Hindistan, “Make in India” strategiyası çərçivəsində Rampage tipli uzun mənzilli raketlərin yerli istehsalına start verib. Müdafiə mütəxəssisləri bu addımı ölkənin xarici asılılığını azaltmaq və müdafiə texnologiyalarında müstəqilliyi möhkəmləndirmək baxımından kritik əhəmiyyət daşıyan qərar kimi qiymətləndirirlər. AzərVoice xəbər verir ki, rəsmi mənbələrə görə, istehsal prosesi Hindistan Hərbi Hava Qüvvələrinin (IAF) ehtiyaclarına uyğun uzunmüddətli strateji proqram əsasında həyata keçiriləcək. Müdafiə sahəsindəki bir rəsmidən sitat gətirilir: “Yerli istehsal yalnız maliyyət baxımından səmərəlilik yaratmayacaq, həm də texnologiya transferini və logistika dəstəyini tamamilə Hindistanın nəzarətinə verəcək.”

Əfqanıstanın şərqində yerləşən Kunar vilayətində 31 avqust bazar gecəsi baş verən 6 bal gücündə zəlzələdə həyatını itirənlərin sayı 2 min 205-ə yüksəlib. ToloNewsun Əfqanıstanın müvəqqəti hökumətinin sözçü müavini Həmdullah Fitratın açıqlamasına istinadən verdiyi xəbərə görə, Kunar vilayətində baş verən zəlzələ ilə bağlı ölən və yaralananların son sayı açıqlanıb. Buna əsasən, zəlzələ nəticəsində ölənlərin sayı 2 min 205-ə, yaralananların sayı isə 3 min 640-a çatıb.

Pakistanın Pəncab əyalətində güclü musson yağışlarının səbəb olduğu daşqınlar və bölgədəki çaylar və su anbarlarında su səviyyəsinin yüksəlməsi nəticəsində son 48 saat ərzində təxminən 300 min nəfər təhlükəsiz bölgələrə köçürülüb. Musson yağışlarının yaratdığı daşqınlar nəticəsində Hindistan sərhədinə yaxın Naroval və Sialkotdan sonra Muzaffargarh bölgəsində də onlarla kənd su altında qalıb. Əyalətin Fəlakətlərin İdarə Olunması Agentliyinin (PDMA) baş direktoru Arfan Əli Katxia bildirib ki, qayıqlarla aparılan axtarış-xilasetmə əməliyyatlarında minlərlə işçi iştirak edir, ordu bölmələri isə su altında qalan kəndlərdən insanların və heyvanların təxliyəsi üçün səfərbər olunub. Son 48 saat ərzində təxminən 300 min nəfər təhlükəsiz bölgələrə təxliyə edilib. Katxia qeyd edib ki, əyalətdəki 33 min kənddə 3,3 milyondan çox insan daşqından zərər çəkib, dağıntıların qiymətləndirilməsi davam edir və evlərini itirənlərə hökumət tərəfindən kompensasiya veriləcək.

Əfqanıstanda baş vermiş dağıdıcı zəlzələnin qurbanlarının xatirəsini yad etmək üçün ölkənin Bakıdakı Səfirliyində Başsağlığı kitabı açılıb. Kitabı imzalamaq və təziyələrini bildirmək üçün cümə axşamı sentyabrın 4-ü saat 10:00-dan etibarən səfirliyə müraciət etmək olar. Qeyd edək ki, Qeyd edək ki, Əfqanıstan Qızıl Aypara Cəmiyyəti zəlzələdə min 124 nəfərin öldüyünü, 3 min 251 nəfərin isə yaralandığını bildirib. ABŞ Geoloji Araşdırmalar Mərkəzinin (USGS) məlumatına görə, zəlzələnin episentri Pakistan sərhədi yaxınlığındakı Cəlalabad şəhərinin 27 kilometr şimal-şərqində, yerin 8 kilometr dərinliyində yerləşib və maqnitudası 6 olub.

31 avqust 2025-ci ildə Çinin Tyançzin şəhərində Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) sammiti start götürdü. Bu toplantını artıq “Asiyanın Yalta müqaviləsi” adlandırırlar. Bu, şişirtmə deyil. Soyuq müharibədən sonra ilk dəfədir ki, Asiya, Yaxın Şərq və Afrika ölkələrinin bu qədər çox lideri Qərb meydançasında yox, məhz Pekin və Moskvanın institusional rəhbərliyi altında toplaşır. Bu, bəzilərinin “postamerika dünyasının yenidən bölgüsü” adlandırdığı qlobal prosesin ən mühüm mərhələlərindən biridir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığının (BMMYK) sözçüsü Babar Baloch, Əfqanıstanda baş verən dağıdıcı zəlzələdən sonra insani yardım imkanlarının tükəndiyini bildirib və beynəlxalq ictimaiyyəti təcili dəstəyə çağırıb. Cenevrədə keçirilən həftəlik BMT mətbuat konfransında çıxış edən Baloch bildirib ki, 31 avqust tarixində Əfqanıstanda baş verən zəlzələdə min nəfərdən çox insan həlak olub, minlərlə insan yaralanıb və BMMYK zərər çəkmiş ərazilərə yardım üçün bütün mövcud resurslarını səfərbər edib. “Bəzi kəndlər tamamilə yerlə bir olub. Şərqi Əfqanıstan zəlzələdən ən çox zərər görən bölgədir. Sağ qalan insanlar evlərinin uçduğunu görüb və gecəni çöldə keçirməyə məcbur olublar,” – deyə Baloch bildirib.

