Vaxtilə evi (Kəbəni) insanlar üçün savab qazanma və əmin-amanlıq yeri etmişdik. Siz də İbrahimin dayandığı yeri (özünüz üçün) namazgah edin! İbrahimə və İsmailə: “Evimi (Kəbəni) təvaf edən, özünü ibadətə həsr edən (etikafda olan), rüku və səcdə edənlər üçün təmizləyin!” – deyə əmr etmişdik. (Bəqərə, 125)
#Əhməd Hələbi
Səudiyyə Ərəbistanı Krallığı parçalanmış və qarışıqlıqlar içində olan Ərəbistan yarımadasını birləşdirərək ona təhlükəsizlik və sabitlik bəxş etmiş böyük rəhbəri yada salan 95-ci Milli Gününü qeyd edir. Bu bayramda biz həm keçmişi vərəqləyir, həm də yarımada əhalisinin, eləcə də Həcc və ümrə ziyarətinə gələnlərin əsrlər boyu üzləşdiyi çətinlikləri xatırlayırıq.
Çarlz Daouti yalnız Şərq tarixini və onun xalqlarının həyatını öyrənən bir şərqşünas deyildi, o, həm də səyyah və alim idi. O, gənclik illərindəki səyahətlərində geologiya elmini Kembric Universitetində öyrənməklə birlikdə buzlaqlarla örtülü bölgələrdə tədqiqat səfərlərinə də çıxmışdı. O, 19 avqust 1843-cü ildə Birləşmiş Krallıqda doğulmuşdu. İngilis dilinə xidmət göstərməyə xüsusi maraq göstərmiş, danimarka və holland dillərini öyrənmişdi.
Şərqşünaslar müsəlmanların sosial və iqtisadi həyatını öyrənməyə, onların adət-ənənələri ilə tanış olmağa böyük maraq göstəriblər. Onlardan bəziləri Məkkəyə gizli şəkildə, ərəb geyimində və ərəb dilində danışaraq daxil olublar. Bu şəxslər arasında ingilislər, hollandlar, ispanlar olduğu kimi, ilk dəfə Məkkəyə girən alman şərqşünas Con Vayld da vardı.
Məkkə şəhərinin tarixi, dini və mədəni dəyərlərini özündə cəmləyən yeni nəşr – "Qızıl Kitab: Məkkə" işıq üzü görüb. Kitabın müəllifi Əhməd Saleh Hələbi, əsəri oxuculara təqdim edərkən mühəndis Ənəs Saleh Sirefi tərəfindən ona hədiyyə olunmasını xüsusi vurğulayıb. 160 səhifəlik iri həcmli kitabda Məkkənin qədim tarixindən müasir dövrədək olan mərhələləri geniş şəkildə sənədləşdirilib. Müəllif müqəddəs şəhərin adları, Quranda çəkilən "Məkkə" və "Bəkkə" kimi ifadələrin izahı ilə başlayaraq onun dini və tarixi əhəmiyyətini açıqlayır.
Bu bulaq min illər əvvəl, İbrahim peyğəmbərin körpə oğlu İsmayıl susuzluqdan ağladığı zaman möcüzəvi şəkildə Allah tərəfindən yaradılmışdır. Hər il milyonlarla zəvvar Həcc və ya Ümrə ziyarətləri zamanı bu bulağın suyundan içir və özü ilə aparır.
Kəbəyə göstərilən qayğının ən mühüm nümunələrindən biri onun daimi təmiri, bərpası və hər il örtüyünün (kisvəsinin) dəyişdirilməsidir. Bu, Allahın nişanələrinin böyüklüyünü və müsəlmanların qəlbində Kəbənin mövqeyini göstərmək üçün görülən işlərdəndir.
Zəvvarların müqəddəs məkanlar — Ərəfat, Müzdəlifə və Minə arasında rahat hərəkətini təmin etmək məqsədilə 25 mindən çox avtobus xidmətdədir.
Xəlifə Ömər ibn Xəttab (r.a) şəxsən karvanların hazırlanması, su və digər zəruri infrastrukturun təmininə nəzarət edərdi.
Bu dayanacaq Həcc ibadətinin əsas rüknlərindən sayılır. Həzrət Məhəmməd Peyğəmbər (s.ə.s) bu barədə belə buyurmuşdur: “Həcc – Arafatdır”.
Buxari və Müslimin səhih kitablarında qeyd olunur ki, Peyğəmbər hər şənbə günü piyada və ya minikdə Quba məscidinə gəlir və orada iki rükət namaz qılırdı.