#İsrail Livan münasibətləri

İsrail ordusu Livan hökumətinin Hizbullahın tərksilah edilməsi prosesində irəliləyiş olduğunu elan etməsinə baxmayaraq bazar ertəsi ölkənin cənubuna silsilə hava zərbələri endirib. İsrail hərbçiləri bir müddət əvvəl Livanın cənubundakı bir neçə bölgədə Hizbullah tərəfindən terrorçuların təlimi üçün istifadə edilən infrastrukturun hədəf alındığını bildirib. Rəsmi bəyanatda bu nöqtələrin İsrail qüvvələrinə və mülki şəxslərə hücum hazırlamaq məqsədilə istifadə edildiyi qeyd olunub. Livanın Milli İnformasiya Agentliyi isə İsrailin ən azı beş kəndi — Ansar, Zərariyə, Kfar Melki, Nahr əl-Şita və Buslayan itop və hava atəşinə tutduğunu xəbər verib.

İsrail döyüş təyyarələri Livanın cənubunda bir neçə ərazini hədəf alıb. Məlumata görə, İsrail 27 noyabr 2024-cü ildə əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq Livana qarşı hücumlarını davam etdirir. İsrail təyyarələri cənubdakı Ansar və Zarariye qəsəbələri arasındakı bölgə ilə yanaşı Ukmata Obası, Reyhan bölgəsi və Kıferva ilə İzze qəsəbələri arasındakı əraziləri hədəf alıb. Sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülərdə hücumdan sonra bəzi hədəflərdən dumanların yüksəldiyi müşahidə olunub.

İsrail ordusunun Livan şəhərində Sur qəsəbəsində bir araca pilotsuz uçuş aparatı (PUA) ilə hücum etdiyi və nəticədə 1 nəfərin yaralandığı bildirilib. Sur şəhərinə bağlı Cenata qəsəbəsində gecə saatlarında baş verən hücum zamanı avtomobil hədəf alınıb və bir nəfər xəsarət alıb. Qeyd edək ki, İsrail, 2023-cü ilin oktyabrında Livana qarşı hücumlara başlamış və bu hücumlar 2024-cü ilin sentyabrında genişmiqyaslı münaqişəyə çevrilmişdi. Münaqişədə 4 mindən çox insan həyatını itirmiş, təxminən 17 min nəfər yaralanmışdı.

Livanın xarici işlər naziri Yusuf Rəcci İsrailin Livana qarşı genişmiqyaslı hücumlara hazırlaşdığına dair ərəb və beynəlxalq tərəflərdən xəbərdarlıqlar aldıqlarını bildirib. Nazir Rəcci Qətər mərkəzli “Al Jazeera” ərəb televiziya kanalına gündəmlə bağlı açıqlamalar verib. Rəcci atəşkəsə baxmayaraq İsrailin Livan ərazisinə hücumlarını davam etdirdiyinə diqqət çəkərək, bunun dayandırılması üçün intensiv diplomatik fəaliyyət apardıqlarını qeyd edib.

İsrail hərbi təyyarələri Livanın cənub və şərq bölgələrinə hava hücumları həyata keçirib. İsrail 27 noyabr 2024-cü ildə əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq, Livana qarşı hücumlarını davam etdirir. İsrail hərbi təyyarələri ölkənin cənubundakı Çarmak, Mahmhudiye, Zarariye, Ansar, Tuffahta, Beyseriyye, Rafi Dağı, Saced, Reyhan, Armata, Ceba, Tebne və Vadi Bengol bölgələrini hədəf alıb. Bundan əlavə, Livanın şərqindəki Qərbi Bekaa bölgəsində Zalaya Vadisinə də 4 hava hücumu həyata keçirilib.

