İsrail ordusu ABŞ Prezidenti Donald Trampın atəşkəs planının ikinci mərhələsinə uyğun olaraq Qəzza zolağındakı "Sarı xətt" boyunca xüsusi toplama məntəqələri yaradıb. Bu məntəqələr HƏMAS-ın öz silahlarını beynəlxalq sabitləşdirmə qüvvələrinə təhvil verməsi üçün nəzərdə tutulub. Planlaşdırılan prosesə əsasən, toplanan silahlar İsrailə daşınaraq orada məhv edilməlidir.
#HƏMAS İsrail münaqişəsi
HƏMAS hərəkatı İsrail həbsxanalarında saxlanılan fələstinlilərin beynəlxalq birliyin səssizliyi fonunda insanlıq dışı rəftara məruz qaldığını bəyan edib. HƏMAS tərəfindən yayımlanan yazılı açıqlamada fələstinli məhbusların sistematik işkəncə, pis rəftar və ağır həyat şəraiti ilə üz-üzə olduğu bildirilir. Hərəkat beynəlxalq ictimaiyyəti bu acılara son qoymaq üçün təcili hərəkətə keçməyə çağırıb. Açıqlamada qeyd olunur ki, həbsxanalarda tətbiq edilən fiziki və psixoloji təzyiqlər, qəsdən tibbi laqeydlik və ailə görüşlərinə qoyulan qadağalar insanlıq vicdanını sarsıdan həddə çatıb.
HƏMAS-ın yüksək rütbəli rəsmisi Bəssam Naim müharibədən sonrakı Qəzzanı idarə etmək üçün texnokratik komitənin yaradılmasını müsbət addım kimi qiymətləndirib. Misirin vasitəçiliyi ilə elan edilən 15 nəfərlik Fələstin texnokratik komitəsi ABŞ Prezidenti Donald Trampın rəhbərlik edəcəyi "Sülh Şurası"nın nəzarəti altında fəaliyyət göstərəcək. Bəssam Naim bildirib ki, bu komitənin qurulması atəşkəsin möhkəmləndirilməsi, müharibənin yenidən başlamasının qarşısının alınması və humanitar böhranın həlli üçün həlledici əhəmiyyət kəsb edir. O, HƏMAS-ın Qəzza zolağının idarəçiliyini milli keçid komitəsinə təhvil verməyə və onun fəaliyyətinə şərait yaratmağa hazır olduğunu vurğulayıb.
HƏMAS hərəkatının rəhbərliyi yanvar ayının ilk on günlüyündə keçirilməsi planlaşdırılan Siyasi Şura rəhbəri seçkilərini təxirə salmaq barədə qərar qəbul edib. Asharq Al-Awsat" qəzetinə danışan hərəkat daxilindəki yüksək rütbəli mənbələr səsvermənin "növbəti bildirişə qədər" təxirə salındığını bildiriblər. Yeni tarix hələ müəyyən edilməsə də, seçkilərin hər an keçirilə biləcəyi qeyd olunub. Mənbələrdən biri təxirə salınma səbəbini regiondakı təhlükəsizlik və siyasi şərait, eləcə də hərəkatın hazırda ABŞ və regional vasitəçilərin iştirakı ilə davam edən atəşkəsin ikinci mərhələsi üzrə danışıqlara fokuslanması ilə əlaqələndirib. Bununla yanaşı, Qəzza zolağında təşkilati tənzimləmələrlə bağlı daxili fikir ayrılıqlarının da qərara təsir etdiyi vurğulanır.
HƏMAS İsrail ordusunun atəşkəs razılaşmasını pozmağa davam etdiyini və geri çəkildiyi ərazilərdə məcburi köçkün mülki şəxsləri hədəf aldığını açıqladı. HƏMAS-ın sözçüsü Hazem Qassem yazılı açıqlamasında bildirib ki, İsrail ordusu atəşkəs razılaşmasını pozur, geri çəkildiyi ərazilər kimi müəyyən edilən "Sarı Xətt"in xaricindəki sığınacaqları və məcburi köçkün düşərgələrini hədəf alır.
HƏMAS bildirib ki, İsrail ordusu Qəzzədəki atəşkəs razılaşmasını sistemli şəkildə pozur və vasitəçilərə dərhal müdaxilə, ABŞ-a isə İsrailin öhdəliklərini yerinə yetirməsini tələb etmək çağırışı edib. Açıqlamada qeyd olunub ki, İsrail ordusu Sarı Xətt boyunca hər gün qərbə doğru irəliləyərək işğalını genişləndirir. Bu səbəbdən bölgədə yeni kütləvi köçlər baş verir, Qəzzə Səhrasının şərq hissələrinə edilən hava hücumları və artilleriya atəşləri isə atəşkəsin açıq şəkildə pozulması deməkdir.
“İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ehtiyatda olan yüksək rütbəli zabitlərlə keçirilən konfransda İsrailin böyük orduya ehtiyac duyduğunu bildirib. Netanyahu, müdafiə naziri İsrael Kats və Baş Qərargah rəisi Eyal Zamir ilə birlikdə çıxışında deyib. “Ehtiyat qüvvələri əsas və həyati əhəmiyyət daşıyan elementdir. Biz böyük, güclü və ağıllı orduya ehtiyac duyuruq.”-deyə o bildirib.
HƏMAS hərəkatı hərbi qanadı olan İzzəddin əl-Qəssam Briqadalarının atəşkəs razılaşmasının birinci mərhələsi çərçivəsində 20 israilli girovu azad edəcəyini açıqlayıb. Hərəkatın yazılı bəyanatında, vasitəçi ölkələrin İsraili atəşkəs razılaşmasına riayət etməyə məcbur etməsinin vacibliyinə diqqət çəkilərək, girovların azad olunması addımı təsdiqlənib. Bəyanata görə, Qəssam Briqadaları Qəzzədə atəşkəs və girov mübadiləsi razılaşmasının birinci mərhələsi çərçivəsində əlində saxladığı 20 israilli girovu azad edəcək.
ABŞ dövlət katibi Marko Rubio İsrailə səfər edib. AzerVoice xəbər verir ki, səfər çərçivəsində o, ölkəsinin Təl-Əvivə dəstəyini bir daha təsdiqləyib. Bu bəyanat, İsrailin Qətərdə HƏMAS liderlərinə qarşı həyata keçirdiyi zərbələrin ABŞ prezidenti Donald Tramp da daxil olmaqla beynəlxalq və regional dairələrdə sərt tənqidlər doğurmasına baxmayaraq, səslənib. Rubio Təl-Əvivə yola düşməzdən əvvəl jurnalistlərə açıqlamasında bildirib ki, Trampın İsraili açıq şəkildə tənqid etməsi ABŞ-ın İsrailə dəstəyini dəyişməyəcək.
Fələstin Milli Təşəbbüs Hərəkatının baş katibi, doktor Mustafa Bərğuti bəyan edib ki, İsrailin Dohada HƏMAS nümayəndə heyətini hədəfə alan hücumu “dönüş nöqtəsi”dir və çox təhlükəli nəticələrə gətirib çıxaracaq. O bildirib ki, İsrailin əsl siması üzə çıxdı – razılaşmaya mane olan tərəf fələstinlilər deyil, məhz İsraildir və o, hər dəfə qəsdən gərginliyi artırır. Qətər dövləti isə HƏMAS-ın Siyasi Bürosunun bir neçə üzvünün yaşayış yerlərinə edilən İsrail hücumunu pisləyib və bu məsuliyyətsiz davranışa göz yummayacağını vurğulayıb.
İsrailin Dohada HƏMAS rəhbərliyinə aid yaşayış yerlərinə endirdiyi hava zərbəsi Qəzzada davam edən müharibənin gedişatında təhlükəli bir dönüş nöqtəsi oldu. Bu hadisə Vaşinqtonun müttəfiqi və İsraillə fələstinli qruplar arasında ənənəvi vasitəçi sayılan Qətəri ilk dəfə bu qədər birbaşa və görünməmiş şəkildə qarşıdurmanın mərkəzinə gətirdi. Doha baş verənləri “qorxaq hücum” adlandıraraq HƏMAS-ın Siyasi Bürosuna aid rəhbərlərin yaşayış yerlərinin hədəfə alındığını açıqladı. İsrail isə bunun “HƏMAS terror rəhbərliyinə” qarşı həyata keçirilmiş əməliyyat olduğunu bildirdi və bunu hərəkatın kadrlarını harada olurlarsa, orada izləyib məhv etmək kampaniyasının davamı kimi təqdim etdi.
İsraildə minlərlə etirazçı Baş nazir Benyamin Netanyahunun Qərbi Qüdsdəki iqamətgahı qarşısında toplanaraq, hökumətdən Qəzza zolağında dərhal atəşkəsə getməyi və əsir mübadiləsi razılaşmasını imzalamağı tələb edib. Qəzzada HƏMAS tərəfindən saxlanılan israilli əsir Nimrod Cohenin anası Viki Cohen, aksiyada etdiyi çıxışında Netanyahudan, əsirlərlə həmrəyliyi simvolizə edən sarı lent rəmzini yaxasından çıxarmağı tələb edib. “Netanyahu, bizimlə olduğunu söyləməyi dayandır. Əgər həqiqətən bizimlə olsaydın və bizi önəmsəsəydin, bu gün oğlum evdə olardı,” – deyə Cohen bildirib.