İran Hörmüz boğazından keçən gəmilərə rəsmi marşrutlardan istifadə etmələri ilə bağlı xəbərdarlıq edib. Xatəm əl-Ənbiya Mərkəzi Qərargahı müəyyən olunmuş qaydalara əməl etməyən gəmilərə qarşı qəti tədbirlər görüləcəyini açıqlayıb. Xəbərdarlıq bir gəminin təsdiqlənməmiş marşrutdan istifadə edərkən dayazlığa oturması barədə məlumatdan sonra verilib. İran rəsmiləri boğazda gəmiçilik qaydalarına ciddi riayət olunmasını tələb edirlər. Hörmüz boğazı qlobal enerji daşımalarının əsas marşrutlarından biridir. Buna görə də bölgədə baş verən hər bir hadisə beynəlxalq diqqətlə izlənilir. Gəmiçilik təhlükəsizliyi ilə bağlı vəziyyət nəzarətdə saxlanılır.

ABŞ-İran danışıqları bazar günü planlaşdırılsa da, Hörmüz boğazındakı qarşılıqlı hərbi gərginlik səbəbindən təxirə salınıb. İran gəmilərin sərbəst keçidini yalnız tam koordinasiya şərti ilə qəbul edir və icazəsiz keçid qadağan edilir. Danışıqların keçiriləcəyi tarix təsdiqlənməyib, fokus Hörmüz boğazına yönələcək. Paralel olaraq, İran və Oman arasında boğazın gələcək idarəçiliyi üçün diplomatik görüşlər aparılır.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığının rəhbəri Bred Kuper İran limanlarına qarşı tətbiq olunan blokadada iştirak edən hərbçilərin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirib. O bildirib ki, əməliyyata təxminən 15 min hərbçi cəlb olunub. Kuperin sözlərinə görə, qüvvələr blokadanın icrasını təmin etməklə yanaşı, humanitar yardım fəaliyyətlərinə də dəstək veriblər. Admiral ABŞ hərbçilərinin peşəkarlığını xüsusi vurğulayıb. Eyni zamanda ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İran limanlarına tətbiq olunan blokadanın dayandırıldığını açıqlayıb. Bildirilib ki, blokada iki ay müddətində qüvvədə olub. Qərar bölgədəki son hadisələr fonunda qəbul edilib. Məsələ beynəlxalq səviyyədə diqqətlə izlənilir.

İranın Fars Körfəzi Boğazı İdarəsi Hörmüz boğazından keçən gəmilərin 60 gün müddətində ödənişsiz keçəcəyini açıqlayıb. Gəmilər müraciətlərini ən azı 48 saat əvvəl təqdim etməlidirlər. Ödəniş tələb olunmayacaq. Təhlükəsizlik və ətraf mühit xidmətləri xərcləri İran hökuməti tərəfindən qarşılanacaq. Memorandum of Understanding çərçivəsində bu qərar qəbul olunub. Gəmi sahibləri rahat və təhlükəsiz keçid əldə edəcək. Bu addım regional ticarəti dəstəkləyəcək.

ABŞ Hörmüz boğazında gəmilərə yönələn təhdidi məhdud zərbələrlə azaltmağa çalışır. Apache helikopterlərinin vurulması İran tərəfindən ABŞ-ın gəmilərə dəstək əməliyyatlarına qarşı açıq siqnaldır. Təhlükəsizlik analitikləri qeyd edir ki, sadəcə raket batareyaları və dron buraxılış məntəqələrinin məhv edilməsi boğazın tam nəzarət altına alınması üçün kifayət deyil. Məhdud zərbələr gəmilərə təhdidi azaltmaq və təhlükəsizliyi artırmaq məqsədi daşıyır. Analitik Pustzay vurğulayıb ki, ən təhlükəli dronlar boğazın sahilindən birbaşa buraxılanlardır və uzaqdan buraxılan dronlar daha asanlıqla qarşısı alınır. Bu addımlar ABŞ-ın dəniz nəqliyyatının təhlükəsizliyini təmin etmək və regionda gərginliyin artmasının qarşısını almaq üçün atdığı tədbirlərdir.

