ABŞ Ağ Evində milli təhlükəsizlik üzrə müşavir müavini Endi Beyker yaxın həftələrdə Donald Tramp administrasiyasını tərk edəcək. Beyker həmçinin vitse-prezident Ceyms Devid Vensin milli təhlükəsizlik üzrə müşaviri kimi fəaliyyət göstərib. O, daha təmkinli ABŞ xarici siyasətini müdafiə edən və uzunmüddətli xarici münaqişələrin məqsədəuyğunluğunu şübhə altına alan mövqeyi ilə tanınıb. Beyker ötən il Münxen Təhlükəsizlik Konfransında Vensin çıxışının hazırlanmasında iştirak edib. Onun gedişi Ağ Evdə son aylarda baş verən digər kadr dəyişikliklərinin davamı hesab olunur. Milli təhlükəsizlik komandasında Avropa və Latın Amerikası üzrə məsul olan yüksək vəzifəli şəxslər də iyun ayında vəzifələrindən ayrılıblar. Ağ Evdən milli təhlükəsizlik sahəsindən kənarda da mühüm kadr dəyişiklikləri barədə məlumat verilib. Beykerin gedişinin Tramp administrasiyasının xarici siyasətinə uzunmüddətli təsirinin necə olacağı hələlik məlum deyil.

Tramp administrasiyasının İranın nüvə proqramı ilə bağlı siyasətində dəyişiklik etdiyi və aralıq seçkilərinə daha çox diqqət ayırdığı iddia edilir. ABŞ vitse-prezidenti Ceyms Devid Vensin mövqeyindəki dəyişiklik bu baxımdan əsas göstəricilərdən biri kimi qiymətləndirilir. Vensin İranın nüvə silahına malik olmasının qarşısını almaq məsələsindən daha çox neft və yanacaq qiymətlərinə diqqət yetirdiyi bildirilir. ABŞ-da yanacaq qiymətlərinin seçicilərin səsvermə qərarlarına təsir edən mühüm amil olduğu qeyd edilir. Ölkə üzrə yanacağın qiymətinin bir qallon üçün 4 dollardan yuxarı qalxacağı gözlənilir. Yüksək qiymətlərin amerikalı seçicilərin Tramp administrasiyasına münasibətini mənfi istiqamətdə dəyişə biləcəyi bildirilir. Bu səbəbdən administrasiyanın yanacaq qiymətlərinin aşağı salınmasını siyasi baxımdan prioritetə çevirdiyi iddia olunur. Belə yanaşmanın ABŞ-ın İranın nüvə proqramı ilə bağlı əvvəlki sərt mövqeyinə təsir göstərə biləcəyi vurğulanır.

ABŞ-nin vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens İsrail hökumətindəki bəzi şəxsləri İranla bağlı diplomatik razılaşmaya qarşı ABŞ ictimai rəyinə təsir göstərməyə çalışmaqda ittiham edib. O, bu fikirləri Co Roqanın podkastına müsahibəsində səsləndirib. Vens ABŞ ilə İran arasında ötən ay əldə olunmuş razılaşmanı müdafiə edib. Onun sözlərinə görə, İsrail hökumətindəki bəzi şəxslər hərbi əməliyyatların davam etməsini istədikləri üçün Vaşinqtonun siyasətini dəyişməyə çalışıblar. Bu açıqlamalar ABŞ rəhbərliyi tərəfindən İsrailə ünvanlanan ən sərt bəyanatlardan biri hesab olunur. İsrail hökuməti hələlik ittihamlara cavab verməyib. Mövzu iki ölkə arasında İran siyasəti ilə bağlı fikir ayrılıqları fonunda gündəmə gəlib. Hadisə Vaşinqton və Təl-Əviv arasında münasibətlərə dair müzakirələri daha da gücləndirib.

