Türkiyə Prezident Administrasiyasının Kommunikasiya İdarəsinin rəhbəri Burhanəddin Duran Ankarada keçirilən "Media perspektivindən münaqişə bölgələrində Türkiyənin sülh rolu" panelində mühüm bəyanatlarla çıxış edib. Duran Türkiyənin Suriya xalqının haqlı mübarizəsində hər zaman onların yanında olacağını və bölgədə sabitliyin bərpası üçün səylərini davam etdirəcəyini vurğulayıb.
#Suriya münaqişəsi və Türkiyənin rolu
Suriya Prezidenti Əhməd əş-Şara gələn həftənin çərşənbə akşamı rəsmi danışıqlar aparmaq üçün Berlinə yollanacaq. Almaniya Prezidentinin Ofisi suriyalı liderin həmkarı Frank-Valter Ştaynmaer ilə görüşəcəyini təsdiqləyib. Almaniya hökuməti bu səfər çərçivəsində suriyalı qaçqınların geri qaytarılması prosesini sürətləndirməyi planlaşdırır. Kansler Fridrix Mersin rəhbərlik etdiyi koalisiya hökuməti üçün bu məsələ hazırda əsas prioritetlərdən biri hesab olunur. Qeyd edək ki, Almaniyada təxminən bir milyona yaxın suriyalı qaçqın yaşayır və kansler Mers artıq mühacirlərin sığınacaq axtarması üçün heç bir səbəbin qalmadığını bəyan edib.
Türkiyə Böyük Millət Məclisinin (TBMM) sədri Numan Kurtulmuş bildirib ki, 10 mart tarixli razılaşma çərçivəsində SDQ-nin (Suriya Demokratik Qüvvələri) qısa müddətdə Suriyanın yeni idarəetmə sisteminə inteqrasiya olunması vacibdir.
Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan, milli müdafiə naziri Yaşar Güler və Milli Kəşfiyyat Təşkilatının (MİT) rəhbəri İbrahim Kalın rəsmi təmaslar üçün Suriyanın paytaxtı Dəməşqə səfər edib. Məlumata görə, Türkiyə nümayəndə heyəti Dəməşqdə Suriya Prezidenti Şara və digər yüksək vəzifəli suriyalı rəsmilərlə görüşlər keçirəcək. Səfər çərçivəsində Türkiyə–Suriya münasibətlərinin son bir il ərzindəki inkişafı siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik aspektləri ilə hərtərəfli şəkildə qiymətləndiriləcək.
27 noyabr 2024 səhərinin erkən saatlarından sonra Suriya artıq əvvəlki Suriya deyildi. “Hücumları Əngəlləmə Əməliyyatı” başladıqdan sonra on dörd il davam edən inqilab, müharibə və parçalanmadan sonra gözlənilən an gəldi. Yalnız on iki gün ərzində Bəşşar Əsəd rejimi görünməmiş sürətlə dağılaraq vilayətlər tədricən azad edildi və 8 dekabr səhəri döyüşçülər Dəməşqə daxil olaraq rejimin sona çatdığını elan etdilər. Eyni günün axşamı rejim lideri Moskvaya qaçarkən görüntüləndi.
BMT Təhlükəsizlik Şurası Suriya Prezidenti Əhməd əş-Şəraaya qarşı tətbiq olunan sanksiyaları ləğv edib. Məlumata görə, o, bazar ertəsi günü Ağ Evdə ABŞ Prezidenti Donald Tramp ilə görüşəcək.
İsrail mətbuatı Türkiyənin Suriya və İordaniya vasitəsilə Körfəz ölkələrinə uzanan quru dəhliz açmaq təşəbbüsünü narahatlıqla qarşılayıb. İsrail mətbuatı Türkiyənin Suriya və İordaniya vasitəsilə Körfəz ölkələrinə uzanan quru dəhliz açmaq təşəbbüsünü narahatlıqla qarşılayıb. İsrail mərkəzli Globes xəbər saytı, Ticarət Naziri Ömər Bolatın Suriya və İordaniya vasitəsilə Körfəz ölkələrinə uzanan quru dəhlizinin ən gec gələn il istifadəyə veriləcəyini açıqlamasını işıqlandıraraq, Türkiyənin yalnız Suriya ilə deyil, İsrail ətrafında da mövqeyini gücləndirdiyini qeyd edib.
