Türk Dövlətləri Təşkilatı (TDT) təkcə üzv və müşahidəçi dövlətlərdə deyil, bütövlükdə Avrasiya regionunda inkişafa və sülhə nail olmaq istiqamətində mühüm irəliləyiş nümayiş etdirir. 6-7 oktyabr 2025-ci il tarixlərində qədim Azərbaycan şəhəri Qəbələdəki Heydər Əliyev Konfrans Mərkəzində keçirilən Türkdilli Dövlətlərin Liderlərinin XII Zirvə Toplantısı bu baxımdan əlamətdar hadisə oldu. “Regional Sülh və Təhlükəsizlik” mövzusuna həsr olunmuş sammit Təşkilatın regional layihələrin idarə olunmasında gücünü və effektivliyini bir daha ortaya qoydu.

Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski bəyan edib ki, Ukrayna Viktor Orbanla və ya onsuz Avropa İttifaqının üzvü olacaq. Zelenskinin sözlərinə görə, Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Ukraynanın Avropa İttifaqına daxil olma prosesini ləngidən yeganə lider kimi tarixə düşəcək.

Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Türk Dövlətləri Təşkilatının (TDT) Dövlət Başçıları Şurasının 12-ci Zirvə Görüşündə iştirak etmək məqsədilə oktyabrın 6-da Azərbaycana səfərə gəlib. Macarıstanın Baş naziri Viktor Orbanı hava limanında Azərbaycanın mədəniyyət naziri Adil Kərimli və digər rəsmi şəxslər qarşılayıblar.

Komissiyanın açıqlamasına görə, Macarıstan iqtisadi inkişaf və rəqəmsal proqramlardan ayrılmış 545 milyon avronu yeni STEP prioritetlərinə yönləndirmək üçün müraciət edib. Ancaq Brüssel bildirib ki, ölkə “Əsas Hüquqlar Xartiyası üzrə Yatay Şərt”i yerinə yetirmədiyi üçün vəsait dərhal ödənilməyəcək.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp, Macarıstanın Baş naziri Viktor Orbanı Ukraynanın Avropa İttifaqına (Aİ) üzvlüyünə dair mövqeyini dəyişməyə razı salıb. Politico nəşri bu barədə Avropa diplomatik dairələrindəki mənbələrə istinadən məlumat yayıb.

Macarıstanın baş naziri Viktor Orban bildirib ki, Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski Budapeşti açıq şəkildə hədələyib və şantaj edib. Baş nazirin sözlərinə görə, Ukraynanın hədə və təzyiqlərlə Aİ-yə üzv olması mümkün deyil. O əlavə edib ki, Zelenskinin sözləri “nəticəsiz qalmayacaq”.

Orban ABŞ prezidenti Donald Tramp və Rusiya prezidenti Vladimir Putin arasında Alyaskada keçirilən görüşlə bağlı sosial mediada açıqlama verib. O, illərdir iki böyük nüvə dövlətinin bir-birinə qarşı sərt mövqelər nümayiş etdirdiyini qeyd edərək, “Bu, bitdi. Bu gün dünya dünənkindən daha təhlükəsizdir”, – deyib. Macarıstanın xarici işlər və ticarət naziri Peter Szijjarto da sammiti yüksək qiymətləndirərək, ABŞ və Rusiya arasında dialoqun ən yüksək səviyyədə davam etməsinin qlobal təhlükəsizliyi gücləndirəcəyini vurğulayıb. O, Ukraynada müharibənin yalnız danışıqlar və diplomatik kanallar vasitəsilə həll edilə biləcəyini bildirib.

Bəyanata Macarıstan prezidenti Viktor Orban istisna olaraq qatılmayıb. Aİ liderləri Ukrayna xalqının öz gələcəyinə azad şəkildə qərar vermək hüququnu dəstəklədiklərini bildirərək, "Ukrayna olmadan Ukraynada sülhə gedən yol müəyyən edilə bilməz" fikrini ifadə ediblər. Bəyanatda müharibənin Avropa və beynəlxalq təhlükəsizlik üçün geniş təsirləri qeyd olunub və Aİ-nin ABŞ və digər tərəfdaşlarla koordinasiyada Ukraynaya hərbi, siyasi, iqtisadi, humanitar və diplomatik dəstəyini davam etdirəcəyi vurğulanıb. Rusiyaya qarşı tətbiq olunan sanksiyaların da davam etdiriləcəyi qeyd olunub.

Yeni rüsumlar avqustun 7-dən qüvvəyə minəcək. Bu müddət, gömrük və sərhəd xidmətinə yeni rüsumların tətbiqi ilə bağlı zəruri dəyişiklikləri həyata keçirmək üçün verilib.

Macarıstan hökuməti Fələstin dövlətini tanımağı planlaşdırmadığını və bu məsələdə ilk növbədə fələstinlilər və israillilər arasında sülh razılaşmasının əldə olunmasının vacib olduğunu bəyan edib.

Ukraynadakı münaqişə yalnız Rusiya və ABŞ prezidentlərinin görüşünün baş tutduğu halda həll oluna bilər.

Macarıstan Baş naziri Viktor Orban Ukraynanın Zakarpatya bölgəsindən olan 45 yaşlı etnik macar Jozsef Sebestyenin zorla səfərbərlik zamanı döyülərək öldürüldüyünü iddia edərək, məsul ukraynalı hərbi liderlərin Avropa İttifaqının sanksiya siyahısına salınmasını tələb edib.