ABŞ Livan rəsmilərinə və Hizbullahla əlaqəli şəxslərə sanksiyalar tətbiq edib. Bu qərar ABŞ Maliyyə Nazirliyi tərəfindən elan olunub. Sanksiyalar biznes şəbəkəsi ilə bağlı şəxsləri də əhatə edir. ABŞ onların Hizbullahı maliyyələşdirdiyini iddia edir. Addım Livanda sülh prosesinə təsir edən faktor kimi qiymətləndirilir. Suriya, İraq və Omanda da bəzi şəxslər siyahıya salınıb. ABŞ onların “örtülü şirkətlər” vasitəsilə fəaliyyət göstərdiyini bildirir. Regionda gərginlik davam edir.
Axtarış nəticələri "Hizbullah" (997)
İsrail ordusu Hizbullahın Livanın cənubunda raket hücumu həyata keçirdiyini bildirib. Bir neçə raketin atıldığı qeyd olunub. Raketlərin bir hissəsi zərərsizləşdirilib. Digərləri hərbçilərin yaxınlığına düşüb. Ölən və yaralanan olmadığı bildirilir. Hadisənin detalları açıqlanmayıb. Bölgədə gərginlik davam edir. Sərhəd xəttində toqquşma riski qalır.
Hizbullah İsrailin Livanın cənubuna irəliləyişini dayandırdığını açıqlayıb. Təşkilat dörd günlük əməliyyatların qarşısının alındığını iddia edir. Bildirilib ki, İsrail qüvvələrinə dron və raket zərbələri endirilib. Kfar Tebnit istiqamətində irəliləyişin dayandırıldığı qeyd olunub. Nəbatiyyə ətrafında döyüşlər baş verib. İsrail qüvvələrinin geri çəkildiyi iddia edilir. Yaralıların helikopterlə təxliyə olunduğu bildirilir. İsrail tərəfi hələlik açıqlama verməyib.
İsrail ordusu Livanın cənubunda dron hücumu nəticəsində 5 hərbçinin yaralandığını açıqlayıb. Yaralılardan birinin vəziyyətinin ağır olduğu bildirilir. Hadisənin partlayıcı dron nəticəsində baş verdiyi qeyd olunub. Hərbçilər dərhal təxliyə edilib və tibbi yardım alıblar. İsrail ordusu hadisənin detalları barədə əlavə məlumat verməyib. Hücumun konkret yeri açıqlanmayıb. Hadisə İsrail–Hizbullah gərginliyi fonunda baş verib. Son dövrlərdə bölgədə dron hücumlarının artdığı bildirilir.
Yaxın Şərqdə son günlər baş verən diplomatik proseslər Livanı regional siyasi gündəmin mərkəzinə çevirib. Vaşinqton və Tehran arasında əldə olunan çərçivə razılaşması fonunda Livan həm yeni imkanlarla, həm də ciddi risklərlə üz-üzə qalıb. Müşahidəçilər hesab edirlər ki, qarşıdakı həftələrdə veriləcək qərarlar ölkənin gələcək təhlükəsizlik və siyasi kursunu müəyyən edə bilər.
Donald Tramp Suriya Prezidenti Əhməd əl-Şaraanın Hizbullah məsələsində rol oynaya biləcəyini bildirib. O, İsrailin əməliyyatlarının mülki itkilərə səbəb olduğunu deyib. Tramp Şaraanı sərt və təsirli lider kimi qiymətləndirib. Onun fikrincə, Suriya bu məsələdə alternativ rol oynaya bilər. Bu açıqlama Yaxın Şərqdə diplomatik müzakirələrə səbəb olub.
Livan İsrail–Hizbullah müharibəsində ölənlərin sayının 3 826 nəfərə çatdığını açıqlayıb. Yaralıların sayı 11 851 nəfərdir. Ölənlər arasında mülki şəxslər və yardım işçiləri də var. 1 milyondan çox insan köçkün vəziyyətinə düşüb. Bölgədə humanitar vəziyyət getdikcə ağırlaşır. Münaqişənin təsiri xüsusilə Livanın cənubunda daha güclüdür. Rəsmilər vəziyyəti ciddi böhran kimi qiymətləndirirlər.
