İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi, region ölkələrinin danışıqlar prosesindəki xoşniyyətli yanaşmalarını yüksək qiymətləndirdiklərini bildirib. Həftəlik mətbuat konfransında çıxış edən Bəqayi, İranın danışıqlar masasında "zaman qazanmaq" niyyəti güdməsi ilə bağlı tənqidlərə cavab verən Bəqayi, bu iddiaların əsassız olduğunu bildirib.
#İran–ABŞ əlaqələrinin kəsilməsi
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Omanda keçirilən İran müzakirəsinin ardından qiymətləndirmələr aparıb. Görüşün çox yaxşı keçdiyini bildirən Tramp, gələn həftə İran tərəfi ilə yenidən bir araya gəlinəcəyini söyləyib. ABŞ Prezidenti Donald Tramp prezident təyyarəsində Omanda İran ilə keçirilən müzakirəyə dair jurnalistlərin suallarını cavablandırıb.
ABŞ hökuməti İranda davam edən təhlükəsizlik risklərini əsas gətirərək, bu ölkədəki vətəndaşlarına növbəti dəfə "ölkəni dərhal tərk etmə" çağırışı edib. ABŞ-ın Tehrandakı Virtual Səfirliyi tərəfindən yayımlanan xəbərdarlıqda vətəndaşlardan Vaşinqtonun köməyinə güvənmədən, təcili çıxış planı hazırlamaları istənilib.
ABŞ və İran rəsmiləri arasında cümə günü keçirilməsi planlaşdırılan görüşün yeri və formatı ilə bağlı mühüm iddialar ortaya atılıb. "Axios" xəbər platformasının adını açıqlamayan rəsmi mənbələrə istinadən verdiyi məlumata görə, İran tərəfi müzakirələrin keçiriləcəyi məkanın və formatın dəyişdirilməsini tələb edib.
Livanın baş naziri Navaf Salam çərşənbə axşamı verdiyi açıqlamada ölkəsinin yeni bir münaqişəyə cəlb olunmasına imkan verməyəcəyini bildirib. Bu bəyanat Hizbullah qruplaşmasının "İrana qarşı hər hansı hücum bizə qarşı hücumdur" xəbərdarlığından sonra səsləndirilib. Dubayda keçirilən Dünya Hökumətlər Sammitində çıxış edən Navaf Salam Hizbullah lideri Şeyx Naim Qasemin ötən həftəki şərhləri ilə bağlı sualı cavablandırıb. Baş nazir kəskin şəkildə vurğulayıb ki, hökumət heç kimin ölkəni yeni bir "macəraya" sürükləməsinə əsla icazə verməyəcək.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ABŞ ilə müzakirələrin bərpası məqsədilə xarici işlər naziri Abbas Əraqçiyə müvafiq tapşırıq verdiyini açıqlayıb. Pezeşkian özünün "X" sosial media hesabından mövzu ilə bağlı yazılı bəyanat yayaraq, bu addımın bölgədəki dost dövlətlərin ABŞ Prezidenti Donald Trampın müzakirə təklifinə cavab verilməsi ilə bağlı çağırışları nəzərə alınaraq atıldığını qeyd edib.
İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi ABŞ-ın İrana hərbi hücuma hazırlaşması ilə bağlı iddialara sərt cavab verib. Bəqayi həftəlik mətbuat konfransında Tehranın istənilən təcavüzə "genişmiqyaslı və peşmanedici" cavab verəcəyini bəyan edib. ABŞ-ın hücum planları ilə bağlı sualı cavablandıran Bəqayi bildirib: "İran həm öz potensialına və imkanlarına, həm də keçmiş təcrübələrinə, o cümlədən iyun ayında baş verənlərə güvənir. Hazırda daha güclü vəziyyətdəyik. İran hər cür hücuma genişmiqyaslı qarşılıq verəcək".
