BAKI. VOA
BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) son hesabatına əsasən, 2026-cı ilin aprel ayında qlobal ərzaq qiymətləri ardıcıl üçüncü ay yüksəlib. Hesabatda bu bahalaşmanın əsas səbəbləri kimi enerji qiymətlərinin yüksəlməsi və Yaxın Şərqdə davam edən gərginliyin qlobal tədarük zəncirinə təsiri göstərilir.
VOA xəbər verir ki, FAO-nun Ərzaq Qiymətləri İndeksi aprel ayında orta hesabla 130,7 bənd təşkil edib. Bu göstərici mart ayı ilə müqayisədə 1,6 faiz, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə isə 2 faiz yüksək olub.
Hesabatda bildirilir ki, taxıl qiymətlərində nisbətən artım müşahidə olunub. Xüsusilə buğda qiymətləri ABŞ-ın bəzi bölgələrində quraqlıq riski və Avstraliyada yağıntıların azalacağı gözləntiləri səbəbindən yüksəlib. Analitiklər həmçinin enerji qiymətlərinin bahalaşması və Hörmüz boğazı ətrafındakı gərginlik fonunda gübrə xərclərinin artmasının fermerləri daha az gübrə tələb edən məhsullara yönəltdiyini, bunun isə gələn il buğda əkinlərinin azalması ilə bağlı narahatlıqları artırdığını qeyd edirlər.
FAO-nun baş iqtisadçısı Maksimo Torero bildirib ki, Hörmüz boğazı ətrafındakı böhranın yaratdığı çətinliklərə baxmayaraq, qlobal aqroərzaq sistemləri dayanıqlılıq nümayiş etdirir.
“Taxıl qiymətlərində hələlik cüzi artım müşahidə olunub. Buna əvvəlki mövsümlərdən qalan ehtiyatların və kifayət qədər təklifin mövcudluğu dəstək verir. Lakin bitki yağlarının qiymətləri daha sürətlə yüksəlir. Bunun əsas səbəbi xam neftin bahalaşması nəticəsində bioyanacaqlara tələbin artmasıdır ki, bu da bitki yağı bazarlarında əlavə gərginlik yaradır”, – deyə Torero vurğulayıb.
Bitki yağlarının qiymətləri aprel ayında 5,9 faiz artaraq 2022-ci ilin iyulundan bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb. FAO bildirir ki, xam neft qiymətlərinin yüksəlməsi bioyanacaq istehsalına marağı artırıb və bu da palma, soya, günəbaxan və kolza yağlarının bazarında qiymət artımına səbəb olub.
Eyni zamanda, ət qiymətləri də aprel ayında rekord həddə yüksəlib. Bu artım əsasən mal əti və donuz əti qiymətlərinin bahalaşması ilə əlaqələndirilir. Süd məhsulları və şəkər qiymətləri isə əsas istehsalçı ölkələrdə təklifin yaxşılaşması fonunda geriləyib.
Daha əvvəl yayılan məlumatlarda Dünya Bankının 2026-cı ildə qlobal enerji qiymətlərinin 24 faiz, ümumi əmtəə qiymətlərinin isə təxminən 16 faiz arta biləcəyini proqnozlaşdırdığı qeyd olunub.