Hizbullah İranın ABŞ ilə danışıqlarda İsrailin Livandan çıxarılmasını gündəmə gətirəcəyini bildirib. Açıqlamada bu tələbin danışıqların şərti deyil, nəticəsi olduğu qeyd olunub. Qrup İran–ABŞ memorandumundan sonra diplomatik proseslərin davam etdiyini vurğulayıb. Hizbullahın fikrincə, İsrail çıxarılmadan tam razılaşma mümkün deyil. Mövzu regionda əsas müzakirə predmetlərindən birinə çevrilib. İranın növbəti mərhələdə Livan məsələsini qaldıracağı iddia edilir. Bu bəyanat Yaxın Şərqdə gərginlik kontekstində diqqət çəkir.
Hizbullahın baş katibi Naim Qassem İranı yüksək qiymətləndirərək ona təşəkkür məktubu ünvanlayıb. O, İranın regionda “müqavimət qüvvələrinə” güc və dəstək verdiyini bildirib. Qassem İsrailin bəzi cəbhələrdə hərbi əməliyyatları dayandırmasını razılaşmanın nəticəsi kimi təqdim edib. O, İranın siyasi və hərbi təzyiqlərə baxmayaraq mövqeyini qoruduğunu deyib. Hizbullah rəhbəri İranı “qürur və şərəf simvolu” adlandırıb. Məktubda Tehran–Hizbullah münasibətlərinin strateji xarakter daşıdığı vurğulanıb. Açıqlama regiondakı gərginlik fonunda diqqət çəkib.
İsrail ordusu Livanda qüvvədə olan atəşkəs rejiminə və ABŞ ilə İran arasında əldə olunduğu bildirilən son razılaşmalara baxmayaraq, ölkənin cənub bölgələrinə hücumlarını davam etdirib. Livanın dövlət informasiya agentliyinin yaydığı məlumata görə, İsrail artilleriyası Cəzzin bölgəsində yerləşən Reyhan yaşayış məntəqəsinin ətraf ərazilərini atəşə tutub.
Hizbullah İran-ABŞ razılaşmasını dəstəklədiyini açıqlayıb. Təşkilat eyni zamanda İsrailə xəbərdarlıq edərək martın 2-dən əvvəlki vəziyyətə qayıdışın mümkün olmadığını bildirib. Bəyanatda Livanın suverenliyinin qorunacağı vurğulanıb. Hizbullah İsrail qüvvələrinin tam geri çəkilməsini tələb edib. Həmçinin saxlanılan şəxslərin azad olunmasının vacibliyi qeyd olunub. Təşkilat mövqeyinin dəyişməyəcəyini bəyan edib. Bu açıqlama Livanda yeni hücum xəbərlərinin yayıldığı vaxtda səsləndirilib. Livanda insan itkilərinin artmaqda davam etdiyi bildirilir.
"İran ilə saziş artıq uğurla tamamlandı"... ABŞ Prezidenti Donald Tramp bu kəlmələrlə Vaşinqton ilə Tehran arasında sülh sazişinin əldə olunduğunu rəsmən elan edib. Bu tarixi hadisə son illər ərzində Yaxın Şərq regionunda baş vermiş ən mühüm və ən nəhəng geosiyasi dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirilir. İndiyə qədər rəsmi elan olunmuş məlumatlara görə, bu tarixi saziş — tamamilə bütün hərbi cəbhələrdə hərbi əməliyyatların dərhal və daimi olaraq dayandırılmasını, qlobal strateji Hörmüz boğazının beynəlxalq gəmilərin keçidi üçün yenidən açılmasını, İrana qarşı tətbiq edilən mütləq hərbi-dəniz blokadasının dərhal ləğv olunmasını, bununla yanaşı İranın nüvə proqramı və bir çox regional məsələlərlə bağlı əldə olunmuş fundamental kompromisləri özündə birləşdirir. Hazırda bütün dünya İsveçrədə keçiriləcək rəsmi imzalama mərasimində bu müqavilənin tam mətninin və daxili gizli bəndlərinin çılpaqlığı ilə ortaya çıxmasını böyük bir intizarla gözləməkdədir.
