Bu gün beş dekabr 1978-ci ildə Əfqanıstandakı populyarlığını itirmiş prosovet rejimini dəstəkləmək məqsədilə Sovet İttifaqı Əfqanıstan hökuməti ilə “dostluq müqaviləsi” imzalayaraq ölkəyə iqtisadi və hərbi yardım göstərməyi öhdəsinə götürdü. Bu müqavilə sovetləri rəsmi olaraq 1979-cu ildə başlayan və Sovetlərin dəstəklədiyi kommunist hökumətlə müsəlman üsyançılar – mücahidlər arasında gedən Əfqanıstan vətəndaş müharibəsinə daha bir addım yaxınlaşdırdı.

ABŞ Dövlət Departamenti Əfqanıstan pasportu ilə səyahət edən şəxslər üçün viza verilməsini təcili şəkildə dayandırıb. Bu barədə qurumun bəyanatında deyilir.

Əfqanıstan Xarici İşlər Nazirliyinin Vəkili Əmirhan Muttaki bildirib ki, Kabil ilə İslamabad arasındakı görüşlərin uğursuz olmasının əsas səbəbi Pakistan nümayəndələrinin “məqbul və həyata keçirilə bilməyən tələbləri” olub. Kabil mərkəzli Tolo News kanalına danışan Muttaki, İstanbulda keçirilən görüşləri qiymətləndirərək, Pakistanlı nümayəndələrin müzakirələr zamanı “heç yerinə yetirilə bilməyən və məqbul olmayan” tələblər irəli sürdüklərini qeyd edib. Onlardan biri belə olub: “Bizə Pakistan ərazisində bir daha təhlükəsizlik hadisəsi baş verməyəcəyinə zəmanət verin.”

ABŞ və Mərkəzi Asiya ölkələri arasında mövcud olan “C5+1” formatına Azərbaycanın da daxil edilməsi məqsədəuyğun olardı.

Əfqanıstan hökumətinin sözçüsü Zabihullah Mücahid, ABŞ-a məxsus pilotsuz uçuş aparatlarının (PUA) ölkənin hava məkanını pozduğunu və bu dronların Pakistan ərazisindən keçərək daxil olduğunu bildirib. Mücahid “Tolo News” telekanalına açıqlamasında deyib ki, İstanbulda keçirilən danışıqlarda Pakistan tərəfi Əfqanıstan ərazisinin onlara qarşı istifadə edilməməsini tələb edib, eyni şəkildə Kabil də Pakistan ərazisinin və hava məkanının Əfqanıstana qarşı istifadəsinə etirazını bildirib.

Əfqanıstanın şimalında baş verən 6,3 bal gücündə zəlzələdə ilkin məlumata görə azı 9 nəfər həyatını itirib. Zəlzələ anları isə təhlükəsizlik kameralarına əks olunub. Əfqanıstan Milli Fəlakət İdarəetmə Agentliyinin açıqlamasında zəlzələnin episentrinin ölkənin şimalında yerləşən Samangan vilayəti olduğu bildirilib. Açıqlamada qeyd olunub ki, ilkin məlumatlara əsasən, zəlzələ nəticəsində ən azı 9 nəfər həlak olub, 143 nəfər yaralanıb. Rayonlarda dağıntıların qiymətləndirilməsi davam edir, zəlzələ anlarını əks etdirən görüntülər isə sosial mediada paylaşılıb.

Əfqanıstan rəhbərliyi bildirib ki, Türkiyə və Qətərin vasitəçiliyi ilə İstanbulda keçirilən görüşlərdə həll olunmamış məsələləri müzakirə etmək üçün Pakistanla yenidən bir araya gəlmək barədə razılığa gəlinib. Əfqanıstan rəhbərliyinin sözçüsü Zabihullah Mücahid ABŞ-ın X sosial media platformasında paylaşım edərək, 25-30 oktyabr tarixlərində ölkəsi ilə Pakistan arasında İstanbulda keçirilən görüşləri qiymətləndirib.

İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai bildirib ki, İranın Xarici İşlər nazirinin müavini Kazim Qəribabadi Əfqanıstana səfər edərək iki ölkə arasındakı münasibətlərin gündəliyində olan bir sıra məsələləri, o cümlədən sərhəd təhlükəsizliyini müzakirə edib. Bəqai bu açıqlamanı Tehranda keçirdiyi həftəlik mətbuat konfransında verib. O qeyd edib ki, Qəribabadinin səfəri sərhəd təhlükəsizliyi, su hüquqları, həmçinin hüquqi və məhkəmə əməkdaşlığı kimi mövzuların müzakirəsinə həsr olunub. Bu üç məsələ müvafiq Əfqan rəsmiləri ilə görüşlərdə xüsusi diqqətə alınıb.

Dördüncü İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı (ECO) Daxili İşlər Nazirlərinin iclası İran Prezidenti Məsud Pezeşkianın iştirakı ilə Tehranda öz işinə başlayıb. Tədbir 15 illik fasilədən sonra Tehrandakı Sammit Konfrans Mərkəzində keçirilir. Görüş, İran hökumətinin qonşu ölkələrlə əməkdaşlığı genişləndirmək və regional əlaqələri möhkəmləndirmək siyasəti çərçivəsində təşkil olunub.

Əfqanıstan mətbuatının məlumatına görə, Pakistanla sərhəddə baş verən toqquşmalardan sonra elan edilən atəşkəsin təfərrüatlarını müzakirə etmək üçün İstanbulda keçirilən görüşdə tərəflər bir çox məsələdə razılığa gəlib, digər məsələlər üzrə danışıqların davam edəcəyi bildirilib. Əfqanıstanın paytaxtı Kabildə yerləşən Tolo News telekanalının verdiyi xəbərə əsasən, ABŞ-ın X sosial media platformasında yayımlanan məlumata görə, adları açıqlanmayan mənbələr danışıqların gedişatı barədə məlumat paylaşıb.

Qətər Xarici İşlər Nazirliyi bazar günü bəyan edib ki, Pakistan və Əfqanıstan arasında Dohada keçirilən danışıqlar zamanı “dərhal atəşkəs” barədə razılıq əldə olunub. Bu razılaşma, əvvəlki atəşkəsin pozulmasından sonra Pakistanın hava zərbələri nəticəsində azı 10 nəfərin ölümü ilə nəticələnən toqquşmalardan sonra əldə edilib.

Dünyada nələr baş verir? Son günlər Pakistan və Əfqanıstan arasında demək olar ki, balaca müharibə gedir. Axı niyə? Bu sadəcə ərazi mübahisəsi məsələsidir mi? Mən bunu başqa cür oxuyardım. İlk öncə Əfqan cəmiyyəti Suriya cəmiyyəti qədər sekulyar olmadığı üçün burada beynəlxalq qüvvələrin qarşılıqlı razılığı əsasında Suriya modelində bir Ulus dövlət qurulmadı. Bizim şərti "islamçı məhəllə" nin insanları özünü aldatmasın. Suriya xalqının böyük əksəriyyəti sadəcə olaraq Əsəd getməsini və onun yerində daha mülayim hakimiyyətin olmasını istəyirdi. Əfqan cəmiyyəti belə deyildir.