Suriya Gömrük və Sərhəd İdarəsinin rəsmisi Əhməd Alluş, Bəşər Əsəd rejiminin devrilməsindən sonra sərhəd-keçid məntəqələrində aparılan modernləşmə işləri, narkotiklərlə mübarizə, eləcə də ölkənin ixrac-idxal potensialı barədə “Anadolu” agentliyinə müsahibə verib. Alluş bildirib ki, Türkiyə “azadlıqdan bu yana” Suriyaya göstərdiyi davamlı dəstək üçün minnətdarlıqla xatırlanır. Onun sözlərinə görə, iki ölkə arasında ticarət, nəqliyyat və sərhəd idarəçiliyi sahələrində sıx əməkdaşlıq aparılır.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbul Konqres Mərkəzində keçirilən 41-ci İSEDAK Toplantısı Açılış Mərasimində Suriyanın bərpası ilə bağlı mühüm açıqlamalar verib. Ərdoğan, qonşu ölkənin ən qısa zamanda əvvəlki günlərinə qayıtmasının Türkiyə üçün əsas prioritet olduğunu vurğulayıb. “Qonşumuz Suriyanın yenidən ayağa qalxması, ən qısa zamanda əvvəlki günlərinə qayıtması əsas prioritetimizdir. Bu istiqamətdə İSEDAK çərçivəsində Suriyaya xüsusi dəstək proqramını da başladırıq.” - deyə Ərdoğan qeyd edib. Prezident son toplantıdan bu yana Yaxın Şərq və dünya üzrə tarixi hadisələrə şahidlik etdiklərini deyib. O, Suriya xalqının 14 il boyunca ağır itkilər verdiyini, Baas rejimi və terror təşkilatlarının hücumlarında təxminən 1 milyon suriyalının həyatını itirdiyini, milyonlarla insanın isə Türkiyə də daxil olmaqla digər ölkələrə köç etmək məcburiyyətində qaldığını xatırladıb. Ərdoğan Türkiyənin suriyalı qaçqınlara qonaqpərvərlik göstərdiyini və qardaşlıq borcunu yerinə yetirməyə çalışdığını bildirib.
Türkiyənin daxili işlər naziri Ali Yerlikaya, 8 dekabr 2024-cü ildən bu günə qədər 509 min 387 suriyalının könüllü şəkildə vətəninə döndüyünü açıqlayıb. Nazir Yerlikaya sosial şəbəkədə paylaşdığı məlumatda bildirib ki, Türkiyə könüllü geri dönüş prosesində də suriyalıların yanında yer alır. Onun sözlərinə görə, Suriyadakı vəziyyətin dəyişməsi könüllü qayıdışların sürətlənməsinə səbəb olub. Yerlikaya qeyd edib ki, 2016-cı ildən bəri ümumilikdə 1 milyon 249 min 390 suriyalı könüllü şəkildə vətəninə dönüb.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) 80-ci Baş Assambleyası çərçivəsində səfərdə olduğu ABŞ-ın Nyu-York şəhərində diplomatik fəaliyyətlərini davam etdirir. Ərdoğan, Nyu-Yorkdakı Türk Evinə yerləşən diplomatik nümayəndəlikdə Suriya Prezidenti Əhməd əş-Şəraa ilə görüş keçirib. Görüş zamanı Türkiyə ilə Suriya arasında ikitərəfli münasibətlər və regional məsələlər müzakirə olunub.
Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur Naziri Abdulkadir Uraloğlu, Hicaz Dəmir Yolu xəttinin yenidən işə salınması üçün ilk praktiki addımın atıldığını açıqlayıb. Nazir, Türkiyə, Suriya və İordaniya Nəqliyyat Nazirlikləri arasında keçirilən texniki görüş zamanı əldə olunan razılaşmalar barədə məlumat verib. Uraloğlu bildirib ki, Türkiyənin dəstəyi ilə Suriya Hicaz Dəmir Yollarına aid olan 30 kilometrlik yarımçıq üst quruluşun tamamlanması məsələsində razılıq əldə olunub. Eyni zamanda İordaniya tərəfi də lokomotivlərin təmiri və istismarı ilə bağlı texniki imkanları araşdıracaq.