İsrail ordusunun Lübnanın cənubundakı Nebatiye vilayətində bir avtomobilə pilotsuz uçuş aparatı (İHA) ilə etdiyi hücumda 1 nəfər ölüb, 11 nəfər yaralanıb. Rəsmi məlumatlara görə, Nebatiyəyə bağlı Bint Cubeyl rayonunun Tayri qəsəbəsində hərəkətdə olan avtomobil İsrail İHA-sı tərəfindən hədəf alınıb. Hücum zamanı hədəfə yaxın keçən məktəb avtobusundakı bir neçə şagird və sürücü yaralanıb.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarlığının sözçüsü Tamin əl-Xitan bildirib ki, İsrailin Livanla 2024-cü ilin noyabrında əldə etdiyi atəşkəsi pozması nəticəsində 114 mülki şəxs həlak olub. Əl-Xitan, Anadolu Agentliyinin “İsrail ordusu, atəşkəsə baxmayaraq Livanın cənubundakı dörd qəsəbədə bəzi məntəqələrə hücum təhdidi irəli sürərək, orada yaşayan sakinlərdən ərazini tərk etmələrini istəyib. Bu vəziyyəti necə qiymətləndirirsiniz, İsrailin bu addımını pisləyirsinizmi?” sualını yazılı şəkildə cavablandırıb.

İsrail ordusu Livanın cənubundakı Nəbətiyyə vilayətində bir avtomobili pilotsuz uçuş aparatı (PUA) ilə hədəfə alıb. Livanın rəsmi NNA agentliyinin məlumatına görə, Nəbətiyyəyə tabe olan Bint Cubeyl rayonunda bir avtomobil İsrailə məxsus PUA tərəfindən vurulub. Hücum nəticəsində yaralıların olduğu və təcili tibbi yardım qruplarının hadisə yerinə cəlb edildiyi bildirilib. Livan rəsmiləri hadisə ilə bağlı hələlik açıqlama verməyiblər.

İran Xarici İşlər Nazirliyi İsrail rejiminin Livanın müxtəlif bölgələrinə qarşı apardığı hərbi təcavüzü qətiyyətlə pisləyib. Cümə günü yayılan açıqlamada nazirlik Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, beynəlxalq icma və regional ölkələrin işğalçı rejimin hərbi təcavüzünə qarşı durmaq və bu rejimi məsuliyyətə cəlb edib cəzalandırmaq öhdəliyini vurğulayıb. Nazirlik İsrail rejiminin toxunulmazlığı və genişlənmə siyasətinin regionda sülh və təhlükəsizlik üçün təhlükəli nəticələr doğuracağı barədə xəbərdarlıq edib.

İsrail ordusu Livanın cənubundakı Sur vilayətində bir əraziyə hava zərbəsi endirib. Livanın rəsmi NNA agentliyinin məlumatına görə, hücum Tora və Abbasiye qəsəbələri arasındakı açıq ərazini hədəf alıb. Hadisə yerinə təcili tibbi yardım qrupları göndərilib. Livan rəsmiləri hücumla bağlı və mümkün itkilər barədə hələlik açıqlama verməyib. Sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülərdə zərbə endirilən ərazidən qalxan tüstü müşahidə olunur.

Livan Prezidenti, general Cozef Aun, bazar ertəsi bildirib ki, ölkənin İsraillə danışıqlardan başqa çıxış yolu qalmayıb. Prezident Sarayının yaydığı bəyanata görə, dövlət başçısı danışıqlar dilinin müharibə dilindən daha vacib olduğunu vurğulayıb. İsraillə mümkün danışıqlar barədə danışan Aun qeyd edib ki, siyasətdə üç vasitə mövcuddur – diplomatik, iqtisadi və hərbi.

Livanın Baş naziri Nəvvaf Səlam cümə günü bildirib ki, hökumət Fələstin düşərgələrindəki silahlanma məsələsi ilə bağlı ciddi addımlar atıb və bir daha vurğulayıb ki, silah yalnız dövlətin əlində olacaq və bu mövzuda geri dönüş yoxdur. Rəsmi “Livan Milli İnformasiya Agentliyi”nin məlumatına görə, bunu Səlam təhlükəsizlik vəziyyəti və silahın təkcə dövlət tərəfindən idarə olunmasına dair sualı cavablandıraraq deyib.