Qətər Xarici İşlər Nazirliyi husilərin Səudiyyə Ərəbistanının Nəcran bölgəsinə hücumunu pisləyib və krallıqla həmrəy olduğunu bəyan edib. Doha mülki şəxslərin hədəfə alınmasını qəbuledilməz adlandıraraq, Səudiyyə Ərəbistanının təhlükəsizlik və suverenliyini dəstəklədiyini bildirib. Bəyanatda regionda sabitliyin qorunmasının vacibliyi də vurğulanıb.
#Səudiyyə Ərəbistanı
Türkiyə Prezidenti Administrasiyasının Kommunikasiya İdarəsinin rəhbəri Burhanəddin Duran Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı və Pakistan arasında imzalanan Məkkə Sazişinin heç bir ölkəyə qarşı yönəlmədiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, sənəd üç ölkənin ortaq təhlükəsizliyini və kollektiv çəkindirmə imkanlarını gücləndirəcək, eyni zamanda regionda sülh və sabitliyin qorunmasına töhfə verəcək.
Ərəb Dövlətləri Liqasının baş katibi Nabil Fəhmi husilərin Səudiyyə Ərəbistanının Nəcran bölgəsinə və Yəmənin Mərib və Hədrəmaut vilayətlərində hökumət qüvvələrinə qarşı hücumlarını pisləyib. O bildirib ki, bu hücumlar regionun təhlükəsizliyi və sabitliyini təhdid edir, gərginliyin azaldılması imkanlarını zəiflədir. Ərəb Liqası Səudiyyə Ərəbistanı ilə həmrəy olduğunu bəyan edərək hücumların dayandırılmasına və siyasi dialoqa qayıdılmasına çağırıb.
Yəməndə qanuni hökuməti dəstəkləyən Ərəb koalisiyasının Birgə Qüvvələr Komandanlığı Husilərin Səudiyyə Ərəbistanının Nəcran bölgəsinə həyata keçirdiyi hücum nəticəsində 11 mülki şəxsin yaralandığını açıqlayıb. Koalisiyanın rəsmi sözçüsü general-mayor Turki əl-Maliki bildirib ki, hücumlar 6 avqust 2026-cı il tarixində həyata keçirilib. Yaralananlardan 7-si Səudiyyə Ərəbistanı vətəndaşı, o cümlədən bir qadın və ikinci dərəcəli yanıq xəsarəti alan 4 yaşlı uşaqdır.
Pakistanın Baş naziri Məhəmməd Şahbaz Şərif iki günlük rəsmi səfərlə Səudiyyə Ərəbistanına gedir. O, vəliəhd Məhəmməd bin Salman ilə ikitərəfli münasibətləri və regional məsələləri müzakirə edəcək. Səfər ABŞ–İran gərginliyi və Hörmüz boğazı ilə bağlı diplomatik səylərin davam etdiyi dövrə təsadüf edir. Pakistan Xarici İşlər Nazirliyi ölkənin böhranın diplomatik yolla həlli istiqamətində digər dövlətlərlə fəal təmaslarını davam etdirdiyini bildirib.
Husilərin Səudiyyə Ərəbistanına məxsus neft tankerinə hücum etdiklərini bildirməsindən sonra dünya bazarında neft bahalaşıb. Brent markalı neft 80,87 dollara, WTI isə 76,67 dollara yüksəlib. Analitiklər qiymət artımını Yaxın Şərqdə dəniz daşımaları və neft tədarükü ilə bağlı narahatlıqların yenidən güclənməsi ilə əlaqələndirirlər. Husilər hücumun Yənbu limanı yaxınlığında ballistik raketlə həyata keçirildiyini iddia ediblər. Səudiyyə Ərəbistanı bu iddialara hələ münasibət bildirməyib.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla danışıqların davam etdiyini iddia edib. Onun sözlərinə görə, bu proses İranın təşəbbüsü ilə aparılır və Səudiyyə Ərəbistanı, BƏƏ və Qətər tərəfindən dəstəklənir. Tramp bir sıra digər ölkələrin də prosesə cəlb olunduğunu bildirib. ABŞ Prezidenti razılaşmanın əldə edilməməsi halında bunun İran üçün son şans olacağını söyləyib. İran isə bundan əvvəl Vaşinqtonla birbaşa danışıqlar aparılmadığını açıqlamışdı. Tərəflərin mövqeləri bu məsələdə fərqlənir.
