Redaktorun Seçimi

Qədim Misir incəsənəti min illərdir insanları valeh edir. Erkən Yunan və sonrakı Roma sənətçiləri Misir texnikalarından təsirlənmiş, bu sənət üslubu isə bu günə qədər bir çox mədəniyyətlər üçün ilham mənbəyinə çevrilmişdir. Sonrakı dövrlərdən fərqli olaraq, Misir sənətçilərinin adları bizə məlum deyil və bunun çox maraqlı bir səbəbi var: Misir incəsənəti estetik zövqdən çox funksional məqsədlər üçün yaradılırdı.

Bir neçə amerikalı rəsmisinin bölgəyə səfəri ilə eyni vaxtda İsrail İran məsələsində susqunluğunu qorumağa davam edir. Ehtimallara görə, İsrail pərdə arxasında ABŞ-ı Tehrana qarşı hökumətin devrilməsi ilə nəticələnəcək genişmiqyaslı hücuma sövq etməyə çalışır. Qeyri-rəsmi proqnozlar isə bu hücumun ehtimalı barədə fərqlidir.

İslam dinində xəstələr üçün müstəsna hökmlər nəzərdə tutulmuşdur. Bəqərə surəsində orucun fərz edildiyi ayədə Allah Təala belə buyurur: “(Oruc tutmaq) sayı müəyyən olan (bir ay) günlərdir. (Bu günlərdə) sizdən xəstə və ya səfərdə olanlar tutmadığı günlər qədər başqa günlərdə oruc tutmalıdırlar. Oruc tutmağa taqəti olmayanlar isə (hər günün əvəzində) bir yoxsulu doyduracak qədər fidyə verməlidirlər. Hər kəs könüllü xeyir iş görərsə (həm oruc tutub, həm də fidyə verərsə), bu onun üçün daha yaxşı olar. Bilsəniz oruc tutmaq sizin üçün nə qədər xeyirlidir!”

Türklər arasında buddizmin yayılması tarixi 385–550-ci illər arasında Şimali Çində qurulan Toba dövləti dövrünə təsadüf edir. Həmin dövrdə əslən türk olan Tobalar dövlət idarəçiliyində çinlilərdən məmur qismində istifadə edirdilər. Lakin zaman keçdikcə bu yaxınlıq Tobaların buddizmi qəbul etməsinə və tədricən çinlilərlə qarışaraq öz milli kimliklərindən uzaqlaşmasına səbəb oldu.

Yuxuda akrobat görmək, adətən, insanın hazırkı vəziyyətinin təhlükəli və etibarsız ola biləcəyinə dair xəbərdarlıq kimi yozulur. Bu cür yuxu, xüsusilə qərar verərkən təkbaşına tələsməməyi, ətrafdakıların rəyini dinləməyi və riskləri əvvəlcədən qiymətləndirməyi tövsiyə edən işarə sayılır. Çünki diqqətli davranmaq həmin riskdən daha asan və zərərsiz çıxmağa kömək edə bilər.

Lilitin özü Müqəddəs Kitabın əsas mətnlərində ayrıca personaj kimi xatırlanmır. Lakin qədim dövrün sonlarında, eramızın 500-cü ilindən etibarən Mandaean və yəhudi mənbələrində Lilit müxtəlif tilsimlərdə və qısa mifoloji hekayələri özündə cəmləşdirən "historiolalarda" peyda olur. O, Babil Talmudunda və Zohar kitabında "insanla ilk dəfə cinsi əlaqədə olan, odlu və ehtiraslı bir qadın" kimi təsvir edilir. Maimonid və Menaxem Meiri kimi bir çox yəhudi din alimləri isə Lilitin mövcudluğunu rədd edirlər.

Son həftələrdə İranın müxtəlif şəhərlərində yenidən alovlanan etirazlar müşahidəçilər arasında tanış bir sualı gündəmə gətirib: İslam Respublikasının süqutu yaxınlaşırmı? Qiymət artımı, milli valyutanın dəyərdən düşməsi, işçi tətilləri və dini hakimiyyətə qarşı açıq meydan oxumalar əslində əksər rejimləri sarsıda biləcək səviyyədədir. Lakin "Nüvə İrana Qarşı Birləşmiş Şəxslər" təşkilatının baş məsləhətçisi və siyasi elmlər üzrə professor Səid Qolkarın "Foreign Policy"də dərc olunan məqaləsinə görə, İrandakı kütləvi etiraz dalğaları hələ də siyasi parçalanmaya çevrilməyib. Problemin mahiyyəti geniş müxalifətin olmamasında deyil; məsələ İrandakı hakimiyyət sisteminin elə başlanğıcdan məhz bu cür böhranlara qarşı davamlı qurulmasındadır.

Mən Suriyadakı son proseslərin və baş verənlərin geosiyasi analizini aparmaq, pərdəarxası məqamları açmaq və Türkiyənin bu mərhələdəki rolundan bəhs etmək niyyətində idim. Lakin Suriyanın rifah dövrünə, vətəndaş müharibəsinə, inqilab günlərinə şahidlik etmiş, milyonlarla suriyalı ərəb, türkmən və kürd qaçqının yaşadığı ağrı-acını dinləmiş bir insan kimi hiss etdim ki, məsələyə fərqli bucaqdan baxmalıyam.

Zahirən elə görünürdü ki, "Suriya Demokratik Qüvvələri"nin (SDQ/ PKK terror təşkilatının Suriya qolu) nüfuzunun süqutu cəmi bir neçə gün ərzində Şimali və Şərqi Suriyada güc balansını dəyişən sürətli hərbi əməliyyatın nəticəsidir. Lakin yerdə baş verənlər, əslində ölkədəki nüfuz xəritəsini yenidən formalaşdıran, diqqətdən kənarda, bir sıra məxfi görüşlər və gizli razılaşmalar vasitəsilə qurulan mürəkkəb siyasi və diplomatik yolun son halqası idi.

Suriyanın şərqində – Rakka, Deyr əz-Zor və Həsəkə xəttində baş verən son hadisələr bir daha göstərdi ki, bölgədə silahlı gücdən daha vacib olan faktor sosial legitimlik və yerli dayaqlardır. Suriya Ordusunun YPG/SDG-yə qarşı apardığı əməliyyatların qısa müddətdə nəticə verməsinin əsas səbəbi məhz Ərəb qəbilələrinin açıq şəkildə Dəməşqin yanında yer alması oldu. Bu proses təkcə hərbi əməliyyat kimi deyil, regional siyasi düzənin yenidən formalaşması baxımından oxunmalıdır.