Təcrübəli bir jurnalisti hadisənin pərdəarxasını araşdırmağa sövq etmək üçün sadəcə bircə maraqlı hekayə kifayətdir. Əgər qarşınızdakı şəxs öz daxilində iki fərqli maraqlı hekayəni eyni anda daşıyırsa, bu araşdırma istəyi daha da dözülməz bir hal alır. Bu dəfə də olduqca maraqlı bir mpvzuya toxunmaq istərdik. Söhbət Anis Nəqqaşı adlı gəncdən gedəcək. Bu gənc livanlı hələ çox erkən yaşlarında FƏTH hərəkatının daxilindəki "Tələbə Taboru"na qoşulmuş, sonradan isə hərəkatın Mərkəzi Komitəsinin üzvü Xəlil əl-Vəzirin ("Əbu Cihad") birbaşa himayəsi altında fəaliyyət göstərmişdi.
“Hizbullah” İsrailə məxsus komanda mərkəzini hədəf aldığını və pilotsuz uçuş aparatına qarşı əməliyyat keçirdiyini açıqlayıb. Eyni zamanda İsrail dronlarının Livanın cənubundakı bir neçə bölgəyə hücum etdiyi bildirilir. Qruplaşma “Hermes 450” tipli PUA-nı vurduğunu və hərbi texnikaya zərbələr endirdiyini iddia edir. İsrail komanda mərkəzinin də hədəf alındığı qeyd olunur. İsrail ordusu hələlik bu məlumatlara münasibət bildirməyib. Bölgədə qarşılıqlı hücumların davam etdiyi vurğulanır. Gərginlik artır. Vəziyyət nəzarətdə deyil.
İsrail ordusu Livanın cənubunda son bir həftə ərzində yeddi “Hizbullah” döyüşçüsünün öldürüldüyünü açıqlayıb. Məlumata görə, əməliyyatlar hava qüvvələri, artilleriya və pilotsuz uçuş aparatlarının iştirakı ilə həyata keçirilib. Döyüşçülərin yeraltı keçidlərdən istifadə etdiyi bildirilib. Bölgədə silah və hərbi təchizatın aşkar edildiyi qeyd olunur. İsrail ordusu əməliyyatların davam etdiyini açıqlayıb. Livanın cənubunda vəziyyətin gərgin olduğu bildirilir. Hərbi fəaliyyətlərin genişləndiyi vurğulanır. Bölgədə təhlükəsizlik tədbirləri artırılıb.
İsrail ordusu son 24 saat ərzində Livanın cənubunda 70-dən çox hədəfi vurduğunu açıqlayıb. Hücumlar zamanı “Hizbullah”a məxsus mövqelərin sıradan çıxarıldığı iddia olunur. Bir neçə döyüşçünün öldürüldüyü, raket buraxılış qurğularının məhv edildiyi bildirilir. Son hücumlarda azı beş nəfər həlak olub, bir livanlı hərbçi yaralanıb. Bölgədə hərbi gərginliyin davam etdiyi qeyd edilir. Əməliyyatların geniş miqyas aldığı vurğulanır. Vəziyyətin nəzarət altında olduğu bildirilir. Rəsmi açıqlamalar araşdırılır.
İsrail ordusu Livanda 10-dan çox Hizbullah komandirinin öldürüldüyünü açıqlayıb. Onlardan biri Hac Salama olub. Hac Salama Bint Cabil vilayətində Nəsər bölməsinin komandiri idi. Hücumlar son həftələrdə həyata keçirilib. İsrail həm yerüstü, həm də hava hücumları edib. Mart ayından bəri 3,000-dən çox insan həlak olub. Bu hücumlar ölkədə gərginliyi artırıb. Hizbullahın strateji komandirləri hədəf alınıb.
Hizbullah Cənubi Livanda İsrail hərbi qüvvələrinə hücum edib. Döyüşçülər İsrail dronunu hədəfə alıb və raket zərbələri endirib. Məcməl Zun qəsəbəsi yaxınlığında İsrail zirehli texnika karvanı pusquya salınıb. İqlim əl-Tuffah üzərində Hermes 450 dronu geri çəkilməyə məcbur olub. Balat qəsəbəsindəki yeni hərbi post raket hücumuna məruz qalıb. Şəmə qəsəbəsindən Məcməl Zuna hərəkət edən 12 zirehli texnika izlənib. Döyüşçülər iki Merkava tankını məhv edib və karvanı yenidən pusquya salıblar. İsrail geri çəkilərkən Tayr Harfa istiqamətində hərbi texnika partlayıcı vasitə ilə məhv edilib.
