ABŞ energetika naziri Kris Rayt Hörmüz boğazından son 24 saatda 20 milyon barrel neftin keçdiyini bildirib. O, İranın mina təhlükəsinin enerji daşımalarının normallaşmasına mane olduğunu deyib. Məlumata görə, Hörmüz qlobal neft axınının əsas marşrutlarından biridir. Açıqlama enerji bazarlarında gərginlik fonunda verilib.
#enerji
BMT baş katibi Antonio Quterreş Yaxın Şərqdəki münaqişənin “ən böyük enerji şoku” yaratdığını bildirib. O, inkişaf etməkdə olan ölkələrin borc, ərzaq və inkişaf böhranı ilə üzləşdiyini deyib. Quterreş diplomatik razılaşmanın müəyyən rahatlama verəcəyini, lakin təsirlərin uzun sürəcəyini vurğulayıb.
ABŞ Maliyyə Nazirliyi İran nefti üzrə 60 günlük ümumi lisenziya verib. Qərar neft, neft-kimya və enerji məhsullarının satışını əhatə edir. Lisenziya avqustun 21-dək qüvvədə olacaq. ABŞ rəsmisi bunu İsveçrədəki danışıqlarla əlaqələndirib. İranın Hörmüz boğazında sərbəst tranzitə razılaşdığı bildirilir. Həmçinin BAEA müfəttişlərinin ölkəyə girişinə icazə veriləcək. Addım enerji və diplomatik proseslərə təsir göstərə bilər.
ABŞ və İran arasında ilkin razılaşmadan sonra Hörmüz boğazından 25 ticarət gəmisi keçib. Bu, aprel ayının ortasından bəri ən yüksək gündəlik göstəricidir. Boğazın açılması ticarət və enerji tədarükü üçün əhəmiyyətlidir. Gəmi keçidləri ABXMarine şirkətinin məlumatlarına əsaslanır. Razılaşma Hörmüzdən ticarət gəmilərinin təhlükəsiz keçidini təmin edir. Bu, regionda iqtisadi sabitliyə töhfə verir. Analitiklər boğazın açılmasını beynəlxalq ticarət üçün müsbət addım sayır. Sığorta və logistika şirkətləri də bu inkişafdan faydalanacaq.
ABŞ İran limanlarına tətbiq olunan blokadanı ləğv edib. CENTCOM dəniz hərəkətinə maneələrin aradan qaldırıldığını açıqlayıb. İran limanlarına giriş-çıxış artıq məhdudlaşdırılmır. ABŞ hərbi gəmiləri bölgədə qalmağa davam edəcək. Məqsəd razılaşmanın icrasına nəzarət etməkdir. Hörmüz boğazında ticarət axınının artacağı gözlənilir. Bu qərar regional dəniz təhlükəsizliyinə təsir edir. ABŞ–İran prosesində yeni mərhələ başlayır.
ABŞ vitse-prezidenti Cey Di Vens Hörmüz boğazı ilə bağlı açıqlama verib. O, 12,5 milyon barrel neftin boğazdan keçdiyini bildirib. Bu göstərici memorandumdan sonra qeydə alınıb. Vens enerji axınının bərpa olunduğunu qeyd edib. Hörmüz boğazı qlobal neft ticarətində mühüm rol oynayır. ABŞ rəsmisi razılaşmanın sabitliyə töhfə verdiyini deyib. Enerji bazarında vəziyyətin yaxşılaşdığı vurğulanıb. Mövzu qlobal iqtisadiyyat üçün əhəmiyyətlidir.
Fransa bayraqlı LNG tankerinin Hörmüz boğazından keçdiyi bildirilir. Gəmi Qətərin Ras Laffan limanından yüklənib. Onun Pakistanın Port Qasim limanına getdiyi qeyd olunur. Tanker boğazı təhlükəsiz şəkildə keçib. Hörmüz boğazı enerji daşımaları üçün kritik marşrut sayılır. ABŞ Prezidenti Tramp boğazın tezliklə tam açılacağını deyib. Hadisə regional enerji təhlükəsizliyi fonunda diqqət çəkib. Dəniz ticarəti axını davam edir.
Hindistanın Baş naziri Narendra Modi Hörmüz boğazının açıq qalmasının qlobal iqtisadiyyat üçün vacib olduğunu bildirib. O, ABŞ Prezidenti Donald Tramp ilə bu mövzuda razılaşma əldə olunduğunu qeyd edib. Modi dəniz nəqliyyatında azad hərəkətin vacibliyini vurğulayıb. Hindistanın uzun müddətdir bu prinsipə dəstək verdiyi bildirilib. Hörmüz boğazının enerji və ticarət üçün strateji əhəmiyyət daşıdığı qeyd olunub. Modi beynəlxalq dəniz yollarında təhlükəsizliyin təmin olunmasının vacibliyini deyib. Açıqlama G7 çərçivəsində aparılan müzakirələr zamanı verilib. Bölgənin qlobal iqtisadiyyat üçün kritik rolu bir daha vurğulanıb.
Ceyhun Bayramov Çonq Eui-haenin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib.
Azərbaycan və ABŞ rəsmiləri ikitərəfli münasibətlərin inkişaf perspektivlərini müzakirə ediblər.
Neft qiymətləri ABŞ–İran razılaşması gözləntisi fonunda 4 faiz ucuzlaşıb. Brent və WTI son üç ayın minimumuna düşüb. Bazarlar gərginliyin azalacağına dair optimist siqnallar verir. Münaqişə öncəsi qiymətlərlə müqayisədə fərq diqqət çəkir. Analitiklər enişi geosiyasi risklərin azalması ilə əlaqələndirirlər.
Azərbaycan və Çad iqtisadi əməkdaşlıq imkanlarını müzakirə edib. Görüş İslam İnkişaf Bankı toplantıları çərçivəsində baş tutub. Tərəflər ticarət, investisiya və enerji sahələrinə diqqət yetiriblər. Rəqəmsallaşma və digər istiqamətlər də gündəmdə olub. İqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi vacib sayılıb. Qarşılıqlı faydalı layihələrin həyata keçirilməsi vurğulanıb.