ABŞ Prezidenti Donald Tramp "Air Force One" təyyarəsinin göyərtəsində jurnalistlərə verdiyi bəyanatda regional münaqişələr, iqtisadi sanksiyalar və qlobal ticarət əlaqələri ilə bağlı silsilə mühüm açıqlamalar verib. Prezident Tramp "böyük bir hərbi qüvvənin" İrana doğru irəlilədiyini və ölkədəki vəziyyəti yaxından izlədiklərini bildirib. O, "İranla bağlı hər hansı bir hadisənin baş verməməsinə üstünlük verərdim" desə də, rəsmi Tehranla ticarət aparan ölkələrə qarşı elan edilmiş ikinci dərəcəli gömrük rüsumlarının tezliklə tətbiq olunacağını aydınlaşdırıb. Tramp vurğulayıb ki, əgər İran hökuməti nümayişçilərin planlaşdırılan edamlarını həyata keçirərsə, ABŞ-ın hərbi cavabı əvvəlki nüvə obyektlərinə endirilən zərbələri "heç nə" kimi göstərəcək qədər şiddətli olacaq.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ABŞ-a indiyədək ən sərt və birbaşa xəbərdarlıqlardan birini edib. O bildirib ki, İslam Respublikası yenidən hücuma məruz qalacağı təqdirdə “əlində olan hər şeylə” cavab verəcək. Əraqçinin bu açıqlamaları ABŞ-ın aviadaşıyıcı qrupunun Asiyadan Yaxın Şərqə doğru hərəkət etdiyi, eləcə də Karib dənizi bölgəsində Nikolas Maduronun həbsi ilə nəticələnən genişmiqyaslı hərbi fəaliyyətdən sonra əlavə qırıcı və hərbi texnikanın bölgəyə yönəldildiyi bir vaxta təsadüf edir. Qeyd edək ki, Əraqçinin Davos Dünya İqtisadi Forumuna dəvəti ölkə daxilində nümayişçilərin sıxışdırılması ilə bağlı tənqidlər fonunda geri alınmışdı.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp fəaliyyətinin ilk ildönümü münasibətilə "News Nation" kanalına verdiyi müsahibədə İranın ona qarşı sui-qəsd təhdidləri və ölkə daxilindəki etirazlarla bağlı sərt bəyanatlar səsləndirib. İranın sui-qəsd planlarını həyata keçirmə ehtimalını şərh edən Tramp, belə bir addım atılacağı təqdirdə cavabın qəti olacağını bildirib. O, hərbi rəhbərliyə çox ciddi göstərişlər verdiyini vurğulayaraq, "Hər hansı bir hadisə baş verərsə, bütün ölkə havaya uçacaq. Onları yer üzündən siləcəklər," – deyə xəbərdarlıq edib. Tramp həmçinin sələfi Co Baydeni bu təhdidlərə qarşı kifayət qədər sərt reaksiya verməməkdə ittiham edib.
Səudiyyə Ərəbistanının rəhbərliyi altında Körfəz ölkələri ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyasını İrana qarşı mümkün hərbi müdaxilədən çəkindirməyə çalışır. "Wall Street Journal" (WSJ) qəzetinin anonim mənbələrə istinadən yaydığı məlumata görə, Səudiyyə Ərəbistanı, Oman və Qətər rəsmiləri Vaşinqtonu xəbərdar ediblər. Onlar İrana qarşı hərbi addımın neft bazarlarını sarsıdacağını və nəticədə ABŞ iqtisadiyyatına ciddi ziyan vuracağını bildiriblər. Körfəz ölkələri mümkün hücumların Hörmüz boğazından keçən neft tankerlərinin hərəkətini dayandırmasından və regionda uzunmüddətli qeyri-sabitlik yaranmasından narahatdırlar.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla hər hansı formada ticarət əlaqələri quran bütün ölkələrin ABŞ-la ticarətində 25 faiz dərəcəsində gömrük rüsumu ilə üzləşəcəyini bildirib. Tramp bu barədə "Truth Social" platformasında paylaşım edib. O bildirib ki, İran İslam Respublikası ilə iş görən istənilən ölkə dərhal qüvvəyə minmək şərtilə ABŞ-la apardığı bütün ticarət əməliyyatlarına görə 25 faiz rüsum ödəyəcək. Bu qərarın qəti olduğunu vurğulayan Tramp rüsumun tətbiqi üçün hansı hüquqi mexanizmdən istifadə ediləcəyi barədə əlavə təfərrüat verməyib.