Əfqanıstanda Pakistan sərhədinə yaxın yerləşən Kunar vilayətində 31 avqustda 6 bal gücündə zəlzələ baş verib. Yer səthindən 8 kilometr dərinlikdə qeydə alınan zəlzələdə 800-dən çox insan həlak olub, 3 mindən çox insan isə yaralanıb. Əsas zəlzələdən sonra ən azı doqquz afterşok (təkrar zəlzələ) baş verib. Ən güclüsü 5.2 bal olan bu afterşoklar gecə boyu təşvişə səbəb olub. Kunar Təbii Fəlakətlərin İdarəolunması İdarəsi bildirib ki, Nur Qol, Soki, Vatpur, Manogi və Çapədarə rayonları zəlzələdən ən çox zərər görən bölgələrdir. Əfqanıstan Müdafiə Nazirliyi axtarış-xilasetmə işləri üçün azı 40 hava dəstəyi uçuşunun həyata keçirildiyini açıqlayıb. Taliban rəsmiləri və Birləşmiş Millətlər Təşkilatı da ciddi zərər görmüş ərazilərdə axtarış-xilasetmə əməliyyatlarına başlayıb. Nəqliyyatın çətin olduğu dağlıq ərazilərdə kəndlilər dağıntıların aradan qaldırılmasına öz imkanları ilə qoşulublar. Əfqanıstanda əhalinin böyük hissəsi uçma təhlükəsi olan bir və ya iki mərtəbəli, palçıqdan tikilmiş evlərdə yaşayır. Əfqanıstan aktiv fay xətləri üzərində yerləşdiyi üçün tez-tez dağıdıcı zəlzələlərlə üzləşir. 2023-cü ildə baş vermiş 6.3 bal gücündə zəlzələdə azı 2 min insan həyatını itirmişdi.

“Dawn” qəzetinin Pəncab Fəlakət İdarəsinə (PDMA) istinadən verdiyi məlumata görə, son bir həftədə Pəncab əyalətində leysan yağışların səbəb olduğu daşqınlar 33 nəfərin ölümünə və 8 nəfərin yaralanmasına səbəb olub. Daşqınlar təxminən 2 milyon insana təsir edib, bu səbəbdən 506 yardım düşərgəsi qurulub və xilasetmə qrupları 760 min insanı və 516 min heyvanı təhlükəsiz ərazilərə təxliyə edib. Pakistan Milli Fəlakət İdarəsi (NDMA) isə sentyabrın 1-dən 3-dək İslamabad və Pəncabın müxtəlif bölgələrində güclü yağışların gözlənildiyini və daşqın riskinin artacağını xəbərdar edi

Türkiyə Prezident Administrasiyasının Kommunikasiya İdarəsinin sosial media hesabından verilən açıqlamaya əsasən, görüşdə ikitərəfli münasibətlər, regional və qlobal məsələlər müzakirə edilib. Ərdoğan Pakistanda baş verən sel və torpaq sürüşmələri nəticəsində yaranan itkilərə görə Şərifə başsağlığı verib və xəsarət alanlara şəfa diləyib. O, Türkiyənin qardaş Pakistan xalqının yanında olduğunu, yardım səylərini davam etdirdiyini və daha hərtərəfli dəstək verməyə hazır olduğunu vurğulayıb.

İranın təhlükəsizlik qüvvələri ölkənin cənub-şərqində həyata keçirilən üç ayrı əməliyyat zamanı 13 silahlını zərərsizləşdirib. Öldürülənlərdən səkkizi ötən həftə Sistan və Bəlucistan vilayətində patrul xidmətində olan beş polis əməkdaşının qətlə yetirilməsində iştirak edən silahlı dəstənin üzvləri olub.

Pakistanın Milli Fəlakət İdarəsi (NDMA) Hindistanın bəndlərin su basma qapılarını açması və Pəncab əyalətindəki Sutlej çayında su səviyyəsinin yüksəlməsi ilə bağlı yerli hakimiyyət orqanlarını daşqın təhlükəsi barədə xəbərdar edib. NDMA, vətəndaşları çay və məcralardan uzaq durmağa, fövqəladə hallar istisna olmaqla səyahət etməməyə və rəsmi elanlara əməl etməyə çağırıb. Pəncabın Kasur rayonunda 14,000-dən çox, Hindistan sərhədinə yaxın Bahavalnaqar şəhərində isə 89,000-dən çox insan təhlükəsiz ərazilərə köçürülüb. NDMA, Sutlej çayında su axınının 23 avqustdan etibarən daha da artacağını və Ganda Singh Wala bölgəsində 120,000 kussekə çata biləcəyini proqnozlaşdırıb.

Iyunun 26-dan bəri Pakistanda musson yağışlarının yaratdığı fəlakətlər nəticəsində ölənlərin sayı 746-ya çatıb. Milli Fəlakət İdarəsinin (NDMA) məlumatına görə, yalnız son 24 saatda, əsasən Gilgit-Baltistan bölgəsində 44 nəfər ölüb. Təxminən iki ay davam edən fəlakətlər nəticəsində yüzlərlə insan həyatını itirib, ölkənin müxtəlif ərazilərində ciddi dağıntılar qeydə alınıb. Şimal-qərb bölgəsindəki axtarış-xilasetmə qrupları Buner rayonunda itkin düşən 150 nəfərin axtarışlarını davam etdirir. Rəsmi qurumlar güclü yağışların cənub bölgələrində də davam edəcəyini açıqlayıb. Bildirilib ki, yağıntılar avtomobil yollarını su altında saxlaya, nəqliyyatı poza, Sind əyalətinin Kəraçi, Heydərabad, Thatta, Badin, Mirpurxas və Sukkur şəhərlərində elektrik və telekommunikasiya şəbəkələrinə ziyan vura bilər.