Ceyms Devid Vensin açıqlamalarının İsrailin ABŞ-də təsir kampaniyası ilə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirdiyi bildirilir. Təhlildə İsrail hökumətinin ABŞ ictimai rəyinə təsir göstərməyə yönəlmiş genişmiqyaslı kampaniya apardığı iddia olunur. Kampaniyanın əvvəlcə İsrailə dəstəyin artırılmasına, daha sonra isə İranla bağlı siyasətin əsaslandırılmasına yönəldiyi qeyd edilir. Müəllifə görə, ABŞ–İran anlaşma memorandumundan sonra kampaniya razılaşmanı dəstəkləyən ABŞ rəsmilərini hədəf almağa başlayıb. Vitse-prezident Ceyms Devid Vensin bu prosesin əsas hədəflərindən biri olduğu iddia edilir. Təhlildə İsrail mətbuatının bunun Benyamin Netanyahu üçün siyasi problemlər yarada biləcəyini yazdığı vurğulanır. Bu qiymətləndirmələr müəllifin təhlilinə əsaslanır və rəsmi mövqeni əks etdirmir.

İsrailin ABŞ-də keçmiş səfiri Alon Pinkas Ceyms Devid Vensin son açıqlamalarını ABŞ–İsrail münasibətlərində mühüm dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirib. Onun sözlərinə görə, indiyədək heç bir ABŞ vitse-prezidenti İsraili bu qədər açıq şəkildə tənqid etməyib. Pinkas hesab edir ki, Vaşinqton və Təl-Əviv hazırda İran məsələsində eyni mövqeni bölüşmür. O, yaranmış fikir ayrılıqlarını İsrail üçün narahatedici hesab edir. Keçmiş səfir bu vəziyyətin iki ölkə arasındakı münasibətlərdə struktur dəyişikliyindən xəbər verə biləcəyini bildirib. Onun fikrincə, İrana qarşı müharibə bu prosesi daha da sürətləndirib. Pinkasın səsləndirdiyi fikirlər şəxsi siyasi təhlil xarakteri daşıyır. ABŞ və İsrail tərəfləri bu qiymətləndirmələrə münasibət bildirməyiblər.

Ceyms Devid Vensin son açıqlamalarının Respublikaçılar Partiyası daxilində fikir ayrılıqlarını üzə çıxardığı bildirilir. Təhlilə görə, İsrailin İran siyasəti ABŞ-də həm Respublikaçılar, həm də Demokratlar arasında yeni müzakirələr yaradıb. Vensin İsraili gizli təsir kampaniyasında ittiham etməsi diqqətçəkən hadisə kimi qiymətləndirilir. Təhlildə Demokratlar Partiyasının 103 üzvünün İsrailə ayrılan yardımın dayandırılmasını dəstəkləməsi də siyasi dəyişikliklərin əlaməti kimi göstərilir. Həmçinin Donald Trampın Benyamin Netanyahu ilə telefon danışığında Livan və Suriyadan çıxmaq çağırışı etdiyi iddia olunur. İsrail tərəfinin sonrakı açıqlamaları isə bu mövzuda fikir ayrılıqlarının davam etdiyini göstərir. Ağ Evin növbəti addımlarının diqqətlə izlənəcəyi qeyd olunur. Bu qiymətləndirmələr təhlil xarakteri daşıyır.

ABŞ-ın vitse-prezidenti Cey Di Vens rəsmi Vaşinqtonla Tehran arasında əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasını "kövrək" adlandıraraq, İran tərəfinə xəbərdarlıq edib. Macarıstanın ali təhsil müəssisələrindən birində çıxış edən vitse-prezident Vens ABŞ-İran münasibətlərindəki son gərginliyi və əldə olunmuş müvəqqəti razılaşmanı şərh edib. O bildirib ki, Prezident Donald Tramp İran rəhbərliyinə vaxt qoyaraq, Hörmüz boğazının dərhal açılmasını və qlobal iqtisadiyyatın girov saxlanılmasına son qoyulmasını tələb edib. İranın bu şərtləri qəbul etməsi qarşılığında ABŞ və müttəfiqləri hücumları dayandırmağa razılıq veriblər.