ABŞ-da aparılan son tədqiqatların nəticələrinə görə, multivitamin əlavələrinin ömrü uzatmadığı və hətta bu əlavələrdən istifadə edənlərin ölüm riskinin daha yüksək olduğu ortaya çıxıb. Bu barədə ABŞ Milli Sağlamlıq İnstitutunun tədqiqatçıları tərəfindən multivitaminlərin uzunömürlülük üzərində təsirini qiymətləndirən məqalədə məlumat verilib. Sözügedən araşdırma JAMA Network Open jurnalında çərşənbə günü dərc edilib.

Qış mövsümünə təsadüf edən Ramazan ayı sağlamlıq və qidalanma baxımından xüsusi planlama tələb edir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, xüsusilə həzm sistemi həssas olan şəxslər, o cümlədən qıcıqlanmış bağırsaq sindromundan (İBS) əziyyət çəkənlər üçün mərhələli hazırlıq və düzgün qida seçimi böyük əhəmiyyət daşıyır. Klinik dietoloq Amal Althayed Ramazandan əvvəl “ağıllı və mərhələli hazırlığın” vacibliyini vurğulayır. O, oruc başlamazdan 1–10 gün əvvəl axşam yeməyini tədricən gecikdirməyi və gündüz porsiyalarını azaltmağı tövsiyə edir. Bu üsul orqanizmin bioloji saatının və həzm sisteminin yeni rejimə uyğunlaşmasına kömək edir.

Uzun illərdir sağlam qidalanma nümunəsi kimi göstərilən Aralıq dənizi pəhrizi, az şəkər və heyvani məhsul (xüsusən də qırmızı ət) istifadəsi, bol zeytun yağı, dənli bitkilər, paxlalılar, balıq, yumurta, təzə meyvə-tərəvəzlə zəngin tərkibi ilə seçilir. Tədqiqatlara görə bu pəhriz uzunmüddətli sağlamlığı dəstəkləyir

Çinli mütəxəssislərin rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu Çin, Kanada və ABŞ-da aparılmış altı klinik araşdırmanın nəticələrini birləşdirib. Təxminən 80 min nəfərin məlumatları üzərində aparılan analiz bu sahədə indiyədək edilən ən əhatəli iş hesab olunur.

Braziliyanın Nove de Julho Xəstəxanasının idman həkimi Pablius Braqa və San Paulo Universitetinin endokrinoloqu Elaine Dias, arıqlama zamanı əzələ itkisinin qarşısını almaq üçün balanslaşdırılmış pəhriz və məşq strategiyalarının vacibliyini vurğulayıb. Dias, bədənin kalori çatışmazlığında əzələni “lüks” kimi görüb parçalaya biləcəyini, bunun maddələr mübadiləsini yavaşlatdığını və “yo-yo pəhriz” riskini artırdığını qeyd edib. X platformasında yayılan məlumatlar, əzələ qorunmasının uzunmüddətli sağlamlıq və fiziki dözümlülük üçün əhəmiyyətini dəstəkləyir.

banan kalium, karbohidrat və maqnezium kimi qida maddələri ilə zəngindir və məşq üçün ideal qəlyanaltıdır. Klivlend Klinikasına görə, bir bananda 451 mq kalium var ki, bu da gündəlik tövsiyə olunan miqdarın əhəmiyyətli hissəsidir. Kalium krampların, yorğunluğun və ürək ritm problemlərinin qarşısını alır. Nyu-York Universitetinin idman dietoloqu Amy Stephens, “Banan məşq performansını artıran kalium və karbohidratlarla doludur,” – deyib. Bir bananda 27 qram karbohidratın olması uzunmüddətli idmançılar üçün dözümlülüyü artırır. Harvard Tibb Məktəbi isə bananın maqneziumla ürək-damar və beyin sağlamlığını dəstəklədiyini qeyd edir.

Maxan vurğulayıb ki, əksər dietoloqlar yuxudan əvvəl karbohidrat qəbulunu məsləhət görmür. Lakin bəzi araşdırmalar göstərir ki, karbohidratla zəngin axşam yeməkləri insanın daha tez yuxuya getməsinə kömək edə bilər. Yağlı qidalarla bağlı da ziddiyyətli nəticələr var: bir tərəfdən yağlı yemək daha doydurucu olduğu üçün sakit yuxunu dəstəkləyə bilər, digər tərəfdən isə yüksək yağlı pəhrizlər yuxunun müddətini azalda bilər.

London Universitet Kollecinin tədqiqatçısı Liam Wright bildirib ki, bu təsir birbaşa ötürülən genlərlə yanaşı, hamiləlik dövründəki şərait və valideynlik vərdişləri kimi dolayı faktorlarla da əlaqəlidir. Araşdırmada 2600-dən çox britaniyalı ailənin 17 ilə qədər izlənilməsi nəticəsində məlum olub ki, həm ana, həm də atanın BKİ uşağın çəkisinə təsir edir. Lakin ataların təsiri əsasən birbaşa genetik ötürmələrlə məhdudlaşır, anaların təsiri isə həm genetik, həm də ətraf mühit amilləri ilə genişlənir.

Yeni aparılan və British Medical Journal jurnalında dərc edilən genişmiqyaslı araşdırma qızardılmış kartofun 2-ci tip diabet riskini əhəmiyyətli dərəcədə yüksəltdiyini göstərib. Həftədə üç dəfə qızardılmış kartof yemək bu riski 20 faiz, beş dəfə yemək isə 27 faiz artırır. Eyni zamanda, qaynadılmış, bişmiş və ya kartof püresi kimi variantlar eyni tezlikdə istehlak edildikdə risk cəmi 5 faiz yüksəlir.

Araşdırmalar göstərir ki, nahar kimi əsas yeməkləri atlamaq yaddaş pozuntularına və həddindən artıq yeməyə səbəb ola bilər.

Kardioloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, ürəyin sağlam qalması üçün yalnız vaxtaşırı yoxlanmaq kifayət etmir — gündəlik həyat tərzi seçimlərimiz həyatımızın taleyini müəyyən edə bilər.

Oklahoma, Yale və Nyu-York universitetlərinin alimləri tərəfindən aparılan tədqiqat zeytun yağının tərkibindəki oleik turşusunun bədəndə yeni yağ hüceyrələrinin yaranmasına səbəb olduğunu ortaya çıxarıb.