Hizbullah Cənubi Livanda İsrail əsgərinə qarşı dron hücumu həyata keçirib. Hücum Çama şəhərində bir binaya yönəldilib. Nəticədə İsrail əsgəri həlak olub. Hücum üçün “Ababil” dronundan istifadə olunub. Eyni dron Tayr Harfa şəhərində İsrail texnikasına zərbə endirib. Hizbullah son həftələrdə bir neçə dron hücumu həyata keçirib. Bu əməliyyatlar İsrailin torpaq işğalına və məcburi köç əmrlərinə cavabdır. Hücumlar regionda gərginliyi artırır və İsrail qüvvələrinin hərəkətlərinə cavabdır.
İsrail ordusu Livanın cənubunda üç kəndin sakinlərinə məcburi köçmə əmri verib. Bu kəndlər Sarafand, İqlim əl-Tuffah və Mazraat Sina-dır. Məcburi köçmə təhlükəsizliyi təmin etmək məqsədi daşıyır. Sakinlər Zahrani çayının şimalına keçməli olacaqlar. İsrail ordusunun xəbərdarlığında Hizbullah elementləri və onların obyektlərinin təhlükə mənbəyi olduğu vurğulanıb. Livanda atəşkəs qüvvədə olsa da, döyüşlər davam edir. Münaqişə getdikcə gərginləşir. Mülki əhali üçün təhlükəsizlik tədbirləri zəruridir.
Hizbullah Cənubi Livanın Çama şəhərində İsrail qüvvələrinə zərbələr endirib. Hücum raket və artilleriya atəşi ilə ardıcıl dalğalar şəklində həyata keçirilib. Atəşkəs elan olunmasına baxmayaraq əməliyyatlar davam edir. İlkin məlumatlara görə, hadisə nəticəsində xəsarət alan olmayıb. Zərbələr hərbi texnika və əsgərlərə yönəlib. Təşkilatın açıqlaması regionda gərginliyin davam etdiyini göstərir. Hücumlar Cənubi Livanda vəziyyətin hələ tam stabilləşmədiyini nümayiş etdirir. Bu hadisə regiondakı diplomatik gərginliyi artırma potensialına malikdir.
İraqda hökumətin silahlı qrupların dövlət nəzarətinə alınması istiqamətində başladığı təşəbbüs ölkənin siyasi və təhlükəsizlik gündəminin əsas mövzularından birinə çevrilib. Baş nazir Ali əl-Zeydi parlamentdə etdiyi ilk çıxışında silahların yalnız dövlətin nəzarətində olması və təhlükəsizlik qüvvələrinin imkanlarının gücləndirilməsi istiqamətində islahatlar aparacağını bəyan edib.
BMT Baş katibi Antonio Quterreş Livan-İsrail sərhədində artan gərginliklə bağlı xəbərdarlıq edib. Mart ayından bəri vəziyyət ciddi şəkildə pisləşib. İsrail Livan ərazisində əməliyyatları artırıb. Hizbullah İsrail ərazisinə atəş açıb. Quterreş bütün tərəfləri diplomatik həll yoluna çağırıb. O bildirib ki, siyasi həll Livanın ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tam qoruyacaq. Silah nəzarəti məsələsində Quterres Livan hökumətinin monopoliyasını dəstəkləyir. Təhlükəsizlik və qanunsuz silahların qarşısının alınması vacibdir.
Livan hökuməti İsrail və Hizbullah arasında manevr etməyə çalışarkən demək olar ki, mümkün olmayan vəzifə ilə üzləşib. Analitik Ronni Çatah bildirib ki, həqiqi atəşkəs olmadıqda daimi atəşkəs şəraiti yaratmaq çətindir və Livan hökuməti sub-dövlət qruplarına qarşı bacarıqlı və istəkli görünə bilmir. Diplomatiya, dialoq və qarşıdurma vasitəsilə hökumət Hizbullah qarşısında ciddi tədbir görməyib. İsrail üçün isə Beyrut hökumətinin istəkli tərəfdaş olduğunu və təhlükəsizliyi təmin edə biləcəyini nümayiş etdirmək vacibdir. Bu, Livan hökuməti üçün böyük vəzifə olaraq qalır və təkbaşına həyata keçirilməsi çətindir.