İstanbul Boğazında sıx duman səbəbindən hər iki istiqamətdə gəmilərin hərəkəti müvəqqəti olaraq dayandırılıb. Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur Nazirliyindən verilən açıqlamada boğazda görmə məhdudluğu səbəbindən hər iki istiqamətdə gəmilərin hərəkəti dayandırıldığı bildirilib. Səlahiyyətlilər bildiriblər ki, hava şəraiti normallaşdıqdan sonra naviqasiya yenidən açılacaq.

Bu ilin sentyabr ayında Türkiyə limanları 5 min 801 gəmi qəbul edib. Məlumata görə, bu dövrdə Türkiyə limanlarına digər ölkələrin bayraqları altında qəbul edilən gəmilərin sayı 2 min 146 bayrağı altında qəbul edilən gəmilərin sayı isə 3 min 655 olub. 2025-ci ilin yanvar - sentyabr ayında Türkiyə limanları 47 min 630 gəmi qəbul edib.

Haydərpaşa Limanından çıxacaq yedəkli yəni özü hərəkət edə bilməyən və başqa bir gəmi tərəfindən çəkilən gəmi) gəminin keçidi səbəbilə İstanbul Boğazında gəmi hərəkəti iki istiqamətli olaraq dayandırılıb. Türkiyə Nəqliyyat və İnfrastruktur Nazirliyindən verilən məlumata görə, yedəkli gəminin təhlükəsiz keçidini təmin etmək məqsədilə boğazda gəmilərin hərəkətinə fasilə verilib. Bu cür keçidlər zamanı hərəkətin dayandırılması, mümkün təhlükələrin qarşısını almaq üçün standart tədbir hesab olunur.

Türkiyənin Hərbi Dəniz Qüvvələrinin ən böyük yerli istehsal hərbi gəmisi və dünyanın ilk silahlı İHA-daşıyan flaqmanı TCG Anadolu Çanaqqaladan İstanbulun Sarayburnu bölgəsinə doğru yola çıxıb. Səyahət Malazgirt Zəfərinin 954-cü ildönümü və 30 Avqust Zəfər Bayramı münasibətilə keçirilir və 350 gənc səyahətə qoşularaq milli mübarizə ruhunu yaşamağa dəvət olunub. Gənclər texnologiya və müdafiə sahəsində təqdimatlar və mühazirələrlə məlumatlandırılacaq, bu mühazirələri Milli Müdafiə Universitetinin professor-müəllim heyəti aparacaq.

Türkiyənin liman rəhbərliyi və gəmiçilik agentlikləri yeni qaydalara əsasən İsrailə üz tutan və ya oradan gələn xarici gəmilərdən rəsmi sənədlər tələb edəcək. Bu sənədlərdə həmin gəmilərin hərbi yük daşımadığı və operatorlarının İsraillə əlaqəsinin olmadığı təsdiqlənməlidir. Mənbələrə görə, İsrail bayraqlı gəmilərin və İsraildə yerləşən agentliklərin Türkiyə limanlarında heç bir əməliyyat, o cümlədən konteyner daşımaları həyata keçirməsinə icazə verilməyəcək. Əks halda, bütün xərclər və hüquqi məsuliyyət gəmiçilik agentliklərinin üzərinə düşəcək.

Dünyanın müxtəlif yerlərindən humanitar yardım daşıyan gəmilər “Qlobal Qətiyyətli Donanma” adı ilə Qəzzaya doğru hərəkətə hazırlaşır. Tunisdə keçirilən mətbuat konfransında bildirilib ki, donanmanın birinci missiyası avqustun 31-də İspaniyadan, ikinci isə sentyabrın 4-də Tunisdən yola düşəcək. Missiyaya 44 ölkədən nümayəndələr qoşulur.

ABŞ-a məxsus "Fitzgerald" esminesi İranın hərbi qüvvələrinin xəbərdarlığından sonra Oman körfəzini tərk edib.