etdilər.

2023 – İsrailin Qəzza zolağına hava hücumları nəticəsində yeddi nəfər, o cümlədən dörd PFLP üzvü öldürüldü.

2024 – Rusiya Müdafiə Nazirliyi, Xarkov vilayətində bir neçə kəndin ələ keçirildiyini elan etdi; eyni zamanda, Belgorod şəhərindəki raket hücumu nəticəsində 17 mülki şəxs həlak oldu, 30 nəfər yaralandı.

2025 – PKK Terror təşkilatı özünü ləğv etdi.