Altı Səudiyyə Ərəbistanı tankeri Ədən körfəzində marşrutunu dəyişərək Cənubi Afrika istiqamətinə yönəlib. Reuters-in istinad etdiyi gəmi izləmə məlumatlarına görə, tankerlər Bəbülməndəb boğazından keçməkdən imtina ediblər. Bu qərar husilərin Səudiyyə gəmilərinə qarşı təhdidləri fonunda qəbul olunub. Son həftələrdə Qırmızı dənizdə gəmiçiliyin təhlükəsizliyi ilə bağlı risklər artıb. Hadisələrin neft qiymətlərinin yüksəlməsinə də təsir göstərdiyi bildirilir. Husilər isə hücumları Səudiyyə Ərəbistanının tətbiq etdiyi mühasirəyə cavab kimi qiymətləndirirlər.
Donald Trampın İranla bağlı siyasəti ABŞ Konqresində tənqid edilir. Məlumata görə, həftəsonu Səudiyyə Ərəbistanı rəhbərliyi ilə aparılan telefon danışıqlarından sonra Tramp planlaşdırılan hücumu dayandırıb. Prezident "Truth Social" platformasında razılaşmanın əsas parametrləri üzrə anlaşma əldə olunduğunu bildirib. Bununla belə, həmin açıqlamanın məzmunu hələ də aydın deyil. Konqresdə bəzi siyasətçilər ABŞ-ın mövcud strategiyasını qeyri-effektiv hesab edirlər. Onların fikrincə, davamlı təhdid və geri çəkilmə siyasəti münaqişənin həllinə kömək etmir.
Səudiyyə Ərəbistanı Qəzzada silahların təhvil verilməsinə (desilahlaşdırma) dair əldə olunduğu bildirilən razılaşmanı dəstəklədiyini açıqlayıb. Bəyanatda, həmçinin Misir, Qətər, Türkiyə, ABŞ və prosesə töhfə verən digər beynəlxalq tərəfdaşların səyləri yüksək qiymətləndirilib.
İtaliyanın müdafiə naziri Quido Krosetto Körfəz regionuna hərbi qüvvə göndərilməsi qərarını müdafiə edib. O bildirib ki, missiyanın hüquqi əsasları tam şəffaf şəkildə açıqlanıb. Mart ayından bəri Səudiyyə Ərəbistanı, Küveyt və Bəhreynə 400-ə yaxın italiyalı hərbçi göndərilib. Müxalifət hökuməti parlamentin razılığı olmadan hərəkət etməkdə ittiham edir. Hökumət isə Körfəz ölkələrinin hava hücumundan müdafiə və pilotsuz uçuş aparatlarına qarşı dəstək istədiyini bildirir. Missiya İranla bağlı regional gərginlik fonunda həyata keçirilir. İtaliya hökuməti qərarın qanunvericiliyə uyğun olduğunu vurğulayır.
Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanının xarici işlər nazirləri regiondakı son vəziyyəti müzakirə ediblər. Danışığın əsas mövzuları Qırmızı dəniz və Bab əl-Məndəb boğazında təhlükəsizlik məsələləri olub. Görüş husilərin Səudiyyə Ərəbistanına qarşı dəniz blokadası elan etməsindən sonra keçirilib. Tərəflər Bab əl-Məndəbdən keçən gəmilərdən rüsum alınması ilə bağlı məlumatları da müzakirə ediblər. Nazirlər İordaniyanın Fələstinlə bağlı ərəb və islam ölkələrinin toplantısının keçirilməsi təşəbbüsünü dəstəkləyiblər. Regional əməkdaşlığın və dəniz yollarının təhlükəsizliyinin əhəmiyyəti vurğulanıb. Tərəflər Yaxın Şərqdə sabitliyin qorunması istiqamətində əməkdaşlığın davam etdirilməsinə sadiq olduqlarını bildiriblər.